Liên Hợp Quốc đưa Israel và Nga vào 'danh sách đen' về bạo lực tình dục trong xung đột

Báo cáo thường niên năm 2026 của Liên Hợp Quốc về bạo lực tình dục trong xung đột đã châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng ngoại giao nghiêm trọng khi lần đầu tiên đưa lực lượng an ninh của Israel và Nga vào cái gọi là "danh sách đen" . Báo cáo ghi nhận số vụ việc đã được xác minh tăng mạnh so với năm 2024, với đặc điểm là "cực kỳ tàn bạo" và nhắm vào phụ nữ và trẻ em gái một cách áp đảo. Tổng cộng có 77 bên, bao gồm 62 chủ thể phi nhà nước, bị liệt kê là chịu trách nhiệm cho các hình thức bạo lực này .

Phát hiện chính của báo cáo

Được công bố chính thức vào ngày 29 tháng 5 năm 2026, bản báo cáo dài 35 trang nêu chi tiết các cáo buộc về hiếp dâm và hành vi sai trái tình dục liên quan đến những người Palestine bị giam giữ bởi quân đội và cơ quan quản lý nhà tù Israel, cũng như các hình thức bạo lực tình dục có hệ thống đối với tù binh chiến tranh Ukraine và thường dân tại các vùng lãnh thổ do Nga chiếm đóng . Cả hai chủ thể nhà nước này đều bị thêm vào danh sách sau khi các giám sát viên Liên Hợp Quốc tiếp tục ghi nhận các hình thức lạm dụng bất chấp cảnh báo trước đó được Tổng thư ký Guterres đưa ra vào tháng 8 năm 2025 .

Báo cáo cũng lần đầu liệt kê ba nhóm vũ trang phi nhà nước ở Cộng hòa Dân chủ Congo, cùng với hàng chục thực thể nhà nước và phi nhà nước khác đến từ các quốc gia bao gồm Sudan, Haiti, Myanmar, Syria và Mali, những nơi bị tình nghi một cách đáng tin cậy về tội bạo lực tình dục có hệ thống .

Phản ứng của Israel: 'Chúng tôi xong việc với ông Tổng thư ký này rồi'

Phản ứng của Israel diễn ra nhanh chóng và gay gắt. Ngày 28 tháng 5 năm 2026, Đại sứ Israel tại Liên Hợp Quốc Danny Danon tuyên bố nước này sẽ "cắt đứt mọi quan hệ với văn phòng của Tổng thư ký Liên Hợp Quốc António Guterres", gọi việc bị đưa vào danh sách đen là "thái quá" và là một "nỗi ô nhục về mặt đạo đức" . Trong một video đăng trên nền tảng X, ông Danon tuyên bố: "Chúng tôi xong việc với ông Tổng thư ký Liên Hợp Quốc này rồi," đồng thời cho biết Israel sẽ chờ cho đến khi một Tổng thư ký mới được bổ nhiệm mới nối lại liên lạc . Nhiệm kỳ của ông Guterres sẽ kết thúc vào ngày 31 tháng 12 năm 2026.

Chính phủ Israel cũng siết chặt quyền tiếp cận của các quan chức Liên Hợp Quốc vào các cơ sở giam giữ và cấm họ đi đến Gaza . Bộ Ngoại giao Israel gọi quyết định này là "đáng hổ thẹn và vô lý", đặc biệt phản đối việc bị đặt chung danh sách với Hamas, lực lượng đã bị thêm vào từ tháng 8 năm 2025 . Cả Israel và Nga đều bác bỏ các cáo buộc. Đại diện thường trực của Nga Vassily Nebenzia gọi việc bị đưa vào danh sách đen là một "quyết định rõ ràng mang tính thiên vị và chính trị hóa" trong phát biểu trước báo giới .

Lời kêu gọi từ Ukraine: 'Đã đến lúc Moscow phải rời đi'

Vào ngày 9 tháng 6 năm 2026, Đại diện thường trực của Ukraine tại Liên Hợp Quốc, ông Andrii Melnyk, đã phát biểu trước Hội đồng Bảo an và lập luận rằng việc các lực lượng vũ trang Nga bị đưa vào danh sách đen về bạo lực tình dục là cơ sở để loại nước này khỏi việc tham gia các sứ mệnh gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc . Ông Melnyk nhấn mạnh rằng những tội ác như vậy "không chỉ đơn thuần là vi phạm luật pháp quốc tế" mà còn khiến một quốc gia không còn đủ tư cách để phục vụ dưới lá cờ Liên Hợp Quốc .

Ông lưu ý rằng chính báo cáo đã tham chiếu Nghị quyết 2242 (2015) của Hội đồng Bảo an, trong đó nghiêm cấm các chủ thể nhà nước liên tục có tên trong phụ lục tham gia vào các hoạt động gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc . Melnyk cũng cáo buộc Nga có hành vi lừa dối và chối bỏ trách nhiệm một cách có hệ thống tại Liên Hợp Quốc, tuyên bố: "Đã đến lúc Moscow phải rời đi" .

Mặc dù việc bị đưa vào danh sách đen không tự động kích hoạt các lệnh trừng phạt, nó mang lại những hậu quả đáng kể về mặt danh tiếng và có thể làm gia tăng áp lực ngoại giao đối với cả hai quốc gia .