Elon Musk sẽ sáp nhập Tesla và SpaceX? Câu hỏi trị giá 1,75 nghìn tỷ đô la

Tại sao một vụ sáp nhập giờ đây không chỉ là tin đồn

Hiện chưa có thỏa thuận sáp nhập chính thức nào trên bàn đàm phán, nhưng cuộc thảo luận đã chuyển biến mạnh mẽ từ câu hỏi "liệu có" sang "khi nào". Nhà phân tích Dan Ives của Wedbush Securities đã kết tinh quan điểm này trong một ghi chú ngày 21 tháng 5, đặt xác suất 80% cho một vụ sáp nhập Tesla-SpaceX và cho rằng tỷ lệ này có thể leo lên 80–90% vào đầu năm 2027 . Lập luận của ông rất thực tế: một khi SpaceX được định giá công khai, các chi tiết kiến trúc của một thương vụ — như tỷ lệ hoán đổi cổ phiếu và cơ chế thực thi — sẽ trở nên khả thi .

Người viết tiểu sử của Musk, Walter Isaacson, đã thêm một khía cạnh cá nhân vào phân tích này. Trong một cuộc phỏng vấn với CNBC vào ngày 23 tháng 4, ông khẳng định sự tự tin của mình rằng một vụ sáp nhập sẽ xảy ra, lập luận rằng: "Đó là điều trong tim anh ấy. Anh ấy muốn biến nó thành một công ty lớn duy nhất" . Isaacson chỉ ra dự án hợp tác xây dựng nhà máy bán dẫn Terafab ở Texas như một bằng chứng hữu hình cho thấy con đường hội tụ của hai công ty .

Tuy nhiên, điều quan trọng cần lưu ý là khoảng cách giữa sự tự tin của nhà phân tích và tâm lý thị trường. Trong khi thị trường dự đoán Kalshi được cho là chỉ hiển thị tỷ lệ cược khoảng 33% vào cuối tháng 5 — một con số phản ánh quan điểm của thị trường rằng một thỏa thuận sáp nhập dứt khoát là khả dĩ nhưng thực sự không chắc chắn — thì con số 80% của Ives đã thống trị các mặt báo . Sự chênh lệch này là một lời nhắc nhở quan trọng rằng các dự báo xác suất cao từ một nguồn duy nhất không phải là một sự đảm bảo.

Chất keo tài chính gắn kết hai gã khổng lồ

Đối với bất kỳ sự kết hợp doanh nghiệp nào, sự tồn tại của các mối quan hệ tài chính rõ ràng và minh bạch sẽ giúp thương vụ trở nên dễ dàng hơn theo cấp số nhân. Ở khía cạnh này, sáu tháng qua đã mang tính biến đổi sâu sắc.

Con đường để Tesla sở hữu cổ phần SpaceX

Mối liên kết quan trọng nhất được hình thành thông qua một chuỗi các thương vụ đã định tuyến lại chiến lược đầu tư của Tesla. Vào tháng 1 năm 2026, Tesla đã đầu tư 2 tỷ USD vào xAI, công ty trí tuệ nhân tạo do Musk thành lập . Vài tuần sau, vào ngày 2 tháng 2, SpaceX đã mua lại xAI trong một thỏa thuận tạo ra một thực thể kết hợp được định giá 1,25 nghìn tỷ USD . Thương vụ mua lại này có tác động trực tiếp đến Tesla: công ty đã nhận được sự chấp thuận của Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC) vào tháng 3 để chuyển đổi khoản đầu tư 2 tỷ USD vào xAI thành cổ phần trực tiếp tại SpaceX . Mặc dù số cổ phần kết quả chiếm chưa đến 1% mức định giá dự kiến của SpaceX, đây là bước đi quan trọng đầu tiên trong việc chính thức đan xen cấu trúc sở hữu của hai công ty .

Sự phụ thuộc ngày càng tăng về hoạt động và doanh thu

Mối quan hệ tài chính cũng đang thể hiện trong hoạt động kinh doanh hàng ngày. Tesla đã tiết lộ con số đáng kinh ngạc 573 triệu USD doanh thu từ việc bán hàng cho SpaceX và xAI trong năm ngoái. Trong đó, khoảng 430 triệu USD đến từ việc bán các hệ thống lưu trữ năng lượng pin quy mô lớn Megapack cho xAI . Điều này biến SpaceX, thông qua công ty con của mình, trở thành một trong những khách hàng năng lượng quan trọng nhất của Tesla, làm mờ đi ranh giới giữa các thực thể độc lập và các đơn vị kinh doanh cộng sinh.

Cơ sở hạ tầng chung

Ngoài doanh thu, hai công ty hiện đang cùng nhau xây dựng tương lai ở cấp độ vật lý. Nhà máy sản xuất chất bán dẫn Terafab chung của họ ở Texas là một cam kết trị giá hàng tỷ đô la, cụ thể và chung cho cơ sở hạ tầng . Đối với các nhà phân tích như Ives, sự chồng lấn về mặt vật lý này không chỉ là dấu hiệu của sự hợp tác mà còn là "bước đi đầu tiên quan trọng hướng tới việc sáp nhập các hoạt động rộng lớn của họ" .

Cơn sốt IPO siêu lớn và rủi ro thị trường

Đợt chào bán của SpaceX không diễn ra trong chân không. Nó là một phần của làn sóng IPO siêu lớn lịch sử, với OpenAI cũng được cho là đang có kế hoạch niêm yết . Sự tập trung dày đặc của các đợt chào bán quy mô lớn, xoay quanh trí tuệ nhân tạo (AI) này đổ vào thị trường trong một khung thời gian nén đã gây ra một cuộc tranh luận nghiêm túc về khả năng hấp thụ của thị trường.

Các nhà phân tích và nhà đầu tư đã đặt ra những câu hỏi sắc bén về việc liệu thị trường công khai toàn cầu có thể hấp thụ một đợt huy động khoảng 75 tỷ USD từ SpaceX cùng lúc với các đợt IPO công nghệ lớn khác mà không gây ra sự gián đoạn thị trường hay không . Rủi ro thanh khoản không phải là điều trừu tượng; một số nhà quan sát thị trường đã so sánh sức ép tiềm tàng này với kỷ nguyên "FAANG", nhưng ở một quy mô lớn hơn nhiều, với mối lo ngại rằng sự tập trung này có thể làm quá nhiệt và gây bất ổn cho lĩnh vực giao dịch AI .

Phán quyết: Không thể tránh khỏi hay chỉ là suy đoán?

Những viên gạch nền móng cho một vụ sáp nhập Tesla-SpaceX đang được đặt ngay trước mắt. Một mức định giá công khai của SpaceX sẽ tạo ra một đồng tiền thanh toán sạch cho thương vụ, và các mối quan hệ về vận hành và tài chính đã đủ sâu để khiến việc tích hợp trở nên hợp lý. Đối với một tiếng nói có ảnh hưởng như Dan Ives, điều này khiến cho một vụ sáp nhập có xác suất gần như không thể tránh khỏi ở mức 80%.

Tuy nhiên, khoảng cách giữa niềm tin của một nhà phân tích và một thỏa thuận đã được ký kết là rất lớn. Một vụ sáp nhập giữa hai công ty có quy mô này sẽ là một "cột thu lôi" về mặt pháp lý và là một bài kiểm tra thanh khoản thị trường chưa từng có trong lịch sử. Con đường từ sự trao đổi cổ phiếu đầu tiên đến một sự kết hợp chính thức vẫn còn dài, và vào cuối tháng 5 năm 2026, nó vẫn chưa được chính thức bắt đầu.