Ukraine chuyển hướng chiến lược tên lửa chống đạn đạo sang châu Âu khi đàm phán với Mỹ bế tắc

2. Hạn chế bán tên lửa
Ngay cả với các hệ thống hiện có do Mỹ sản xuất, nguồn cung cũng bị hạn chế. Ông Zelenskyy cho biết Mỹ bán tên lửa cho Ukraine "với số lượng khá hạn chế" . Dòng chảy bị thắt chặt này đồng nghĩa với việc Ukraine không thể thay thế các tên lửa đánh chặn đã sử dụng kịp với tốc độ tấn công của Nga.

3. Áp lực tồn kho của Mỹ từ cuộc chiến Iran
Các yêu cầu tác chiến của chính quân đội Mỹ là một yếu tố chính. Các hệ thống phòng không tinh vi do Mỹ sản xuất mà Ukraine phụ thuộc—chẳng hạn như Patriot—đang khan hiếm trên toàn cầu vì kho dự trữ của Mỹ đã bị rút cạn đáng kể bởi cuộc xung đột ở Iran . Điều này khiến lượng tên lửa đánh chặn dành cho Ukraine càng ít hơn, làm trầm trọng thêm tình trạng bế tắc về giấy phép.

Kế hoạch bốn hướng của Ukraine ở châu Âu

Thay vì chờ đợi, Kyiv hiện đang thực hiện nhiều sáng kiến song song để xây dựng năng lực phòng không với các đối tác châu Âu.

Thành lập một liên minh chống đạn đạo châu Âu
Vào giữa tháng 5 năm 2026, ông Zelenskyy tuyên bố châu Âu đã bắt đầu thành lập một liên minh chống đạn đạo chuyên biệt, và Ukraine kỳ vọng sẽ nhận được sự tăng cường phòng không rõ rệt vào đầu mùa hè . Đây được thiết kế như một quan hệ đối tác năng lực có cấu trúc, chứ không đơn thuần là các khoản quyên góp tùy hứng.

Mở rộng sản xuất chung máy bay không người lái và hệ thống phòng không
Ukraine đã bước vào một giai đoạn hợp tác quốc phòng mới với các nước châu Âu, tập trung vào sản xuất chung. Các dự án sản xuất máy bay không người lái chung đã được triển khai với Đức, Pháp và Vương quốc Anh, và ông Zelenskyy đặt mục tiêu có ít nhất mười sáng kiến được xác nhận trong năm 2026 . Mô hình tương tự đang được mở rộng cho các hệ thống phòng không, nơi Kyiv muốn đồng sản xuất tên lửa và tên lửa đánh chặn trên đất châu Âu với số lượng đủ lớn .

Đẩy nhanh sáng kiến PURL
Ukraine đang nỗ lực thu hút thêm các quốc gia và đóng góp vào chương trình PURL—một cơ chế mua sắm và tài trợ phòng không đa phương. Việc củng cố PURL được xem như một cách để mua tên lửa đánh chặn và hệ thống nhanh hơn trong khi năng lực sản xuất trong nước đang được đẩy mạnh .

Thúc đẩy chương trình 'ASAP cho Phòng không'
Tổ chức tư vấn CSIS đã đề xuất một chương trình sản xuất khẩn cấp mô phỏng theo Đạo luật Hỗ trợ Sản xuất Đạn dược (ASAP) năm 2023 của EU, rót từ 5 đến 10 tỷ euro vào các hệ thống và tên lửa đánh chặn do châu Âu sản xuất. Cách tiếp cận này sẽ ưu tiên các giải pháp thay thế của châu Âu—chẳng hạn như IRIS-T, SAMP/T và NASAMS—để giảm sự phụ thuộc vào các nhà cung cấp Mỹ cho nhiệm vụ phòng thủ tên lửa hành trình và tầm trung . Riêng nhu cầu tên lửa đánh chặn phòng không của Ukraine ước tính vào khoảng 4.800 đơn vị mỗi năm, vượt xa năng lực sản xuất hiện tại của châu Âu .

Bức tranh lớn: Xây dựng năng lực phòng thủ chung cho châu Âu

Tổng thống Zelenskyy đã định hình sự chuyển hướng này vừa là một điều cần thiết cho Ukraine, vừa là một cơ hội cho lục địa già. "Châu Âu phải có đủ tên lửa phòng không, đủ kinh nghiệm bắn hạ máy bay không người lái và đủ năng lực sản xuất máy bay không người lái đánh chặn hiện đại," ông nói vào tháng 3 năm 2026. "Cùng nhau, chúng ta có thể biến điều này thành hiện thực" . Hội đồng châu Âu đã xác định phòng không là một lỗ hổng năng lực ưu tiên và cam kết đẩy nhanh việc huy động các công cụ và tài chính để củng cố cơ sở công nghiệp quốc phòng của lục địa . Việc Ukraine xoay trục từ chờ đợi Washington sang cùng xây dựng với châu Âu thể hiện cả một chiến thuật sinh tồn ngắn hạn lẫn một sự dịch chuyển cấu trúc dài hạn trong cách lục địa này tiếp cận vấn đề sản xuất phòng thủ tên lửa.