Bằng sáng chế AI và Cloud tại Trung Quốc chiếm 1/6 tổng số bằng sáng chế hợp lệ

Con số chính: 16,5%

Con số 16,5% này bao gồm các bằng sáng chế trong lĩnh vực công nghệ thông tin thế hệ mới (new-generation information technology) – một danh mục do CNIPA định nghĩa, bao gồm trí tuệ nhân tạo (AI), internet, điện toán đám mây (cloud computing) và dữ liệu lớn (big data) . Nhiều hãng truyền thông nhà nước và báo chí tiếng Anh (Tân Hoa Xã, China Daily, Global Times, SCMP) đều đưa tin về cùng một con số này vào ngày 29 tháng 7 năm 2026, cho thấy độ tin cậy cao của số liệu .

Bối cảnh tổng thể về kho bằng sáng chế

Thông báo của ông Rui là một phần trong bức tranh lớn hơn về danh mục bằng sáng chế của Trung Quốc:

• Trung Quốc nắm giữ 2,36 triệu bằng sáng chế sáng chế giá trị cao (high-value invention patents) tính đến cuối tháng 6/2026 .
• Chỉ số bình quân trên 10.000 dân đạt 16,8 .
• Các ngành công nghiệp chiến lược mới nổi (strategic emerging industries) – một danh mục rộng hơn bao gồm năng lượng tái tạo, công nghệ sinh học và sản xuất tiên tiến bên cạnh công nghệ thông tin – chiếm hơn 70% số bằng sáng chế giá trị cao .
• Các doanh nghiệp trong nước nắm giữ 425,4 triệu bằng sáng chế sáng chế có hiệu lực, chiếm 74,8% tổng số toàn quốc .

Những số liệu này được công bố cùng với cuộc họp báo chủ đề "Khởi đầu ổn định của Kế hoạch 5 năm lần thứ 15", nơi CNIPA cũng hé lộ kế hoạch Bảo hộ và Khai thác Sở hữu Trí tuệ giai đoạn Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 sắp tới .

Phát biểu của người phát ngôn CNIPA

Ông Rui Wenbiao, Phó Cục trưởng kiêm Người phát ngôn của CNIPA, đã khẳng định trực tiếp rằng sự tập trung ngày càng tăng của các bằng sáng chế trong các lĩnh vực công nghệ tiên phong "đang tạo động lực và thúc đẩy các điểm tăng trưởng kinh tế mới" (为打造新的经济增长点赋能增效) . Nguyên văn tiếng Trung xuất hiện trong nhiều biên bản chính thức, bao gồm từ Youth.cn (trực thuộc Tân Hoa Xã) và Đài Truyền hình Trung ương CCTV .

Các quan chức khác tại cuộc họp cũng cung cấp thêm chi tiết: Ông Liang Xinxin, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Chiến lược của CNIPA, cho biết Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 đặt mục tiêu hơn 22 bằng sáng chế giá trị cao trên 10.000 dân vào năm 2030 – tăng hơn sáu so với mức cuối năm 2025 . Ông cũng dự đoán tỷ trọng của các ngành công nghiệp chiến lược mới nổi trong số các bằng sáng chế giá trị cao sẽ tiếp tục tăng trong suốt giai đoạn kế hoạch .

Tại sao điều này lại quan trọng

Tỷ lệ 16,5% không chỉ là một con số tĩnh. Nó phản ánh một chính sách có chủ đích: các cơ quan sở hữu trí tuệ Trung Quốc đã ưu tiên hiệu quả thẩm định cho các lĩnh vực phát triển nhanh như AI và khuyến khích hình thành các liên minh bằng sáng chế (patent pools) trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo . Tờ SCMP đã đưa tin với tiêu đề "Công nghệ tiên tiến hiện chiếm 1/6 số bằng sáng chế sáng chế hợp lệ tại Trung Quốc" và nhận xét rằng dữ liệu này cho thấy chiến lược sở hữu trí tuệ đã gắn kết sâu sắc với kế hoạch tăng trưởng kinh tế như thế nào .

Đối với các doanh nghiệp và nhà nghiên cứu theo dõi danh mục sở hữu trí tuệ của Trung Quốc, thông điệp rõ ràng là: Các bằng sáng chế AI và điện toán đám mây đang tăng trưởng nhanh hơn tốc độ tăng trưởng chung của kho bằng sáng chế. Cách CNIPA tự mô tả – gọi đó là sự "tích tụ tăng tốc" – cho thấy tỷ lệ này có thể còn tăng thêm khi Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 ưu tiên các công nghệ chiến lược và mới nổi .