Chiến dịch Vivaldi: Robot, đòn đánh hậu cần và những con số cần kiểm chứng

Điểm đáng chú ý của chiến dịch Vivaldi không chỉ là những chiếc robot được nói đến trong các bản tin. Theo Quân đoàn 3 Ukraine, cuộc phản công ở phía bắc và tây bắc Lyman, thuộc tỉnh Donetsk, kết hợp đánh vào hậu cần Nga, hạn chế hoạt động của máy bay không người lái và cơ động đánh vòng. Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) đã ghi nhận cuộc phản công, song phần lớn con số và chi tiết về robot vẫn xuất phát từ phía quân đoàn.323613

Vivaldi diễn ra khi nào, ở đâu?

Tư lệnh Andrii Biletskyi xác nhận công khai chiến dịch vào ngày 15/9/2026. Các bản tin cho biết giai đoạn đầu bắt đầu trong tháng 5, nhưng không xác định ngày mở màn chính xác. Quân đoàn công bố kết quả giai đoạn hai vào ngày 20/9.32372

Giao tranh tập trung ở khu vực Lyman. Theo quân đoàn, lực lượng Ukraine và các đơn vị phối thuộc đã cơ động đánh vòng để giành lại các khu dân cư, thay vì tấn công trực diện vào từng nơi.13

Robot được sử dụng thế nào?

Quân đoàn nói máy bay không người lái hạng nặng của Lữ đoàn Xung kích 3 đã chở các phương tiện mặt đất không người lái mang thuốc nổ vào sâu hơn 10 km sau tuyến Nga, rồi thả xuống để chúng tiếp tục di chuyển trên mặt đất. Một sĩ quan tình báo của quân đoàn nói các robot đánh vào những điểm chỉ huy Nga được xác định qua trinh sát. Biletskyi gọi đây là lần đầu tiên trên thế giới triển khai robot mặt đất bằng đường không theo cách này; tuyên bố đó chưa được xác nhận độc lập.38156

Ở một nhiệm vụ khác gần Shandryholove, quân đoàn cho biết robot đã rà phá 30 km tuyến đường có mìn trong hai đêm, không có lính công binh thiệt mạng trong quá trình này. 30 km là chiều dài tuyến đường được rà phá, không phải diện tích lãnh thổ giành lại.1

Quân đoàn cũng tuyên bố các đơn vị tác chiến điện tử đã làm gián đoạn hơn 20.000 lượt hoạt động của máy bay không người lái Nga. Theo mô tả của họ, lực lượng phòng không phối hợp với tác chiến điện tử để hạn chế Nga trinh sát từ trên không. Các nguồn hiện có không đưa ra số vụ đánh chặn phòng không được kiểm chứng riêng.31410

Quân đoàn công bố kết quả gì?

Trong giai đoạn đầu, Quân đoàn 3 báo cáo thực hiện 36.000 nhiệm vụ tấn công, trong đó có các đòn đánh vào kho nhiên liệu dã chiến tại vùng Luhansk do Nga chiếm giữ nhằm làm gián đoạn tiếp tế. Các mục tiêu được quân đoàn nêu thêm gồm sở chỉ huy, nút thông tin liên lạc, kho đạn và phương tiện. Số nhiệm vụ không đồng nghĩa với số mục tiêu đã đánh trúng hoặc phá hủy được xác nhận.342448

Về lãnh thổ, Biletskyi nói giai đoạn hai đưa thêm 40 km² trở lại dưới quyền kiểm soát Ukraine, giành lại Shandryholove và Derylove, đồng thời thiết lập quyền kiểm soát hoàn toàn tại Drobysheve. Theo ông, tổng cộng hai giai đoạn là 125 km², nhưng chỉ 50 km² trong số đó từng nằm dưới sự chiếm đóng của Nga; phần còn lại bao gồm khu vực Ukraine nói đã loại bỏ sự xâm nhập của lực lượng Nga. Quân đoàn báo cáo khoảng 800 binh sĩ Nga thiệt mạng trong giai đoạn hai và hơn 3.000 trường hợp tổn thất nhân lực Nga qua cả hai giai đoạn. Đây là hai cách tính khác nhau, không nên gộp thành cùng một số người thiệt mạng.2312447

Điều gì đã được kiểm chứng độc lập?

ISW xác định Ukraine đang phản công gần Lyman và đánh giá các đòn đánh vào hậu cần, năng lực tác chiến điện tử của Nga đã góp phần tạo điều kiện cho lực lượng Ukraine cơ động. Tuy nhiên, đánh giá đó không xác nhận độc lập cách thả robot, con số hơn 20.000 lượt drone bị gián đoạn, số thương vong hay toàn bộ diện tích mà Quân đoàn 3 công bố. Nhiều bài viết về các chi tiết này dẫn lại tuyên bố của quân đội Ukraine.323662

Vivaldi có liên quan gì đến “Đội quân Robot”?

Ngày 26/9, Mykhailo Fedorov công bố sáng kiến “Army of Robots” (Đội quân Robot), nhằm phát triển và mở rộng ứng dụng robot quân sự cho những công việc nguy hiểm ở tiền tuyến. Những nhiệm vụ được Quân đoàn 3 mô tả tại Vivaldi cho thấy loại công việc mà sáng kiến muốn giao cho máy móc. Nhưng sáng kiến được công bố sau kết quả Vivaldi trong tháng 9, nên không thể nói nó đã chỉ đạo chiến dịch.22171

Sáng kiến ra đời trong bối cảnh lĩnh vực robot mặt đất Ukraine đang mở rộng. Fedorov cho biết hơn 200 công ty làm việc với các hệ thống này và nêu kế hoạch mua sắm 25.000 phương tiện mặt đất không người lái trong nửa đầu năm 2026, gấp đôi số lượng được báo cáo cho cả năm 2025. Đó là thông tin về lĩnh vực sản xuất và kế hoạch mua sắm, không phải số robot đã được dùng trong Vivaldi.1918