Hezbollah bác bỏ lệnh ngừng bắn do Mỹ làm trung gian, gọi đó là 'đầu hàng' khi Israel từ chối rút khỏi miền Nam Lebanon

Tổng thống Liban Joseph Aoun tuyên bố rằng việc thực thi có thể bắt đầu trong vòng 24 giờ nếu Hezbollah đồng ý với các điều khoản, coi thỏa thuận này là cơ hội ngoại giao cuối cùng .

Sự bác bỏ tức thì và dứt khoát của Hezbollah

Thủ lĩnh Hezbollah, ông Naim Qassem, đã đưa ra lời bác bỏ nhanh chóng và gay gắt vào ngày 4 tháng 6, gọi thỏa thuận này là "ngớ ngẩn, nhục nhã và xúc phạm" và đánh đồng nó với "sự đầu hàng, thất bại và đạt được mục tiêu của kẻ thù" . Hezbollah không phải là một bên chính thức trong các cuộc đàm phán trực tiếp cấp chính phủ giữa Israel và Liban, và trước đó nhóm này đã tuyên bố sẽ không bị ràng buộc bởi bất kỳ thỏa thuận nào đạt được .

Các yêu sách ngược của nhóm này đã phơi bày sự không tương thích cơ bản với khuôn khổ Washington:

• Một lệnh ngừng bắn toàn diện và vô điều kiện, không phải là một lệnh ngừng bắn phụ thuộc vào việc chính họ phải rút lui .
• Một cuộc rút quân hoàn toàn và ngay lập tức của Israel khỏi toàn bộ miền nam Liban. Thỏa thuận được đề xuất về cơ bản cho phép Israel duy trì vùng đệm mà họ chiếm đóng, một điều kiện mà Hezbollah coi là không thể chấp nhận được .
• Thẳng thừng từ chối giải giáp hoặc rút lui khỏi miền nam như một điều kiện tiên quyết cho lệnh ngừng bắn .

Lập trường quốc gia khác biệt: 'Cơ hội cuối cùng' đối đầu với 'Không rút lui'

Tổng thống Liban Joseph Aoun đã có một lập trường công khai thực dụng rõ rệt, mô tả khuôn khổ Washington là "cơ hội cuối cùng để đạt được một lệnh ngừng bắn cuối cùng, toàn diện." Ông cảnh báo rằng mỗi bên đều phải chịu trách nhiệm nếu không phản hồi tích cực, làm nổi bật vị thế mong manh của chính phủ Liban khi đàm phán thay mặt cho một quốc gia mà họ không nắm giữ độc quyền về lực lượng quân sự .

Ngược lại, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz tuyên bố dứt khoát rằng Israel "sẽ tiếp tục tấn công Liban trong thời gian tới và sẽ không rút lui khỏi miền nam." Ông làm rõ rằng cuộc tấn công quân sự ở miền nam Liban đang "tiếp diễn" và bất kỳ lệnh ngừng bắn nào cũng chỉ thành hiện thực sau khi Hezbollah rút lui về mặt vật lý, chứ không phải trước đó . Tham mưu trưởng Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) cũng nhắc lại điều này, tuyên bố không có lệnh ngừng bắn nào có hiệu lực . Những tuyên bố song song này có nghĩa là đột phá ngoại giao ở Washington không có bất kỳ tác động thực tế nào trên thực địa.

Bạo lực tiếp diễn: Lính gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc thiệt mạng, các cuộc không kích mới vào Beirut

Sự thất bại ngoại giao bị nhấn mạnh bởi bạo lực chết người. Vào rạng sáng ngày 4 tháng 6, hỏa lực súng cối đã bắn trúng một vị trí của Lực lượng Lâm thời Liên Hợp Quốc tại Liban (UNIFIL) gần Marjayoun ở đông nam Liban, khiến Thượng sĩ người Serbia Milovan Jovanovic thiệt mạng và hai lính gìn giữ hòa bình khác bị thương, bao gồm hai binh sĩ Tây Ban Nha bị thương nhẹ trong một vụ việc riêng biệt . Cái chết của ông nâng tổng số lính gìn giữ hòa bình UNIFIL thiệt mạng kể từ khi xung đột leo thang vào tháng Ba lên con số bảy .

Bất chấp tuyên bố ngừng bắn, Israel đã tiến hành các cuộc không kích mới vào Liban và một lần nữa đe dọa Beirut vào ngày 4 tháng 6, với các báo cáo chỉ ra rằng các hoạt động đang vừa mở rộng ở miền nam vừa nhắm vào các khu vực do Hezbollah thống trị ở thủ đô . Sự kết hợp giữa một lính gìn giữ hòa bình thiệt mạng, các cuộc không kích đang diễn ra và lời cảnh báo "cơ hội cuối cùng" từ tổng thống Liban đã tạo ra một bức tranh vô cùng bi quan về tiến trình ngoại giao.

Cái bóng của Iran và mối đe dọa về một cuộc chiến rộng lớn hơn

Iran định vị mình là một bên tham gia trung tâm và có khả năng leo thang xung đột. Ngoại trưởng Abbas Araghchi đã đưa ra lời cảnh báo trực tiếp rằng bất kỳ cuộc tấn công nào của Israel vào Beirut sẽ kích hoạt "sự tái khởi động toàn diện" cuộc chiến Trung Đông, tuyên bố rằng các lực lượng vũ trang Iran sẵn sàng tấn công Israel .

Ông Araghchi còn tuyên bố thêm rằng một "thỏa thuận chấm dứt chiến tranh" giữa Mỹ và Iran đang được hoàn thiện, và bất kỳ thỏa thuận nào như vậy cũng phải bao gồm một lệnh ngừng bắn được đảm bảo trên tất cả các mặt trận, bao gồm cả Liban . Ông nhấn mạnh số phận của các cuộc chiến ở Iran và Liban "gắn bó với nhau ngay từ ngày đầu" . Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) đánh giá rằng Iran và Hezbollah đang tích cực tìm cách biến các cuộc đàm phán Mỹ-Iran thành các cuộc đàm phán rộng lớn hơn nhằm chấm dứt chiến tranh ở Liban theo các điều khoản có lợi cho họ .

Điều gì tiếp theo: Sự hoài nghi và hạn chót ngày 22 tháng 6

Với sự bác bỏ của Hezbollah và việc Israel từ chối dừng các hoạt động, lệnh ngừng bắn do Washington làm trung gian bị mô tả rộng rãi là "tối giản" và đã sụp đổ trong vòng vài giờ . Sự hoài nghi lan tràn trong thường dân Liban, những người coi thỏa thuận này là tách rời khỏi thực tế chiếm đóng và sức mạnh của Hezbollah trên thực địa .

Các cuộc đàm phán tiếp theo dự kiến diễn ra vào tuần lễ ngày 22 tháng 6 tại Washington cho vòng thứ năm, nhưng vẫn còn vô cùng không rõ liệu tiến trình ngoại giao có thể tồn tại trước sự bác bỏ này và bạo lực tiếp diễn trên thực địa hay không .