TSMC bán 850 triệu USD cổ phiếu Vanguard: Tái phân bổ vốn cho cuộc đua chip tiên tiến

Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC) – nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất thế giới – thông báo vào tháng 5/2026 rằng họ sẽ bán tối đa 152 triệu cổ phiếu của Vanguard International Semiconductor (VIS) trong một giao dịch block trade trị giá khoảng 26,8–26,9 tỷ TWD (khoảng 850 triệu USD).

Sau khi hoàn tất, tỷ lệ sở hữu của TSMC tại VIS sẽ giảm từ khoảng 27,1% xuống còn khoảng 19% trên cơ sở pha loãng hoàn toàn.

Điểm quan trọng: TSMC nhấn mạnh đây không phải dấu hiệu rạn nứt quan hệ với Vanguard, mà đơn giản là một bước tái phân bổ vốn nhằm tập trung nhiều hơn vào hoạt động cốt lõi của hãng – sản xuất chip tiên tiến.

Thương vụ bán cổ phiếu 850 triệu USD diễn ra thế nào

TSMC dự định thực hiện giao dịch thông qua block trade cho các nhà đầu tư tổ chức tài chính. Đây là cách phổ biến khi một cổ đông lớn muốn bán lượng cổ phiếu lớn mà không gây biến động mạnh trên thị trường giao dịch thông thường.

Một số chi tiết chính của thương vụ:

• Số cổ phiếu bán: tối đa 152 triệu
• Giá trị ước tính: khoảng 26,8–26,9 tỷ TWD (~850 triệu USD)
• Tỷ lệ vốn của VIS: khoảng 8,1% vốn pha loãng

TSMC trước đó nắm khoảng 27,1% cổ phần VIS. Khi bán lượng cổ phiếu tương đương 8,1% này, tỷ lệ sở hữu của hãng dự kiến giảm xuống khoảng 19%.

Công ty cũng cho biết không có kế hoạch tiếp tục bán thêm cổ phần VIS trong tương lai gần, cho thấy đây là một điều chỉnh danh mục đầu tư mang tính một lần.

Vì sao TSMC muốn tái phân bổ vốn

TSMC giải thích rằng việc giảm tỷ lệ sở hữu nhằm “tập trung nguồn lực cho hoạt động kinh doanh cốt lõi.”

Trong bối cảnh ngành bán dẫn đang bước vào cuộc đua công nghệ ngày càng tốn kém, điều đó có nghĩa là đầu tư mạnh hơn vào:

• Các tiến trình sản xuất chip tiên tiến (leading‑edge nodes)
• Công nghệ đóng gói và tích hợp chip tiên tiến
• Mở rộng nhà máy sản xuất (fabs) trên toàn cầu

Những lĩnh vực này đòi hỏi chi tiêu vốn khổng lồ mỗi năm, thường lên tới hàng chục tỷ USD. Vì vậy, việc bán bớt cổ phần tại một công ty đối tác có thể giúp TSMC giải phóng vốn và tập trung nguồn lực cho các công nghệ chiến lược.

Quan hệ với Vanguard vẫn được giữ nguyên

Dù giảm tỷ lệ sở hữu, TSMC khẳng định quan hệ hợp tác kỹ thuật với Vanguard không thay đổi.

Hai công ty vẫn hợp tác trong một số lĩnh vực như:

• Gia công interposer (thành phần kết nối trong các hệ thống chip phức tạp)
• Cấp phép công nghệ gallium nitride (GaN)

Những hợp tác này dựa trên thỏa thuận công nghệ và sản xuất, chứ không phụ thuộc hoàn toàn vào tỷ lệ cổ phần. Vì vậy, dù TSMC giảm tỷ lệ sở hữu, các dự án hợp tác vẫn có thể tiếp tục.

Thị trường phản ứng ra sao

Phản ứng của thị trường nhìn chung khá bình tĩnh, vì nhiều nhà đầu tư coi đây là hoạt động tái cơ cấu danh mục bình thường.

• Cổ phiếu TSMC giảm nhẹ khoảng 0,22% vào ngày 15/5 sau thông báo và khoảng 1,1% đến ngày 18/5.
• Cổ phiếu Vanguard International Semiconductor giảm gần 10% trong phiên giao dịch tại Taipei, chủ yếu do lo ngại nguồn cung cổ phiếu lớn đổ vào thị trường.

Một số phân tích cũng lưu ý rằng ngành bán dẫn lúc đó vốn đang biến động vì các yếu tố khác, như căng thẳng lao động tại Samsung, nên biến động giá không hoàn toàn xuất phát từ thương vụ của TSMC.

Bức tranh chiến lược lớn hơn

Đối với TSMC, động thái này phản ánh chiến lược quen thuộc của các tập đoàn công nghệ lớn: cắt giảm các khoản đầu tư thiểu số để tập trung vào lợi thế cạnh tranh cốt lõi.

Trong trường hợp của TSMC, lợi thế đó chính là sản xuất chip tiên tiến hàng đầu thế giới, phục vụ các công ty công nghệ lớn trong lĩnh vực AI, điện toán hiệu năng cao và thiết bị điện tử hiện đại.

Vì vậy, thương vụ 850 triệu USD này có thể được xem như một bước dọn dẹp danh mục đầu tư mang tính chiến lược: giải phóng vốn cho các công nghệ chủ chốt, trong khi vẫn duy trì hợp tác kỹ thuật với đối tác như Vanguard.