Baidu không chỉ là “Google của Trung Quốc”: Vì sao hãng chuyển hướng sang AI và robotaxi?

Baidu nên được hiểu là nền tảng tìm kiếm và trí tuệ nhân tạo (AI) nội địa của Trung Quốc, chứ không đơn thuần là “Google của Trung Quốc”. Công ty giành vị trí dẫn đầu nhờ phục vụ người dùng và nhà quảng cáo tiếng Trung trong một thị trường nơi Google Search trở nên phần lớn không thể truy cập. Đến tháng 5/2026, Baidu vẫn là công cụ tìm kiếm số một tại Trung Quốc, trong khi chiến lược tăng trưởng ngày càng tập trung vào hạ tầng đám mây AI, các ứng dụng ERNIE và dịch vụ taxi tự hành Apollo Go.61438

Baidu đang đứng ở đâu?

Lợi thế cốt lõi của Baidu là quy mô và mức độ am hiểu thị trường Trung Quốc. Công ty kết hợp tìm kiếm tiếng Trung với bản đồ, sản phẩm tri thức, cộng đồng trực tuyến, quảng cáo và nhiều dịch vụ internet dành cho người dùng đại lục.

Theo một snapshot StatCounter tháng 5/2026, Baidu chiếm 47,16% thị phần tìm kiếm tại Trung Quốc trên tất cả thiết bị, đứng trước Bing với 20,19%, Haosou với 15,03% và Google với 1,76%.14 Các con số có thể thay đổi theo từng tháng, loại thiết bị và phương pháp đo lường. Một số snapshot khác trong năm 2026 ghi nhận thị phần Baidu cao hoặc thấp hơn, trong khi dữ liệu máy tính để bàn cũng cho kết quả khác đáng kể.3411

Kết luận thận trọng hơn là: Baidu dẫn đầu tại Trung Quốc đại lục, đặc biệt trên di động; còn Google thống trị thị trường toàn cầu. Một snapshot toàn cầu khác dựa trên dữ liệu StatCounter ghi nhận Google ở mức 91,31%, còn Baidu chỉ 0,50%.2

Baidu vươn lên như thế nào?

Baidu được Robin Li và Eric Xu thành lập vào năm 2000, đồng thời đăng ký pháp nhân tại Quần đảo Cayman vào tháng 1 cùng năm.3457 Ban đầu, công ty tập trung vào tìm kiếm tiếng Trung và các kết quả được trả phí. Sau đó, Baidu mở rộng sang bản đồ, tri thức, diễn đàn cộng đồng, video, điện toán đám mây và AI.

Ba yếu tố đóng vai trò quan trọng trong quá trình này:

1. Ngôn ngữ và bản địa hóa. Chất lượng tìm kiếm phụ thuộc vào khả năng hiểu ngôn ngữ, tên riêng, website và hành vi người dùng địa phương. Baidu được xây dựng ngay từ đầu cho nhu cầu tìm kiếm tiếng Trung.
2. Hệ sinh thái dịch vụ nội địa. Tìm kiếm trở thành cánh cổng dẫn tới Baidu Maps, Baike, Tieba và Wenku, giúp công ty giữ người dùng cũng như nhu cầu mua sắm, quảng cáo trong hệ sinh thái của mình.50
3. Môi trường tiếp cận thị trường khác biệt. Baidu hoạt động theo các quy định internet và nội dung của Trung Quốc. Trong khi đó, Google dừng việc kiểm duyệt công cụ tìm kiếm tại Trung Quốc đại lục vào năm 2010 và chuyển hướng người dùng sang Google.com.hk. Hiện Google Search cùng nhiều dịch vụ Google khác phần lớn không thể truy cập tại đại lục nếu không dùng công cụ vượt chặn.68

Vì vậy, vị thế của Baidu không chỉ đến từ công nghệ tìm kiếm. Khả năng phân phối, mức độ phù hợp với người dùng địa phương, quan hệ với nhà quảng cáo và việc tuân thủ quy định đều góp phần hình thành lợi thế của công ty.

Baidu khác Google ở điểm nào?

Tiêu chí	Baidu	Google
Vị thế chính	Công cụ tìm kiếm tổng quát dẫn đầu tại Trung Quốc đại lục; thị phần thường mạnh hơn trên di động.1214	Công cụ tìm kiếm thống trị toàn cầu, nhưng hiện diện chính thức tại Trung Quốc đại lục rất hạn chế.26
Khả năng truy cập tại đại lục	Nhìn chung có thể truy cập, nhưng hoạt động theo luật Trung Quốc và các quy định kiểm soát nội dung.6	Google Search và nhiều dịch vụ lớn phần lớn bị chặn hoặc khó truy cập nếu không dùng công cụ vượt chặn.6
Kiểm duyệt	Phải tuân thủ yêu cầu quản lý nội dung và kiểm duyệt của Trung Quốc, bao gồm hạn chế các nội dung bị cấm.6	Năm 2010, Google chấm dứt hoạt động tìm kiếm không kiểm duyệt tại Trung Quốc đại lục thay vì tiếp tục kiểm duyệt kết quả.8
Dịch vụ	Tìm kiếm, bản đồ, sản phẩm tri thức và cộng đồng, đám mây, AI, công nghệ xe tự hành và Apollo Go.3850	Tìm kiếm, Android, Chrome, Maps, YouTube, Gmail, Drive, Cloud, Gemini, công nghệ quảng cáo và Waymo.
Nguồn doanh thu chính	Quảng cáo tìm kiếm và quảng cáo nội dung; đám mây AI và xe tự hành đang ngày càng quan trọng hơn.3839	Quảng cáo vẫn là động lực trung tâm, bên cạnh cloud, thuê bao, sản phẩm doanh nghiệp và các mảng khác.
Đối thủ	Bing, Haosou/360 Search, Sogou, Shenma và các kênh khám phá nội dung mới như nền tảng video ngắn, mạng xã hội và AI.56	Bing, hệ sinh thái Apple, Amazon, các nền tảng mạng xã hội và video, cùng những sản phẩm trả lời bằng AI.

Do đó, Baidu và Google nên được so sánh theo từng thị trường. Baidu có vị thế chiến lược tại Trung Quốc; Google lớn hơn rất nhiều nếu xét trên phạm vi toàn cầu.

Kiểm duyệt và khả năng truy cập là phần cốt lõi của câu chuyện

Baidu và Google không cạnh tranh trong cùng một điều kiện tại Trung Quốc đại lục. Baidu hoạt động trong khuôn khổ quy định của Trung Quốc, bao gồm các yêu cầu kiểm soát nội dung. Ngược lại, dịch vụ tìm kiếm phổ biến của Google nhìn chung không thể truy cập trực tiếp tại đại lục; quyết định năm 2010 của Google về việc dừng kiểm duyệt Google.cn dẫn tới việc chuyển hướng sang Hong Kong.68

Tuy nhiên, không thể giải thích vị thế của Baidu chỉ bằng việc Google bị hạn chế. Baidu cũng xây dựng sản phẩm địa phương, năng lực xử lý tiếng Trung và mạng lưới quảng cáo nội địa. Dù vậy, sự khác biệt về quy định và khả năng tiếp cận rõ ràng đã định hình công cụ tìm kiếm nào có thể tạo ra độ phủ bền vững với người dùng đại lục.

Baidu kiếm tiền ra sao khi quảng cáo chịu sức ép?

Mô hình truyền thống của Baidu tương tự quảng cáo tìm kiếm của Google: nhà quảng cáo trả tiền để có vị trí được tài trợ gắn với truy vấn của người dùng, thường thông qua cơ chế đấu giá và tính phí dựa trên hiệu quả.

Tìm kiếm mang lại cho Baidu lượng dữ liệu có ý định thương mại cao và một lượng lớn khách hàng tiềm năng. Nhưng người dùng ngày càng tìm sản phẩm, thông tin và nội dung thông qua video ngắn, thương mại điện tử, mạng xã hội và trợ lý AI thay vì tìm kiếm web truyền thống. Xu hướng này gây sức ép lên tốc độ tăng trưởng của mảng quảng cáo cũ, ngay cả khi Baidu vẫn dẫn đầu thị trường.

Kết quả kinh doanh cho thấy sự giằng co này. Trong năm tài chính 2025, doanh thu Baidu đạt khoảng 129,1 tỷ nhân dân tệ, giảm 3% so với năm trước; lợi nhuận ròng thuộc về Baidu đạt khoảng 5,6 tỷ nhân dân tệ. Một khoản suy giảm giá trị lớn đã ảnh hưởng đến kết quả hoạt động được báo cáo.3638

Ở chiều ngược lại, doanh thu hạ tầng đám mây AI đạt khoảng 20 tỷ nhân dân tệ, tăng 34% so với năm trước. Riêng doanh thu thuê bao từ hạ tầng tăng tốc AI trong quý IV tăng 143%.38

Đây chưa phải câu chuyện Baidu sụp đổ, cũng chưa phải một cuộc chuyển đổi đã hoàn tất. Mảng kinh doanh truyền thống đang chịu sức ép, còn các mảng AI mới vẫn tăng trưởng từ một nền doanh thu nhỏ hơn.

Lịch sử doanh nghiệp và mã cổ phiếu Nasdaq

Chứng chỉ lưu ký Mỹ (ADS) của Baidu được giao dịch trên Nasdaq với mã BIDU. Báo cáo thường niên năm 2025 của công ty cho biết mỗi ADS tương ứng với tám cổ phiếu phổ thông loại A.34 Baidu cũng niêm yết tại Hong Kong.34

Việc niêm yết giúp nhà đầu tư tiếp cận một công ty công nghệ Trung Quốc, nhưng không thể thay thế việc phân tích hoạt động kinh doanh. Kết quả của BIDU phụ thuộc vào quảng cáo nội địa, đầu tư AI, quy định, nhu cầu điện toán đám mây và hiệu quả kinh tế của dịch vụ di chuyển tự hành.

Cú chuyển hướng sang AI: ERNIE và AI Cloud

Baidu định vị mình là một công ty AI có nền tảng internet vững chắc. Hệ sinh thái này gồm các mô hình nền tảng ERNIE, ứng dụng AI, hạ tầng đám mây và bộ tăng tốc AI.38

Chiến lược có hai hướng chính:

• Ứng dụng cho người dùng và doanh nghiệp: các trợ lý AI và sản phẩm vận hành bằng mô hình ngôn ngữ, có thể mở rộng hệ sinh thái tìm kiếm và dịch vụ hiện có của Baidu.
• Hạ tầng và nền tảng: dịch vụ đám mây, năng lực mô hình và hạ tầng tăng tốc AI bán cho doanh nghiệp cũng như khu vực công.44

Số liệu năm 2025 cho thấy AI Cloud là một trong những mảng tăng trưởng rõ nhất của Baidu. Tuy nhiên, doanh thu tăng không đồng nghĩa AI đã thay thế tìm kiếm trở thành trung tâm kinh tế của công ty. Mô tả chính xác hơn là Baidu đang cố dùng độ phủ tìm kiếm, hạ tầng kỹ thuật và các mô hình riêng để tạo ra động lực tăng trưởng thứ hai.

Apollo và Apollo Go: canh bạc xe tự hành

Apollo là nền tảng và hệ sinh thái xe tự hành của Baidu, kết hợp phần mềm lái tự động, bản đồ, mô phỏng, dữ liệu, quan hệ đối tác với nhà sản xuất xe và dịch vụ gọi xe Apollo Go.

Apollo Go là dịch vụ robotaxi thương mại được xây dựng trên nền tảng Apollo. Tính đến tháng 2/2026, dịch vụ này đã cung cấp hơn 20 triệu chuyến trên toàn cầu, hoạt động tại 26 thành phố và đạt đỉnh hơn 300.000 đơn hàng mỗi tuần trong quý IV/2025.2426

Những con số này đáng chú ý vì phản ánh các chuyến chở khách thương mại lặp lại, thay vì chỉ những màn trình diễn trên đường thử hoặc các chương trình thí điểm quy mô nhỏ.

Việc mở rộng ra nước ngoài của Apollo Go phụ thuộc vào phê duyệt tại từng địa phương và các đối tác trong lĩnh vực giao thông. Các công bố của Baidu và những báo cáo liên quan cho biết dịch vụ đã triển khai tại Trung Quốc và mở rộng sang một số thị trường khác, trong đó có Hàn Quốc.2426

“Hoàn toàn không người lái” nghĩa là gì?

“Hoàn toàn không người lái” có nghĩa là không có tài xế an toàn ngồi trên xe trong một chuyến đi hoặc bài kiểm thử đã được cấp phép. Cụm từ này không có nghĩa xe có thể vận hành ở mọi nơi, trong mọi điều kiện thời tiết hoặc không bị giới hạn về phạm vi hoạt động.

Robotaxi vẫn phụ thuộc vào tuyến đường được phê duyệt, khu vực đã lập bản đồ, hoạt động giám sát đội xe, hỗ trợ từ xa và quy định địa phương. Vì vậy, quy mô của Apollo Go rất đáng kể, nhưng không nên bị hiểu nhầm là xe tự hành không giới hạn. Thành tựu quan trọng hơn nằm ở việc thương mại hóa các chuyến đi không người lái trong những khu vực vận hành được xác định rõ.2426

Baidu ngày nay là gì?

Baidu vẫn là nền tảng tìm kiếm nội địa dẫn đầu Trung Quốc, nhưng chỉ nói về tìm kiếm thì không còn phản ánh đầy đủ hướng đi của công ty. Baidu hiện có ba lớp kinh doanh chính:

• một doanh nghiệp tìm kiếm và quảng cáo tiếng Trung;
• một nền tảng AI gồm ERNIE, các ứng dụng và hạ tầng đám mây; và
• một mảng di chuyển tự hành xoay quanh Apollo và Apollo Go.

So sánh ngắn gọn nhất với Google cũng gồm hai phần: Google là công cụ tìm kiếm số một thế giới, còn Baidu có vị thế mạnh hơn tại Trung Quốc đại lục. Bài kiểm tra dài hạn của Baidu là liệu AI Cloud và xe tự hành có thể tăng trưởng đủ nhanh để bù đắp sức ép lên mô hình quảng cáo đã tạo nên công ty hay không.