Một điểm đáng chú ý khác là không phải AI nào cũng 'ngốn điện' như nhau. Một mô hình được tinh chỉnh nhỏ gọn có thể thực hiện cùng một tác vụ với lượng điện năng tiêu thụ ít hơn rất nhiều so với những 'gã khổng lồ' mô hình nền tảng. Tuy nhiên, vì thiếu thông tin, người mua thường mặc định chọn những cái tên to nhất và nổi tiếng nhất, bỏ qua các đánh đổi về môi trường .
Dù phần lớn các công ty không tự xây dựng mô hình hay trung tâm dữ liệu, họ lại chính là những 'mạnh thường quân' nuôi sống toàn bộ cỗ máy AI khổng lồ ấy. Các nhà sáng lập SAIG lập luận rằng: Chính quyết định mua sắm của doanh nghiệp là tín hiệu định hướng cho toàn bộ chuỗi giá trị AI .
Nói cách khác, trong khi lưới điện và trung tâm dữ liệu là 'phía cung' hữu hình, thì cầu từ khách hàng mới là thứ quyết định nhà cung cấp sẽ xây dựng cái gì. Điều này trao cho các tổ chức lớn một đòn bẩy cực mạnh để gây ảnh hưởng lên:
SAIG cho rằng doanh nghiệp không cần chờ đợi các điều luật từ chính phủ, họ có thể bắt đầu 'cuộc cách mạng xanh' ngay từ hoạt động mua sắm hàng ngày:
Các công ty có thể đưa ra những tiêu chí môi trường rõ ràng khi đánh giá nhà cung cấp AI, yêu cầu dữ liệu về hiệu quả mô hình, mức tiêu thụ năng lượng và các thông lệ về hạ tầng. Những câu hỏi chiến lược về tối ưu hóa mô hình và báo cáo môi trường sẽ giúp người mua phân biệt được đâu là nhà cung cấp thực sự cam kết với sự bền vững .
Nếu đủ nhiều 'ông lớn' doanh nghiệp ưu tiên các nhà cung cấp minh bạch và tiết kiệm năng lượng hơn, cuộc đua trên thị trường AI sẽ không chỉ còn là tốc độ và giá cả, mà sẽ có thêm trục cạnh tranh về tính bền vững.
Các thỏa thuận dịch vụ và hợp đồng doanh nghiệp có thể yêu cầu bên cung cấp phải công bố thông tin về tác động môi trường. Ví dụ, hợp đồng có thể buộc bên bán báo cáo về việc họ dùng nguồn năng lượng gì, có phụ thuộc vào các nhà máy điện chạy bằng nhiên liệu hóa thạch ngoài lưới hay không, và các chỉ số hiệu quả năng lượng cho khối lượng công việc AI. Những ràng buộc này tạo động lực trực tiếp để các nhà cung cấp cải thiện lựa chọn công nghệ và hạ tầng .
SAIG định vị mình vừa là nhà nghiên cứu, vừa là cố vấn chiến lược, giúp doanh nghiệp biến những ý tưởng 'AI bền vững' thành hành động thực tế.
Hãng sẽ xuất bản các nghiên cứu chuyên sâu về tác động môi trường của AI, từ năng lượng tiêu thụ cho việc huấn luyện đến các tác động hạ tầng rộng lớn hơn .
SAIG hỗ trợ các tổ chức lồng ghép tính bền vững vào chiến lược AI thông qua: tư vấn mua sắm, hội thảo nội bộ, khung đo lường, công cụ hỗ trợ ra quyết định. Một bước đi đầu tiên quan trọng là giúp các công ty vẽ ra 'bản đồ' họ đang dùng AI ở đâu và thiết lập các chỉ số môi trường cơ bản cho những hoạt động đó .
Một trọng tâm lớn của SAIG là làm cho hiệu quả năng lượng của AI trở nên có thể đo lường và so sánh được. 'Át chủ bài' ở đây là AI Energy Score (Bảng điểm Năng lượng AI), một sáng kiến cho phép xếp hạng mức tiêu thụ năng lượng của các mô hình AI trên những tác vụ phổ biến .
Hệ thống này cung cấp các xếp hạng năng lượng đã được chuẩn hóa, cho phép các nhà phát triển và người mua dễ dàng nhận diện các lựa chọn hiệu quả hơn. Các phiên bản đầu tiên của hệ thống này đã đánh giá và xếp hạng công khai hàng trăm mô hình AI phổ biến nhất trên nhiều tác vụ khác nhau, tạo ra một chuẩn mực tham chiếu cho toàn ngành .
Thay vì dùng 'dao mổ trâu' là các mô hình tiên tiến nhất cho mọi tác vụ, SAIG lên kế hoạch phát triển công cụ giúp doanh nghiệp 'chọn đúng người, đúng việc'. Việc ưu tiên các mô hình nhỏ hơn, chuyên biệt khi có thể sẽ giúp giảm đáng kể gánh nặng cho hạ tầng và môi trường mà vẫn đảm bảo hiệu suất .
Các nhà sáng lập SAIG nhấn mạnh rằng đây chính là 'thời khắc vàng' để hành động. Họ ước tính chi tiêu cho cơ sở hạ tầng AI có thể chạm mốc 5.000 tỷ USD vào cuối thập kỷ này, và chúng ta chỉ có một khoảng thời gian ngắn ngủi để định hình cách số tiền đó được chi tiêu . Một khi các trung tâm dữ liệu, hợp đồng năng lượng và chuỗi cung ứng phần cứng đã 'chốt sổ', việc thay đổi quỹ đạo môi trường của AI sẽ trở nên khó khăn và tốn kém hơn gấp bội.
Tầm nhìn của SAIG vô cùng tham vọng nhưng cũng rất thực tế: biến nhu cầu của doanh nghiệp thành một 'tín hiệu thị trường', nơi những hệ thống AI càng tiết kiệm năng lượng thì càng được trả giá cao và ưu tiên lựa chọn. Nếu người mua bắt đầu đòi hỏi sự minh bạch và hiệu quả, các nhà cung cấp sẽ phải cạnh tranh quyết liệt trên những tiêu chí này, không khác gì họ đang cạnh tranh về tốc độ, khả năng và giá cả. Liệu sự dịch chuyển đó có xảy ra? Câu trả lời nằm ở việc các doanh nghiệp có dám sử dụng quyền lực họ đang nắm giữ trong tay hay không.
Comments
0 comments