Cuộc khủng hoảng chip nhớ sâu nhất lịch sử: Vì sao Goldman Sachs nói khủng hoảng kéo dài đến năm 2028

Tình trạng thiếu hụt chip nhớ toàn cầu không phải là một sự cố cung-cầu thoáng qua. Theo báo cáo ngày 1 tháng 6 từ Goldman Sachs Research, thị trường đang ở giai đoạn đầu của cuộc khủng hoảng thiếu chip nhớ sâu nhất từng được ghi nhận, một cuộc khủng hoảng sẽ kéo dài đến năm 2028 và còn thắt chặt hơn nữa trước khi hạ nhiệt.

Được thực hiện bởi các chuyên gia phân tích Giuni Lee và James Schneider, bản ghi chú lập luận rằng thị trường đã "đánh giá quá thấp một cách nghiêm trọng" thời gian của chu kỳ tăng trưởng này. Thông điệp cốt lõi là năm 2027 sẽ còn căng thẳng hơn năm 2026 đối với DRAM truyền thống, NAND và Bộ nhớ Băng thông Cao (HBM), với tình trạng thiếu hụt kéo dài đến năm 2028 .

'Bộ Ba Quyền Lực' và Những Mục Tiêu Được Nâng Cấp

Goldman Sachs tập trung các khuyến nghị vào ba ông lớn chip nhớ châu Á mà họ gọi là "Bộ Ba Quyền Lực":

• Samsung Electronics (005930.KS): Giữ khuyến nghị Mua với mục tiêu 12 tháng được nâng lên 480.000 Won Hàn Quốc .
• SK Hynix (000660.KR): Giữ khuyến nghị Mua với giá mục tiêu 3.500.000 Won Hàn Quốc, ngụ ý tiềm năng tăng giá khoảng 53% .
• Kioxia Holdings (285A.JP): Đây là bản nâng cấp nổi bật nhất của báo cáo, từ Nắm giữ lên Mua với mục tiêu mới là 93.000 Yên Nhật. Lý do là lợi nhuận đỉnh chu kỳ hiện được dự đoán sẽ cao hơn và duy trì trong vòng hai đến ba năm .

Mặc dù không nằm trong danh xưng "Bộ Ba Quyền Lực", báo cáo cũng nêu tên Micron Technology (MU) và SanDisk (SNDK) là những đối tượng hưởng lợi chính từ cuộc thắt chặt chip nhớ do AI điều khiển này .

Những Con Số: Khoảng Cách Cung-Cầu Ngày Càng Nới Rộng

Các mô hình của Goldman cho thấy tình trạng thiếu cung đang gia tăng, chứ không phải được giải quyết:

• DRAM: Thiếu hụt 5,0% vào năm 2026, sâu hơn thành 5,9% vào năm 2027 .
• NAND: Thiếu hụt 4,4% vào năm 2026, sâu hơn thành 4,6% vào năm 2027 .
• HBM: Còn thắt chặt hơn cả DRAM và NAND truyền thống trong cả hai năm, mặc dù tỷ lệ phần trăm chính xác không được chia tách theo cùng một định dạng .

Những con số này thể hiện sự gia tăng và kéo dài so với một dự báo trước đó vào tháng 2 năm 2026, vốn đã cảnh báo về khoảng cách cung DRAM lớn nhất trong 15 năm .

Vì Sao "Lần Này Lại Khác": Ba Sự Đổ Vỡ Cấu Trúc

Những đợt bùng nổ chip nhớ trong quá khứ, được thúc đẩy bởi các chu kỳ nâng cấp PC và điện thoại thông minh, thường kết thúc khi nguồn cung bắt kịp và nhu cầu tiêu dùng giảm xuống. Goldman lập luận rằng chu kỳ này được xây dựng trên ba sự dịch chuyển cấu trúc :

1. Nhu Cầu AI Là Không Thể Trì Hoãn: Việc xây dựng máy chủ AI hiện tiêu thụ hơn một nửa tổng nguồn cung DRAM. Đây không phải là chi tiêu tiêu dùng tùy ý có thể trì hoãn; các "đại gia công nghệ" (hyperscalers) đã bị khóa chặt vào các kế hoạch xây dựng cơ sở hạ tầng kéo dài nhiều năm.
2. Kỷ Luật Chi Tiêu Vốn: Trong lịch sử, giá cao sẽ kích hoạt việc xây dựng các nhà máy sản xuất (fab) mới một cách ồ ạt. Lần này, các nhà sản xuất lớn đang cho thấy sự kiềm chế, cố tình hạn chế tăng trưởng nguồn cung.
3. Cường Độ Bộ Nhớ Tăng Vĩnh Viễn: Bộ nhớ băng thông cao và NAND mật độ cao không còn chỉ là linh kiện cho các thiết bị điện tử; chúng được tích hợp vào cơ cấu của hạ tầng AI, lưu trữ doanh nghiệp và các trung tâm dữ liệu.

Một Sự Dịch Chuyển Mang Tính Lịch Sử Trong Định Giá

Có lẽ cái nhìn sâu sắc nhất dành cho các nhà đầu tư là lời kêu gọi của Goldman về một sự dịch chuyển khung định giá từ P/B (Giá trên Giá trị Sổ sách) sang P/E (Giá trên Thu nhập) .

Ngân hàng này lập luận rằng khả năng sinh lời và mức độ hiển thị lợi nhuận của các nhà sản xuất chip nhớ đã được cải thiện về mặt cấu trúc. Mặc dù vậy, hầu hết các cổ phiếu này đang giao dịch ở mức P/E một chữ số thấp, một mức định giá không phản ánh được một chu kỳ lợi nhuận kéo dài nhiều năm. Goldman đã chính thức neo các mục tiêu mới của mình vào bội số P/E, sử dụng 9x làm đường cơ sở .

Những Rủi Ro Đã Biết: Cái Kết Cổ Điển Của Một Cơn Sốt

Goldman Sachs không phủ nhận những bài học lịch sử của các chu kỳ chip nhớ trước đó. Báo cáo thừa nhận rằng:

• Một sự chậm lại trong đầu tư AI hoặc việc cắt giảm chi tiêu vốn (capex) từ các đại gia công nghệ có thể nhanh chóng phá hủy nhu cầu .
• Nếu các nhà sản xuất đồng loạt từ bỏ kỷ luật chi tiêu vốn hiện tại, tình trạng thiếu hụt có thể lật ngược thành một cuộc khủng hoảng thừa cung cổ điển .
• Chi phí linh kiện cao đang làm chậm tốc độ tăng trưởng của PC và điện thoại thông minh, một hình thức hủy diệt nhu cầu có thể tăng tốc .

Mặc dù ngân hàng coi kiến trúc AI là một vùng đệm mạnh mẽ chống lại những rủi ro này, họ cảnh báo rằng một sự gia tăng đột ngột trong chi tiêu vốn sẽ mang logic chu kỳ cũ trở lại một cách mạnh mẽ .

---

Giới phân tích nói chung cũng đồng tình với quan điểm này, với các công ty như IDC mô tả đây là một sự "tái phân bổ chiến lược tiềm năng vĩnh viễn" năng lực sản xuất tấm bán dẫn silicon, mặc dù dòng thời gian của họ thận trọng hơn, ban đầu chỉ cảnh báo rủi ro đến năm 2027 .