Khủng hoảng chip nhớ do AI có thể khiến smartphone ngày càng đắt

Hệ quả là nguồn cung cho thị trường thiết bị tiêu dùng bị thu hẹp. Smartphone, laptop, console chơi game và thậm chí cả ô tô đều phải cạnh tranh cùng một hệ sinh thái chip nhớ toàn cầu.

Giá DRAM và NAND đang tăng nhanh

Dữ liệu thị trường cho thấy mức tăng rất đáng kể:

• Trong quý I/2026, giá DRAM tăng hơn 50% và NAND flash tăng khoảng 90%.
• Một số loại chip nhớ trong chuỗi cung ứng thiết bị tăng khoảng 80–90% chỉ trong đầu năm 2026.
• Giá hợp đồng DRAM tiêu chuẩn từng tăng khoảng 30% theo quý vào cuối năm 2025, theo ước tính của các nhà phân tích.

Đây là ví dụ điển hình của quy luật cung–cầu: khi hạ tầng AI tiêu thụ ngày càng nhiều chip nhớ, lượng tồn kho giảm và giá tăng trên toàn chuỗi cung ứng bán dẫn.

Tác động trực tiếp đến các hãng smartphone

Trong cấu trúc chi phí của một chiếc điện thoại, bộ nhớ là một trong những linh kiện đắt nhất—đặc biệt với các model có RAM lớn và dung lượng lưu trữ cao.

Khi giá chip nhớ tăng, chi phí sản xuất điện thoại cũng tăng theo. Các báo cáo chuỗi cung ứng gần đây cho thấy:

• Chi phí linh kiện (bill of materials) của smartphone tăng khoảng 11%–25%.
• Với các model cao cấp, chi phí có thể tăng 100–150 USD cho mỗi thiết bị chỉ vì bộ nhớ.

Điều này buộc các hãng phải lựa chọn giữa hai phương án: chấp nhận lợi nhuận thấp hơn hoặc tăng giá bán lẻ. Một số thương hiệu—đặc biệt là các nhà sản xuất điện thoại Trung Quốc—đã bắt đầu điều chỉnh giá hoặc kế hoạch sản phẩm vì chi phí bộ nhớ leo thang.

Ngay cả những công ty lớn như Xiaomi cũng cảnh báo rằng tình trạng thiếu chip nhớ sẽ gây áp lực lên lợi nhuận nếu giá tiếp tục tăng.

Vì sao tình trạng này có thể kéo dài đến 2027

Khác với các đợt thiếu chip ngắn hạn trước đây, nhiều nhà phân tích cho rằng cuộc khủng hoảng chip nhớ lần này có thể kéo dài nhiều năm.

Nguyên nhân là đầu tư vào hạ tầng AI đang tăng nhanh hơn tốc độ mở rộng năng lực sản xuất bán dẫn. Việc xây dựng nhà máy sản xuất chip (fab) mới và mở rộng công suất thường mất nhiều năm.

Trong khi đó, các công ty công nghệ toàn cầu đang chi hàng trăm tỷ USD cho trung tâm dữ liệu AI, giữ cho nhu cầu bộ nhớ ở mức rất cao.

Người mua smartphone sẽ thấy điều gì

Trong vài năm tới, người dùng có thể nhận thấy một số xu hướng rõ rệt:

• Giá bán smartphone mới cao hơn
• Các bản nâng cấp dung lượng giữa các thế hệ nhỏ hơn
• Khoảng cách giá giữa điện thoại tầm trung và cao cấp ngày càng lớn

Nếu nguồn cung chip nhớ bắt kịp nhu cầu AI trong tương lai, giá thiết bị có thể ổn định trở lại. Nhưng trước mắt, làn sóng đầu tư AI đang định hình lại toàn bộ chuỗi cung ứng bán dẫn—và những thiết bị quen thuộc như smartphone đang bắt đầu chịu tác động rõ rệt.