Alcolase và tham vọng giải quyết tình trạng không dung nạp rượu do thiếu enzyme ALDH2

Alcolase là gì?

Alcolase là một startup công nghệ sinh học có trụ sở tại Copenhagen (Đan Mạch), thành lập năm 2021 với mục tiêu tìm giải pháp cho tình trạng không dung nạp rượu do thiếu enzyme ALDH2 .

Ý tưởng cốt lõi của công ty là phát triển một hệ enzyme uống trực tiếp, có khả năng phân hủy rượu ngay trong dạ dày trước khi nó được hấp thụ vào máu . Nếu thành công, phương pháp này có thể giảm lượng rượu và các chất chuyển hóa độc hại đi vào cơ thể.

Điểm khác biệt của Alcolase so với nhiều thực phẩm bổ sung trên thị trường là: thay vì cố gắng “hỗ trợ gan” sau khi uống, công nghệ của họ can thiệp sớm hơn – ngay trong quá trình tiêu hóa .

Công nghệ enzyme và liposome hoạt động ra sao?

Sản phẩm đang được phát triển dựa trên hai thành phần chính:

• Enzyme phân hủy rượu: giúp chuyển hóa ethanol trong dạ dày.
• Công nghệ bao bọc liposome: bảo vệ enzyme khỏi môi trường acid mạnh của dạ dày.

Liposome là các cấu trúc vi mô làm từ lipid (chất béo), có thể bao bọc enzyme như một lớp “áo giáp” sinh học. Nhờ lớp bảo vệ này, enzyme có thể tồn tại lâu hơn trong dạ dày và đủ thời gian để phá vỡ các phân tử rượu trong quá trình tiêu hóa .

Nếu cơ chế này hoạt động đúng như kỳ vọng, lượng rượu đi vào máu sẽ giảm, đồng nghĩa với việc cơ thể phải xử lý ít độc chất hơn.

Vì sao thiếu ALDH2 khiến nhiều người không dung nạp rượu?

Quá trình chuyển hóa rượu trong cơ thể thường diễn ra theo hai bước:

1. Ethanol (rượu) được chuyển thành acetaldehyde.
2. Acetaldehyde tiếp tục được chuyển thành acetate nhờ enzyme aldehyde dehydrogenase 2 (ALDH2).

Vấn đề là ở một số người, enzyme ALDH2 hoạt động kém do biến thể di truyền. Khi đó, acetaldehyde – một chất độc – tích tụ trong cơ thể sau khi uống rượu .

Kết quả là phản ứng thường gọi là "alcohol flush" (đỏ mặt khi uống rượu), với các triệu chứng như:

• đỏ mặt
• buồn nôn
• tim đập nhanh
• đau đầu

Tình trạng này đôi khi được gọi phổ biến là “Asian flush”. Các nghiên cứu cho thấy khoảng 35–45% người Đông Á mang biến thể thiếu ALDH2, và khoảng 36% xuất hiện phản ứng đỏ mặt khi uống rượu .

Vì sao đây là vấn đề sức khỏe nghiêm trọng?

Không dung nạp rượu không chỉ gây khó chịu. Nó còn liên quan đến rủi ro sức khỏe dài hạn.

Khi acetaldehyde tích tụ trong cơ thể, chất này có thể gây tổn thương DNA và mô. Theo phân loại của Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC), acetaldehyde liên quan đến rượu được xếp vào nhóm chất gây ung thư cho con người (Group 1) .

Một số nghiên cứu cũng cho thấy những người bị phản ứng đỏ mặt do thiếu ALDH2 có nguy cơ ung thư thực quản cao hơn đáng kể nếu vẫn uống rượu, đặc biệt so với người có khả năng chuyển hóa rượu bình thường .

Do biến thể gen này phổ biến ở Đông Á, nhiều nhà khoa học coi đây là một vấn đề y tế cộng đồng ảnh hưởng đến hàng trăm triệu người .

Alcolase nhắm đến nhóm người dùng nào?

Startup này chủ yếu hướng đến những người:

• mang biến thể ALDH2 deficiency
• gặp triệu chứng không dung nạp rượu

Theo ước tính, khoảng 540 triệu người ở Đông Á có thể gặp khó khăn trong việc chuyển hóa rượu và trải qua các triệu chứng như đỏ mặt, buồn nôn hoặc khó chịu ngay cả khi uống lượng nhỏ .

Mục tiêu dài hạn của Alcolase là giúp việc uống rượu trong các bối cảnh xã hội trở nên ít khó chịu hơn đối với nhóm người này, đồng thời có thể giảm mức tiếp xúc với acetaldehyde độc hại.

Khoản đầu tư ban đầu cho công nghệ

Để phát triển công nghệ, Alcolase đã huy động khoảng 1,5 triệu euro vốn giai đoạn đầu.

Các nhà đầu tư trong vòng gọi vốn gồm:

• Ada Ventures
• Delphinus Venture Capital
• Antler
• Manigoff Invest
• cùng một nhóm nhà đầu tư thiên thần

Nguồn vốn này sẽ được dùng để:

• tiến hành nghiên cứu in vivo
• phát triển thêm nền tảng enzyme bọc liposome
• mở rộng danh mục bằng sáng chế của công ty .

Kế hoạch phát triển và mở rộng thị trường

Sau vòng gọi vốn, công ty đặt ra một số bước tiếp theo:

• thực hiện các nghiên cứu sinh học để xác nhận hiệu quả của hệ enzyme
• củng cố các bằng sáng chế liên quan đến công nghệ liposome
• mở rộng hoạt động kinh doanh ra quốc tế

Alcolase cũng cho biết Singapore và Hàn Quốc sẽ là những thị trường đầu tiên được nhắm tới, do tỷ lệ thiếu ALDH2 cao trong khu vực này .

Một số báo cáo cho thấy công ty hoạt động giữa Đan Mạch và Vương quốc Anh, hỗ trợ chiến lược phát triển toàn cầu của họ .

Một hướng tiếp cận mới trong xử lý rượu

Alcolase là một phần của xu hướng mới trong công nghệ sinh học: dùng enzyme để can thiệp trực tiếp vào quá trình chuyển hóa rượu.

Thay vì cố gắng giảm triệu chứng sau khi uống, phương pháp này tìm cách giảm tiếp xúc với chất độc ngay từ đầu quá trình tiêu hóa.

Dù vậy, việc liệu các sản phẩm như vậy có thể thực sự giảm rủi ro sức khỏe dài hạn hay không vẫn cần các nghiên cứu lâm sàng xác nhận. Nhưng với quy mô vấn đề – hàng trăm triệu người bị ảnh hưởng bởi thiếu ALDH2 – lĩnh vực này đang thu hút ngày càng nhiều sự quan tâm từ cả giới khoa học lẫn nhà đầu tư.

Nếu công nghệ chứng minh được hiệu quả, những hệ enzyme như của Alcolase có thể thay đổi cách con người quản lý tình trạng không dung nạp rượu, đặc biệt ở các khu vực nơi hiện tượng này phổ biến nhất.