Cơn Sốt Vay Nợ 159 Tỷ USD Của Big Tech: Kỷ Lục Trái Phiếu 2026 Và Nỗi Lo Ẩn Sau Cuộc Đua AI

Chưa bao giờ trong lịch sử, giới công nghệ toàn cầu lại lao vào một cuộc đua vay nợ khốc liệt đến thế. Những công ty giàu tiền mặt hàng đầu thế giới đang đồng loạt từ bỏ thói quen dùng dòng tiền nội tại để xây dựng hạ tầng trí tuệ nhân tạo. Thay vào đó, họ đổ dồn ra thị trường trái phiếu toàn cầu với quy mô lịch sử, tạo ra một mặt trận tài chính đầy rủi ro chưa từng có tiền lệ.

Chỉ trong nửa đầu 2026, bốn “gã khổng lồ siêu điện toán” gồm Alphabet, Amazon, Meta và Oracle đã cùng nhau phát hành lượng trái phiếu kỷ lục 159 tỷ USD để đổ tiền vào các trung tâm dữ liệu AI. Con số khổng lồ này chiếm tới 18% tổng lượng nợ doanh nghiệp Mỹ được bán ra trong năm nay . Ngay sau khi Amazon chốt thương vụ gần kỷ lục 54 tỷ USD hồi tháng 3, các chuyên gia tại BofA Global Research đã nhanh chóng nâng dự báo tổng lượng phát hành nợ của nhóm siêu điện toán cho cả năm 2026 từ 140 tỷ USD lên 175 tỷ USD .

Cơn sốt nợ này là động cơ tài chính đằng sau một kế hoạch chi tiêu vốn (capex) khổng lồ, ước tính lên tới 725 tỷ USD cho năm 2026. Con số này đã được xác nhận trong các báo cáo kết quả kinh doanh quý 1, thể hiện mức tăng trưởng chóng mặt lên tới 64% so với năm 2025 .

Chi tiết cuộc đua vay nợ

Cơn sốt vay nợ cho AI tập trung vào những cái tên sừng sỏ nhất, mỗi bên tự tạo ra áp lực trên thị trường theo cách riêng:

• Amazon – Tay chơi vay nợ số một. Tập đoàn của Jeff Bezos là bên phát hành nợ lớn nhất với khoản trái phiếu đầu tư gần kỷ lục ~54 tỷ USD vào tháng 3/2026 . Trước đó, hãng từng huy động 15 tỷ USD vào tháng 11/2025. Đến tháng 5/2026, Amazon tiếp tục chuẩn bị phát hành lô trái phiếu đầu tiên bằng franc Thụy Sĩ, mở rộng nguồn vốn xa hơn nữa .
• Alphabet (Google) – “Mãnh thú” đa tiền tệ. Đây là tay chơi táo bạo nhất. Đầu năm, Google đã huy động khoảng 32 tỷ USD qua các thị trường đô la, bảng Anh và franc Thụy Sĩ, bao gồm một trái phiếu hiếm có kỳ hạn 100 năm—lần đầu tiên trong ngành công nghệ kể từ năm 1997 . Sau đó, hãng tiếp tục hút thêm ~9,5 tỷ USD thông qua thương vụ phát hành yên Nhật và euro kỷ lục trong tháng 5, nâng tổng mức huy động cả năm 2026 ước tính lên mức 41,5 tỷ USD .
• Oracle – Cú đánh bom tấn khởi đầu năm. Oracle khởi động làn sóng vay nợ 2026 ngay từ tháng 2 với đợt chào bán trái phiếu 25 tỷ USD, một con số thu hút lượng đặt mua lên tới 129 tỷ USD từ nhà đầu tư .
• Meta – Kẻ đều đặn góp mặt. Tuy quy mô từng đợt phát hành của Meta không đạt tầm bom tấn như Amazon hay Oracle, họ vẫn là một chủ thể phát hành nợ thường xuyên, đều đặn và có trọng lượng trong làn sóng này.

Hiện tại, các công ty công nghệ đang chiếm tới 8,3% thị trường trái phiếu lợi suất cao và 10,3% thị trường trái phiếu cấp độ đầu tư, những tỷ trọng chưa từng có trong lịch sử .

Bước đi lịch sử của Alphabet: Từ Yên Nhật đến Euro

Những bước đi đáng chú ý nhất của Alphabet chính là cuộc chinh phục các thị trường vốn mới, phát tín hiệu về một giai đoạn toàn cầu hóa mới trong cuộc đua tài trợ cho AI.

• Kỷ lục Yên Nhật: Ngày 15/5/2026, Alphabet phát hành lượng trái phiếu Samurai trị giá kỷ lục 576,5 tỷ yên (khoảng 3,6 tỷ USD). Thương vụ này bao gồm 8 đợt với kỳ hạn từ 3 đến 40 năm, chính thức trở thành đợt phát hành trái phiếu Yên lớn nhất từ trước đến nay của một công ty phi Nhật, vượt qua kỷ lục cũ do Berkshire Hathaway nắm giữ . Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử, Alphabet mạo hiểm tiến vào thị trường vốn Nhật Bản .
• Đòn tấn công vào thị trường Euro: Chỉ ít ngày trước đó, vào ngày 5/5, Alphabet đã bán ra ít nhất 3 tỷ euro (~3,5 tỷ USD) trái phiếu định danh bằng đồng euro qua 6 đợt khác nhau . Động thái này diễn ra chỉ sau khi họ đã khai thác triệt để các thị trường đô la, bảng Anh và franc Thụy Sĩ, cho thấy một chiến lược toàn diện nhằm chạm tới mọi nguồn vốn khả dụng nhất trên thế giới .

Nỗi lo ẩn sau cơn sốt nợ mang tên AI

Quy mô và tính lạ lẫm của làn sóng vay nợ này đang gây ra những áp lực hữu hình lên toàn bộ hệ thống tài chính.

Áp lực nguồn cung chưa từng có từ một ngành duy nhất. Tổng lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp Mỹ năm 2026 được dự báo sẽ chạm mức 2,46 nghìn tỷ USD, và người dẫn đường chính là nhóm siêu điện toán . Sự tập trung khổng lồ của nợ vay chỉ đến từ một nhóm nhỏ các công ty đang thử thách khả năng hấp thụ của thị trường, một động thái chưa từng thấy kể từ thời bong bóng viễn thông những năm cuối thập niên 90 .

Rủi ro lan tỏa toàn cầu trở nên rõ ràng. Việc Alphabet lần đầu phát hành trái phiếu bằng đồng Yên và Amazon chuẩn bị cho lô trái phiếu bằng franc Thụy Sĩ đồng nghĩa với việc các nhà đầu tư Nhật Bản, châu Âu và Thụy Sĩ giờ đây phải đối mặt trực tiếp với thành bại của chỉ vài công ty công nghệ Mỹ và những khoản lợi nhuận bất định từ AI. Chỉ một cú sụt giảm niềm tin vào công nghệ cũng đủ sức khuấy động các thị trường trái phiếu bên ngoài nước Mỹ theo cách chưa từng xảy ra .

Nhà đầu tư mất niềm tin vào câu chuyện AI. Từ cuối năm 2025, một tâm lý lo âu đã lan từ thị trường cổ phiếu sang trái phiếu. Các nhà đầu tư bắt đầu bán tháo nợ của nhóm Big Tech, khiến chênh lệch lợi suất so với Trái phiếu Kho bạc Mỹ nới rộng lên mức cao nhất kể từ cú sốc thuế quan vào tháng 4/2025 . Một bản phân tích đã thẳng thắn nhận định: “Kỷ nguyên mù quáng đặt niềm tin vào bảng cân đối của gã khổng lồ công nghệ đã chấm dứt” .

Gánh nặng tài chính ngoài bảng cân đối kế toán. Trên giấy tờ, hầu hết các công ty này vẫn duy trì nợ ròng ở mức thấp so với vốn chủ sở hữu . Tuy nhiên, tổng mức cam kết chi tiêu—theo phân tích từ Moody’s—đã lên tới 969 tỷ USD, trong đó hai phần ba, tương đương 662 tỷ USD, là các hợp đồng thuê trung tâm dữ liệu trong tương lai chưa hề được khởi công, tạo ra một khoản nợ ngầm khổng lồ bên ngoài bảng cân đối chính thức .

Bài toán chi phí khấu hao nghiền nát lợi nhuận. Quy mô vốn đầu tư là quá lớn. Mức khấu hao hàng năm cho hạ tầng AI khổng lồ đang trở thành một gánh nặng thực sự, với một số ước tính cho thấy con số này đã vượt qua tổng lợi nhuận hàng năm của chính các công ty đang xây dựng nó .

Điểm mấu chốt: Con số 159 tỷ USD phát hành trái phiếu công nghệ trong năm 2026 là chưa từng có, không chỉ về quy mô mà còn về phạm vi vươn tới toàn cầu. Dù bảng cân đối kế toán chưa đến điểm đổ vỡ, sự kết hợp giữa nguồn cung kỷ lục, rủi ro lan rộng ra các thị trường ngoài Mỹ và sự bất định sâu sắc về khả năng sinh lời của AI đang tạo ra sức ép ngày càng lớn lên thị trường trái phiếu đầu tư và bào mòn niềm tin vốn từng là bất khả xâm phạm của các nhà đầu tư.