Căng thẳng quân sự phản ánh trực tiếp sự đổ vỡ chóng mặt trong đàm phán, vốn tưởng như đã ở rất gần thành công chỉ ít ngày trước đó.
Hôm 24/5, ông Trump mô tả một thỏa thuận đã “được đàm phán phần lớn,” và các quan chức khu vực cho biết khuôn khổ đã hoàn thiện được khoảng 95% . Bản ghi nhớ dự thảo (MOU) được cho là bao gồm một lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày, một lộ trình tiến tới đàm phán hạt nhân, và các cơ chế để mở lại Eo biển Hormuz cũng như dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ
.
Nhưng vào ngày 30/5, sau một cuộc họp tại Phòng Tình huống của Nhà Trắng, động lực đó đã sụp đổ. Ông Trump bác bỏ dự thảo và gửi lại Tehran một văn bản đã được sửa đổi với "các điều khoản cứng rắn hơn" .
Theo một nguồn tin của CBS News và các báo cáo khác, những sửa đổi của ông Trump là "có phần đáng kể" và tập trung vào hai vấn đề cốt lõi :
Ông Trump cũng được cho là quan ngại về các điều khoản liên quan đến việc dỡ bỏ phong tỏa các quỹ của Iran, e ngại việc trao các lợi ích tài chính ngay từ đầu . Điều này nhất quán với tuyên bố trước đó của ông rằng sẽ không có biện pháp trừng phạt nào được nới lỏng cho đến khi một thỏa thuận vĩnh viễn được ký kết
.
Lập trường của Iran về cơ bản vẫn lệch pha với khuôn khổ của Mỹ. Tổ chức Soufan Center nhận định rằng chính nỗ lực của cả hai nhà lãnh đạo nhằm thể hiện một thỏa thuận tiềm năng như một chiến thắng đang cản trở chính thỏa thuận đó, bởi mỗi bên diễn giải các yêu cầu cốt lõi của mình theo cách khác nhau .
Trong khi ông Trump tập trung vào vật liệu hạt nhân, Tehran liên tục khẳng định đó không phải là ưu tiên cho vòng đàm phán hiện tại. Những yêu cầu trước mắt của Iran xoay quanh việc chấm dứt chiến tranh và các hệ lụy của nó .
Tính đến ngày 1/6, tương lai của một thỏa thuận hòa bình là vô cùng bất định. Bản ghi nhớ sửa đổi của Mỹ đã được gửi trả lại Tehran để xem xét, và những thay đổi cụ thể vẫn chưa được công bố chi tiết . Ông Trump thể hiện sự tự tin, nói rằng thỏa thuận "cuối cùng rồi cũng sẽ ổn thôi" và kêu gọi những người chỉ trích hãy "ngồi xuống và thư giãn"
.
Nhưng bất đồng cơ bản vẫn chưa được giải quyết. Mỹ khăng khăng đòi việc giải trừ hạt nhân có thể kiểm chứng như cái giá cho một lệnh ngừng bắn và nới lỏng trừng phạt. Iran yêu cầu chấm dứt thù địch và phong tỏa kinh tế trước, coi những nhượng bộ hạt nhân trên diện rộng là vấn đề cho giai đoạn đàm phán sau, hướng tới một "thỏa thuận cuối cùng", chứ không phải là một bản ghi nhớ tạm thời . Hiện tại, thực tế kép giữa lạc quan công khai và bế tắc ngầm vẫn tiếp diễn, và thường xuyên bị ngắt quãng bởi các cuộc không kích của cả hai bên.
Comments
0 comments