Máy bay của Zelensky bị chậm chuyến vì drone ở Moldova: Điều gì đã được xác nhận

Máy bay chở Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky từ Chișinău tới Oslo ngày 8/9 bị hoãn khi Moldova tạm đóng không phận do cảnh báo drone. Ông Zelensky sau đó đến Oslo an toàn. Điều được xác nhận là một sự cố an ninh hàng không nghiêm trọng; điều chưa được chứng minh công khai là drone đã ở gần máy bay đến mức nào. 3338

Điều đã được xác nhận

Một người phát ngôn chính phủ Moldova cho biết chuyến bay của Zelensky chỉ được phép cất cánh sau khi giới chức xác định một drone Nga đã rơi trên lãnh thổ Moldova. Việc đóng không phận cũng làm chậm ba chuyến khởi hành và bốn chuyến đến. Giới chức nói có hai drone Nga xâm nhập không phận Moldova. 33

Theo thông tin do Bộ Quốc phòng Moldova công bố và được truyền thông dẫn lại, một drone kiểu Shahed được phát hiện vào khoảng 16:20 giờ địa phương, bay vào từ hướng Ukraine. Nó rời không phận Moldova về phía Romania lúc khoảng 16:37. 27

Romania phát cảnh báo khẩn cấp và điều chiến đấu cơ NATO để ứng phó với vụ xâm nhập. Các báo cáo sau đó cho biết drone đã rơi trên lãnh thổ Moldova. 27

Tuyên bố “suýt bị trúng” đến từ đâu?

Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Støre nói với đài NRK rằng chuyến bay của Zelensky “suýt bị trúng” drone khi chuẩn bị cất cánh từ Moldova. Ông dùng nhận định này để nhấn mạnh các rủi ro an ninh mà Zelensky phải đối mặt. 38

Tuy nhiên, ông Støre không công khai nguồn thông tin, thời điểm cụ thể, dữ liệu theo dõi hay khoảng cách giữa drone và máy bay. Vì vậy, không thể xác minh độc lập rằng đã có một vụ áp sát hoặc va chạm cận kề. Một nguồn tin từ phủ tổng thống Ukraine mô tả mức độ đe dọa trực tiếp đối với Zelensky là bị “phóng đại”. 1036

Kết luận thận trọng nhất là: cảnh báo drone và việc gián đoạn chuyến bay là có thật, nhưng tuyên bố về một cú “suýt trúng” vẫn chưa có chi tiết công khai đủ để xác định mức độ nguy hiểm đối với máy bay của Zelensky. 3338

Drone rơi ở Moldova và tác động đến hàng không dân sự

Cảnh sát Moldova cho biết một drone Nga rơi xuống cánh đồng hướng dương ở quận Rîșcani, gây bốn đám cháy nhưng không có thương vong được báo cáo. 3

Sự cố cho thấy drone trong các đợt tấn công quanh Ukraine có thể nhanh chóng ảnh hưởng đến không phận dân sự và hoạt động sân bay ở các nước láng giềng. Không phận Moldova bị đóng trong lúc máy bay của Zelensky chờ khởi hành, thay vì có bằng chứng công khai cho thấy máy bay đã bị nhắm mục tiêu riêng. 33

Một phần của chuỗi xâm nhập không phận rộng hơn

Vụ việc diễn ra sau các lần drone xâm nhập Moldova. Ngày 27/8, trước lễ Quốc khánh Moldova, nước này ghi nhận năm drone bay trái phép qua không phận trong bối cảnh các cuộc tấn công của Nga vào Ukraine. 1920

Cũng trong đêm xảy ra gián đoạn chuyến bay, một cuộc tấn công bằng drone gần điểm qua lại Tudora–Starokazache ở biên giới Ukraine–Moldova đã buộc khu vực này phải sơ tán. Báo cáo cho biết hai dân thường Ukraine thiệt mạng và có người bị thương. 17

Điều xảy ra sau đó

Zelensky đến Oslo an toàn vào tối 8/9 để dự tang lễ của Vua Harald V. Sự kiện tại Moldova không biến thành một tai nạn hàng không, nhưng nó minh họa cách hoạt động drone quanh Ukraine đang tạo ra rủi ro vượt biên giới: từ cảnh báo dân sự, đóng không phận và điều động chiến đấu cơ đến nguy cơ đối với các điểm qua lại biên giới. 32733