Bên Trong Thương Vụ Trái Phiếu Kỷ Lục 14 Tỷ CAD Của Amazon Và Siêu Chu Kỳ Nợ AI Trị Giá 600 Tỷ USD

Về mặt chính thức, Amazon tuyên bố số tiền thu được sẽ được sử dụng cho "các mục đích chung của tập đoàn", bao gồm chi tiêu vốn và trả nợ. Nhưng bối cảnh xung quanh thương vụ này không để lại nhiều nghi ngờ: công ty đang đổ những khoản tiền khổng lồ vào cơ sở hạ tầng vật lý cần thiết cho trí tuệ nhân tạo (AI). Tổng chi tiêu vốn của Amazon trong năm 2026 dự kiến đạt khoảng 200 tỷ USD, phần lớn tập trung vào các trung tâm dữ liệu, máy chủ, bộ xử lý đồ họa (GPU) và thiết bị mạng cho mảng điện toán đám mây AWS và các dịch vụ AI tạo sinh của mình .

Đợt phát hành bằng đồng Canada này, còn được gọi là "trái phiếu phong" (maple bond), không phải là sự kiện tài chính đơn lẻ. Nó chỉ là chương mới nhất trong một chiến lược nợ lớn hơn nhiều. Vào tháng 3 năm 2026, Amazon đã khởi động một đợt bán trái phiếu bằng USD và Euro với mục tiêu huy động từ 37 đến 42 tỷ USD, một trong những đợt phát hành lớn nhất lịch sử doanh nghiệp, cũng nhằm tài trợ cho hạ tầng AI . Kể từ đầu năm 2025, Amazon đã vay hơn 82 tỷ USD trên nhiều đồng tiền, bao gồm Euro, Franc Thụy Sĩ và bây giờ là đô-la Canada .

Cuộc đua chi tiêu AI trị giá 600 tỷ USD

Cơn sốt vay nợ của Amazon chỉ là một phần trong chu kỳ chi tiêu vốn lịch sử của năm gã khổng lồ công nghệ dẫn đầu thị trường (hyperscaler) — gồm Amazon, Alphabet, Microsoft, Meta và Oracle. Các nhà phân tích dự báo rộng rãi rằng tổng chi tiêu của "Big Five" này cho hạ tầng trong năm 2026 sẽ vượt quá 600 tỷ USD, tăng 36% so với năm 2025 . Khoảng 75% trong số đó, tức khoảng 450 tỷ USD, sẽ được dành riêng cho hạ tầng AI thay vì các dịch vụ đám mây truyền thống .

Chi tiêu đã tăng tốc mạnh mẽ trong ba năm qua. Năm công ty này đã chi khoảng 256 tỷ USD cho tổng chi tiêu vốn năm 2024, sau đó tăng lên khoảng 443 tỷ USD vào năm 2025, và dự kiến đạt mức 602 - 690 tỷ USD trong năm 2026 . Ngân hàng Goldman Sachs ước tính tổng chi tiêu vốn của nhóm này từ năm 2025 đến 2027 sẽ chạm mốc 1,15 nghìn tỷ USD . Tổ chức xếp hạng tín nhiệm Moody's cũng dự báo riêng rằng chỉ riêng sáu nhà cung cấp hạ tầng lớn nhất nước Mỹ (bao gồm cả những cái tên như Tesla) sẽ chi khoảng 700 tỷ USD cho riêng các trung tâm dữ liệu trong năm 2026 .

Để dễ hình dung, quy mô của cuộc xây dựng hạ tầng AI này hiện đang tiêu tốn vốn ở mức ngang ngửa với các khoản đầu tư cơ sở hạ tầng vật lý của cả một quốc gia. Ngân hàng JPMorgan thậm chí còn dự báo tổng mức chi tiêu cho cơn sốt trung tâm dữ liệu và AI, bao gồm cả nguồn cung cấp điện liên quan, sẽ vượt 5 nghìn tỷ USD .

Vì sao thị trường nợ đang tài trợ cho cuộc xây dựng AI

Trong phần lớn lịch sử của mình, các công ty công nghệ lớn hiện đang thống trị hạ tầng AI thường tài trợ cho việc mở rộng chủ yếu thông qua dòng tiền kinh doanh. Nhưng quy mô khổng lồ của cuộc xây dựng hiện tại đã vượt xa mô hình đó. Chi tiêu vốn giờ đây đã vượt quá khả năng tạo tiền mặt nội bộ của những công ty này, buộc họ phải tích cực tìm đến thị trường nợ với nhiều loại tiền tệ khác nhau .

Những con số thật đáng kinh ngạc. Chỉ trong năm 2025, các công ty này đã huy động khoảng 108 tỷ USD nợ . Một số ước tính, bao gồm cả các thỏa thuận tín dụng tư nhân và tài trợ dự án với các công ty như Blackstone và Apollo, cho rằng con số thực tế lên tới gần 121 tỷ USD . Các nhà phân tích dự báo tổng lượng nợ phát hành của nhóm này trong vài năm tới có thể đạt 1,5 nghìn tỷ USD .

Lượng phát hành trái phiếu của ngành công nghệ đã vượt qua 200 tỷ USD vào năm 2025, một kỷ lục mà các nhà phân tích cho là gần như hoàn toàn nhờ chi tiêu cho hạ tầng AI. Đến đầu năm 2026, tổng lượng phát hành nợ đầu tư (investment-grade) của ngành công nghệ từ đầu năm đến nay đã vượt 67 tỷ USD . Morgan Stanley dự kiến chỉ riêng năm 2026, lượng phát hành từ năm đại gia hàng đầu sẽ đạt từ 250 tỷ USD đến 300 tỷ USD . Ngân hàng Barclays dự báo tổng lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp Mỹ sẽ đạt 2,46 nghìn tỷ USD trong năm 2026, tăng 11,8% so với năm 2025, với các công ty AI là động lực chính .

Cuộc săn lùng vốn toàn cầu

Thương vụ đồng đô-la Canada của Amazon là ví dụ điển hình cho một sự dịch chuyển lớn hơn: các công ty công nghệ đang khai thác thị trường nợ trên toàn thế giới, chứ không chỉ bằng đồng nội tệ của mình. Vào tháng 5/2026, Alphabet đã huy động 8,5 tỷ CAD bằng đồng Canada, đẩy tổng lượng phát hành "trái phiếu phong" trong năm 2026 lên 19,8 tỷ USD, theo dữ liệu từ Ngân hàng Hoàng gia Canada . Sau đó, thương vụ lớn hơn nhiều của Amazon đã phá vỡ cột mốc đó gần như ngay lập tức.

Lợi thế cho các công ty Mỹ khi phát hành tại Canada có thể bao gồm chi phí định giá hấp dẫn, đa dạng hóa cơ sở nhà đầu tư, và nhu cầu mạnh mẽ từ các quỹ hưu trí Canada cũng như các nhà đầu tư tổ chức đang tìm kiếm kênh đầu tư doanh nghiệp có xếp hạng tín dụng cao. Amazon và các đối thủ cũng đã phát hành trái phiếu bằng Euro, Franc Thụy Sĩ và nhiều đồng tiền khác trong chiến lược tài trợ toàn cầu của họ .

Các bên liên quan trong nền kinh tế rộng lớn hơn

Cơn sốt vay nợ dẫn dắt bởi AI này đang định hình lại thị trường thu nhập cố định và đặt ra những câu hỏi về tính bền vững tài chính. Một số nhà phân tích đã bắt đầu cảnh báo về khả năng xảy ra bong bóng trong lĩnh vực tài trợ hạ tầng AI. Báo cáo của Sourcery Intel vào tháng 5/2026 đã mô tả việc vay nợ này là "một làn sóng chi tiêu vốn tài trợ bằng nợ chưa từng có, đặt ra những câu hỏi nghiêm trọng về tính bền vững tài chính" .

Torsten Sløk, nhà kinh tế trưởng tại Apollo Global Management, cảnh báo rằng một "cơn lũ" trái phiếu mới từ các đại gia AI có thể gây áp lực tăng lên lãi suất — một kết cục trớ trêu đối với các công ty công nghệ vốn hưởng lợi từ chi phí vốn thấp .

Tuy nhiên, sức hấp thụ của thị trường với những trái phiếu này vẫn rất mạnh mẽ. Đợt phát hành bằng USD của Amazon vào tháng 3/2026 đã thu hút lượng cầu đỉnh điểm khoảng 80 tỷ USD, vượt xa số tiền huy động được . Thương vụ "trái phiếu phong" 14 tỷ CAD cũng được đăng ký mua vượt mức gấp khoảng hai lần . Các nhà đầu tư dường như đang đặt cược rằng AI sẽ tạo ra lợi nhuận đủ để biện minh cho khoản chi tiêu trả trước khổng lồ, ngay cả khi những lợi nhuận đó còn nhiều năm nữa mới thành hiện thực.

Điểm mấu chốt: Đợt phát hành trái phiếu kỷ lục 14 tỷ CAD của Amazon không chỉ là một cột mốc quan trọng của riêng nó. Đó là minh họa sống động cho cách cuộc đua vũ trang AI đã biến đổi chiến lược tài chính của các ông lớn công nghệ, biến một số công ty giàu tiền mặt nhất thế giới thành những kẻ vay nợ tham lam nhất trên thị trường trái phiếu.