Bên trong tuần lễ AI trở thành gương mặt đại diện cho làn sóng sa thải công nghệ: Wix, Cloudflare và ClickUp

Vì phần lớn lực lượng lao động của Wix đặt tại Israel, chi phí của họ chủ yếu được tính bằng shekel, trong khi doanh thu lại áp đảo bằng đô la. Ông Abrahami mô tả sự không khớp về tiền tệ này là một "áp lực cơ cấu" lên mô hình hoạt động của công ty . Đồng thời, ông thừa nhận AI đã trở thành một yếu tố cơ bản định hình lại cách công ty cần tự tổ chức, kêu gọi một tổ chức "nhanh hơn, tinh gọn hơn và phẳng hơn" . Đợt tái cơ cấu này diễn ra sau khi giá cổ phiếu của Wix giảm khoảng 50% kể từ đầu năm và công ty báo lỗ trong quý đầu tiên .

Cloudflare: Hơn 1.100 'người đo lường' bị cắt trong quý có doanh thu kỷ lục

Vào khoảng ngày 20-21 tháng 5 năm 2026, Cloudflare đã sa thải hơn 1.100 nhân viên – khoảng 20% lực lượng lao động toàn cầu – ngay cả khi công ty công bố doanh thu quý đạt 639,8 triệu đô la, tăng 34% so với cùng kỳ năm ngoái và là kết quả mạnh nhất trong lịch sử .

CEO Matthew Prince đã trực tiếp giải quyết mâu thuẫn rõ ràng này. Trong một bài viết quan điểm trên Wall Street Journal xuất bản ngày 20 tháng 5 với tiêu đề "Cách tôi chọn nhân viên Cloudflare nào để thay thế bằng AI", ông Prince đã phân loại lực lượng lao động của công ty thành ba nhóm: người xây dựng (builders), người bán hàng (sellers), và người đo lường (measurers) . Người xây dựng tạo ra sản phẩm; người bán hàng bán chúng. Còn người đo lường, ông viết, làm mọi thứ khác: quản lý cấp trung, tài chính, pháp lý, kiểm toán nội bộ, ghi nhận doanh thu, tuân thủ và vận hành .

"Đại đa số những người chúng tôi sa thải tuần trước là những người đo lường," ông Prince tuyên bố trong bài viết . Ông lập luận rằng các hệ thống AI giờ đây có thể xử lý các chức năng đo lường "với mức độ chi tiết và chính xác khách quan mà không đội ngũ con người nào có thể sánh được" . Việc sử dụng công cụ AI nội bộ tại Cloudflare đã tăng trưởng 600% trong ba tháng, đây được ông Prince viện dẫn là lý do hoạt động cụ thể cho việc cắt giảm . Công ty thông báo sẽ ưu tiên tuyển dụng người xây dựng và người bán hàng trong tương lai, đồng thời loại bỏ hoàn toàn vai trò người đo lường . Ông Prince mô tả quyết định này là chưa từng có tiền lệ đối với một công ty đại chúng tăng trưởng trên 30%, và dự đoán rằng "những gì chúng tôi đã làm có khả năng sẽ trở thành chuẩn mực" .

ClickUp: 290 việc làm bị cắt, 3.000 AI agent được triển khai

Vào ngày 21 tháng 5 năm 2026, CEO của ClickUp, Zeb Evans, thông báo rằng nền tảng năng suất trị giá 4 tỷ đô la này đã cắt giảm khoảng 22% lực lượng lao động – tức khoảng 290 trong số 1.300 nhân viên . Không giống như các thông báo của Wix và Cloudflare, đợt cắt giảm của ClickUp được gắn trực tiếp với một đợt triển khai AI hiện hữu hơn là một cuộc tái cơ cấu hướng tới tương lai.

Ông Evans tiết lộ rằng ClickUp đã triển khai khoảng 3.000 AI agent nội bộ trên toàn bộ các quy trình làm việc cốt lõi, thiết lập tỷ lệ 3:1 giữa AI agent và nhân viên còn lại . Các agent này được nhúng trực tiếp vào quy trình làm việc của các phòng ban, nơi nhân viên giờ đây được kỳ vọng sẽ chỉ đạo chúng và xem xét đầu ra thay vì tự mình thực hiện nhiệm vụ . Ông Evans định hình đây là một mô hình "tổ chức 100x" – một vụ đặt cược có cấu trúc rằng AI agent sẽ khuếch đại năng suất một cách đột phá – và nói rằng "hầu hết số tiền tiết kiệm được từ đợt tái cơ cấu này sẽ được tái đầu tư vào AI" .

Trong một bước ngoặt đáng chú ý, ông Evans đã chuyển hướng khoản lương thưởng tiết kiệm được cho những nhân viên trụ lại, giới thiệu các khung lương lên tới 1 triệu đô la tiền mặt mỗi năm cho những người xây dựng hoặc quản lý các hệ thống AI chứng minh được tác động năng suất gấp 100 lần . "Những kỹ sư giỏi nhất không còn viết code nữa. Họ đang chỉ đạo các agent viết code," ông Evans viết .

Ba thông báo có điểm gì chung

Khi gộp lại, ba đợt sa thải này cho thấy một sự thay đổi trong cách các CEO công nghệ truyền đạt về việc cắt giảm lực lượng lao động. Cả ba nhà lãnh đạo đều biến AI thành tiêu đề cho thông điệp sa thải của mình, dứt khoát rời xa những cách nói uyển ngữ như "tái cơ cấu", "tinh chỉnh quy mô" hay thận trọng kinh tế vĩ mô. Thay vào đó, họ nêu tên các vai trò, tỷ lệ và khuôn khổ cụ thể để giải thích những công việc nào của con người đã hoặc sắp bị AI hấp thụ ngay bên trong chính công ty của họ.

Ông Prince của Cloudflare đưa ra cách phân loại rõ ràng nhất với khuôn khổ người xây dựng-người bán-người đo lường. Ông Evans của ClickUp cung cấp tỷ lệ cụ thể nhất: 3.000 agent trên khoảng 1.000 nhân viên còn lại. Ông Abrahami của Wix kết hợp câu chuyện về AI với một cuộc khủng hoảng chi phí do tiền tệ gây ra, vốn là đặc thù của các công ty công nghệ có trụ sở tại Israel, nhưng vẫn biến "sự tiến hóa nhanh chóng của các khả năng AI" thành lời biện minh chính cho đợt sa thải lớn nhất lịch sử công ty .

Những thông báo này không đại diện cho toàn bộ thị trường lao động công nghệ, nhưng chúng xuất hiện vào thời điểm các đợt cắt giảm việc làm do AI đang tăng tốc mạnh mẽ. Tháng 3 năm 2026 chứng kiến AI trở thành nguyên nhân được trích dẫn nhiều nhất cho việc sa thải lần đầu tiên, với tỷ lệ cắt giảm do AI tăng từ 10% trong tháng 2 lên 25% chỉ trong một tháng . Đến tháng 4, con số đó đã tăng lên 26% . Trong khi đó, sự lo lắng của nhân viên cũng tăng song song - Mercer phát hiện ra rằng 40% người lao động hiện sợ AI sẽ khiến công việc của họ trở nên lỗi thời, tăng từ 28% vào năm 2024 .

Một số tiếng nói kêu gọi thận trọng khi diễn giải dữ liệu. Ông Stephen Parker, đồng giám đốc chiến lược đầu tư toàn cầu tại JPMorgan Private Bank, nói với Business Insider rằng AI có tiềm năng "nâng cao kỹ năng cho người lao động, thay vì khiến họ trở nên lỗi thời", lập luận rằng nỗi lo về thất nghiệp hàng loạt có thể đã bị phóng đại . Nghiên cứu của Goldman Sachs chỉ ra rằng mặc dù hai phần ba ngành nghề tại Mỹ chịu tác động từ AI, chỉ có 6-7% người lao động đối mặt với nguy cơ bị thay thế hoàn toàn . Dù vậy, tốc độ mà các CEO công nghệ lớn đang nêu đích danh AI là lý do cho việc cắt giảm quy mô lớn cho thấy cuộc trò chuyện đã vượt ra khỏi các giả thuyết và đi thẳng vào kế hoạch hàng quý.