Tổn thất của Nga trong tháng 7 đạt mức cao nhất năm 2026 khi tuyển quân chững lại và Ukraine phản công ở miền Nam

Tháng 7/2026 đặt Nga trước sức ép kép về nhân lực và chiến trường. Bộ Tổng tham mưu Ukraine ước tính các lực lượng Nga chịu 42.860 tổn thất nhân sự trong tháng, mức cao nhất được ghi nhận trong năm 2026. Đây là ước tính về tổn thất nhân lực trên chiến trường, không phải con số người chết đã được xác minh độc lập; các nguồn hiện có cũng chưa thể kiểm chứng từng cấu phần của số liệu.

Trong cùng thời gian, Ukraine tuyên bố đạt bước tiến đáng kể ở mặt trận phía nam và tăng cường các cuộc tấn công tầm xa nhằm vào mục tiêu quân sự, hậu cần và năng lượng của Nga. Tháng 7 cũng chứng kiến số thương vong dân sự tại Ukraine nghiêm trọng nhất kể từ giai đoạn đầu của cuộc xâm lược toàn diện, theo các giám sát viên Liên Hợp Quốc.

Tổn thất của Nga trong tháng 7 cao nhất năm 2026

Số liệu theo tháng do Ukraine công bố cho thấy tổn thất của lực lượng Nga tăng dần về mùa hè:

• Tháng 1: 31.710 người
• Tháng 2: 26.090
• Tháng 3: 31.960
• Tháng 4: 32.980
• Tháng 5: 33.760
• Tháng 6: 39.290
• Tháng 7: 42.860

Như vậy, ước tính tháng 7 cao hơn khoảng 9% so với tháng 6 và khoảng 35% so với tháng 1. Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết tổng tổn thất nhân sự của Nga trong bảy tháng đầu năm 2026 là 238.650 người.

Một số báo cáo khác mô tả đây là mức tổn thất hàng tháng cao nhất của Nga kể từ tháng 1/2025. Tuy nhiên, phép so sánh này vẫn dựa trên các ước tính quân sự của Ukraine, chứ không phải một thống kê thương vong được các bên cùng xác minh.

Cách hiểu thuật ngữ rất quan trọng. Trong các tuyên bố của quan chức Ukraine và những báo cáo liên quan đến quân đội, “tổn thất nhân sự” có thể bao gồm người chết, bị thương, mất tích và bị bắt. Vì vậy, con số 42.860 không nên được diễn giải như số binh sĩ Nga đã tử trận.

Bài toán nhân lực ngày càng khó đối với Moscow

Vấn đề cốt lõi không chỉ là quy mô tổn thất, mà còn là khả năng Nga bổ sung quân số đủ nhanh để duy trì các hoạt động tấn công.

Cơ quan Tình báo Đối ngoại Ukraine cho biết Nga đã tuyển khoảng 195.000 binh sĩ theo hợp đồng vào đầu tháng 7/2026, chưa bằng một nửa mục tiêu cả năm là 409.000 người. Đánh giá này cũng nói tốc độ tuyển quân hàng ngày đã giảm từ khoảng 1.200 người năm 2024 xuống còn khoảng 1.090 người vào giữa năm 2026. Đây là số liệu do tình báo Ukraine đưa ra, không phải thống kê chính thức của Nga hoặc dữ liệu được kiểm toán độc lập.

Một tuyên bố khác được cho là của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy ước tính Nga tuyển khoảng 221.000 người trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 7, trong khi chịu khoảng 222.500 thương vong. Chênh lệch giữa các con số có thể xuất phát từ khác biệt về thời điểm, định nghĩa hoặc phương pháp thống kê; do đó không nên cộng trừ chúng để tạo ra một “cán cân nhân lực” chính xác.

Dù vậy, hướng đi chung của các báo cáo khá nhất quán: Nga đang phụ thuộc nhiều vào hợp đồng có trả lương và các khoản khuyến khích từ địa phương, trong khi việc thu hút đủ tình nguyện viên ngày càng khó. The Guardian dẫn lời nhà hoạt động nhân quyền Nga Aleksei Tabalov cho rằng việc tìm người sẵn sàng ra chiến trường, kể cả với khoản tiền rất lớn, đã trở nên khó hơn.

Huy động bắt buộc vẫn là thế khó chính trị của Điện Kremlin

Một đợt huy động bắt buộc mới có thể giúp Moscow mở rộng nguồn nhân lực, nhưng lệnh huy động một phần năm 2022 từng gây bất mãn sâu rộng trong xã hội Nga. Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW), một tổ chức phân tích có trụ sở tại Mỹ, cho biết chiến dịch tuyển quân theo hợp đồng trong nước tiếp tục có dấu hiệu căng thẳng và có thể đang xuất hiện tranh luận nội bộ về việc gọi thêm lực lượng dự bị.

Các quan chức Ukraine nói Nga đang chuẩn bị về kỹ thuật và hành chính cho một đợt huy động. Sau đó, ông Zelenskyy tuyên bố một đợt gọi quân quy mô lớn có thể diễn ra sau cuộc bầu cử quốc hội Nga vào mùa thu, với một nỗ lực huy động khác được lên kế hoạch cho năm 2027. Đây là đánh giá của phía Ukraine về ý định của Nga, không phải thông báo đã được Điện Kremlin xác nhận.

Moscow vì thế phải cân nhắc ba lựa chọn: tiếp tục nâng mức đãi ngộ cho tình nguyện viên, mở rộng các hình thức tuyển mộ mang tính cưỡng ép hoặc gây sức ép, hoặc chấp nhận cái giá chính trị trong nước của một lệnh huy động chính thức. Ngân sách các vùng của Nga cũng ngày càng khó đáp ứng các khoản thưởng dùng để thu hút tân binh.

Nga tìm thêm nhân lực từ nước ngoài

Tuyển người nước ngoài đã trở thành một cách khác để Điện Kremlin giảm áp lực lên nguồn nhân lực trong nước. Các quan chức tình báo quân sự Ukraine cáo buộc Nga đặt mục tiêu tuyển ít nhất 18.500 công dân nước ngoài trong năm 2026.

Một báo cáo của Liên đoàn Quốc tế Nhân quyền (FIDH) cho biết Nga đã tuyển ít nhất 27.000 công dân từ hơn 130 quốc gia kể từ tháng 2/2022. Báo cáo mô tả một hệ thống đã được thể chế hóa, kết hợp việc ký hợp đồng có trả lương với hoạt động tuyển mộ mang tính lừa dối hoặc bóc lột, nhắm vào những người dễ bị tổn thương về kinh tế - xã hội.

Các con số này bắt nguồn từ giới chức Ukraine và các nhà điều tra nhân quyền; bằng chứng hiện có không cho thấy mọi người nước ngoài gia nhập quân đội Nga đều bị cưỡng ép. Tuy nhiên, chúng cho thấy lực lượng nước ngoài không còn chỉ là nguồn bổ sung nhỏ lẻ. Các nhà điều tra mô tả tuyển mộ ở nước ngoài là một bộ phận ngày càng có tổ chức trong nỗ lực chiến tranh của Nga.

Ukraine đạt bước tiến ở miền Nam, nhưng bản đồ tháng 7 vẫn trái chiều

Ukraine tuyên bố đã hoàn tất một chiến dịch ở khu vực Oleksandrivskyi, nơi chiến tuyến đi qua các phần thuộc tỉnh Dnipropetrovsk, Zaporizhzhia và Donetsk. Tổng thống Volodymyr Zelenskyy nói lực lượng Ukraine đã giành lại 745 km² và khôi phục quyền kiểm soát tại 26 khu dân cư.

Một số báo cáo khác đưa diện tích được tuyên bố giành lại lên khoảng 780 km², trong khi Al Jazeera dẫn con số 745 km² tại Dnipropetrovsk và các khu vực lân cận. Khác biệt này phản ánh cách mô tả khác nhau về chiến dịch và giai đoạn được tính; các con số nói trên đề cập đến thành quả của chiến dịch miền Nam trên diện rộng, không nhất thiết chỉ là phần lãnh thổ chiếm được riêng trong tháng 7.

Cán cân tổng thể trong tháng lại kém thuận lợi hơn cho Kyiv. Các báo cáo liên quan đến bản đồ của DeepState cho rằng Nga có mức tăng ròng khoảng 36 km² lãnh thổ kiểm soát trong tháng 7, sau khi tính cả bước tiến của Ukraine và phần lãnh thổ Nga chiếm thêm. ISW đánh giá riêng lực lượng Nga tiến thêm 37,85 km² trong tháng 7 và cho rằng chiến dịch tiến công xuân - hè chưa tạo ra bước đột phá mang ý nghĩa tác chiến.

Bức tranh chiến trường vì thế có thể chứa hai thực tế cùng lúc: Ukraine đạt bước phục hồi lãnh thổ đáng kể nhất trong hơn một năm tại một khu vực phía nam, trong khi diện tích bị Nga chiếm đóng trên toàn mặt trận vẫn tăng nhẹ trong tháng.

Ukraine mở rộng các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ Nga

Ukraine cũng gia tăng độ sâu và tần suất các cuộc tấn công vượt xa tiền tuyến. Một phân tích của Associated Press được truyền thông Ukraine dẫn lại cho thấy số vụ tấn công tầm xa vào lãnh thổ Nga đã tăng gấp ba so với tháng 1, buộc hệ thống phòng không Nga phải bao phủ một khu vực rộng hơn. Trong tháng 7, Ukraine được cho là đã đánh trúng nhà máy lọc dầu lớn nhất của Nga, nằm cách Ukraine hơn 2.500 km.

ABC News đưa tin một chiến dịch tấn công kéo dài 40 ngày của Ukraine đã vươn tới một nhà máy lọc dầu ở Omsk, cách vùng lãnh thổ do Ukraine kiểm soát khoảng 2.700 km. Chiến dịch nhắm vào cơ sở dầu khí, tuyến tiếp tế và các mục tiêu chiến lược khác; các báo cáo liên hệ hoạt động này với nỗ lực gây sức ép lên hệ thống nhiên liệu của Nga.

Các nguồn hiện có mô tả tác động của chiến dịch theo những cách khác nhau và chưa chứng minh rằng riêng các cuộc tấn công này đã gây ra một cuộc khủng hoảng nhiên liệu trên toàn quốc. Kết luận chắc chắn hơn là Ukraine đang tìm cách làm gián đoạn hậu cần và hạ tầng năng lượng của Nga, đồng thời buộc Moscow phân tán nguồn lực phòng không trên một không gian địa lý lớn hơn nhiều.

Thương vong dân sự chạm mức cao mới trong thời chiến

Phái bộ Giám sát Nhân quyền Liên Hợp Quốc tại Ukraine xác minh ít nhất 437 dân thường thiệt mạng và 2.610 người bị thương trong tháng 7/2026. Con số này tăng 30% so với tháng 6, khi 298 người thiệt mạng và 2.041 người bị thương, đồng thời tăng 70% so với tháng 7/2025. Liên Hợp Quốc cho biết tổng thương vong dân sự tháng 7 cao hơn bất kỳ tháng nào kể từ tháng 3/2022, còn số người thiệt mạng là mức cao nhất kể từ tháng 5/2022.

Trẻ em cũng nằm trong số các nạn nhân: báo cáo của Liên Hợp Quốc ghi nhận 17 trẻ thiệt mạng và 166 trẻ bị thương, mức thương vong trẻ em hàng tháng cao nhất kể từ tháng 4/2022. Tên lửa và máy bay không người lái tầm xa là nguyên nhân được ghi nhận nhiều nhất, chiếm 38% tổng thương vong dân sự theo đánh giá của Liên Hợp Quốc.

Các cuộc tấn công không chỉ xảy ra ở khu vực tiền tuyến. Báo cáo của Liên Hợp Quốc mô tả những đợt đánh lặp lại nhằm vào Kyiv và các thành phố khác, phá hủy nhà ở cùng hạ tầng dân sự cách xa khu vực giao tranh trên bộ. Tổng thư ký Liên Hợp Quốc lên án các cuộc tấn công vào dân thường và cơ sở hạ tầng dân sự, đồng thời kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức.

Liên Hợp Quốc cũng cảnh báo nhu cầu nhân đạo đang gia tăng tại các cộng đồng tiền tuyến và những thành phố phải hứng chịu pháo kích thường xuyên. Vì số liệu thương vong chỉ bao gồm các trường hợp được giám sát viên xác minh, con số thực tế có thể cao hơn.

Điều đáng chú ý nhất trong tháng 7

Tháng 7 chưa tạo ra một bước đột phá chiến lược mang tính quyết định cho bên nào. Thay vào đó, tháng này làm nổi bật những sức ép trung tâm của cuộc chiến:

1. Tổn thất trên chiến trường của Nga tăng lên mức cao nhất năm 2026, theo các ước tính của Ukraine.
2. Tuyển quân ngày càng khó và tốn kém, làm tăng rủi ro chính trị nếu Điện Kremlin phải tiến hành một đợt huy động mới.
3. Tuyển mộ người nước ngoài là phương án bù đắp đang mở rộng, nhưng các tổ chức nhân quyền cho rằng hệ thống này phụ thuộc nhiều vào những nhóm dân cư dễ bị tổn thương.
4. Ukraine cho thấy đà tiến cục bộ ở miền Nam và mở rộng tầm vươn của các cuộc tấn công tầm xa.
5. Dân thường phải trả giá nặng nề nhất trong nhiều năm, khi thương vong được Liên Hợp Quốc xác minh tăng mạnh cùng với các cuộc tấn công tầm xa.

Các con số cần được đọc thận trọng vì nhiều dữ liệu về chiến trường và tuyển quân đến từ quan chức hoặc cơ quan tình báo Ukraine. Dù vậy, những thông tin hiện có cho thấy cuộc chiến ngày càng bị chi phối bởi thiếu hụt nhân lực, các chiến dịch tấn công tầm xa và cái giá nhân đạo ngày một lớn của việc tiếp tục leo thang.