Samsung đạt thỏa thuận lương với công đoàn, tạm hoãn cuộc đình công lớn của 48.000 lao động

Samsung Electronics đã tránh được một trong những cuộc đình công lớn nhất trong lịch sử công ty sau khi đạt thỏa thuận lương tạm thời vào phút chót với công đoàn lớn nhất của mình tại Hàn Quốc. Nhờ thỏa thuận này, kế hoạch đình công kéo dài 18 ngày của gần 48.000 lao động đã được tạm hoãn, trong khi các thành viên công đoàn bỏ phiếu thông qua thỏa thuận từ ngày 22 đến 27/5.

Sự kiện này thu hút sự chú ý toàn cầu bởi Samsung là nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới. Nếu đình công kéo dài, sản xuất bán dẫn dùng trong trung tâm dữ liệu AI, điện thoại thông minh, máy tính xách tay và nhiều thiết bị điện tử khác có thể bị ảnh hưởng.

Vì sao cuộc đình công được tạm dừng

Các cuộc đàm phán giữa ban lãnh đạo Samsung và công đoàn đã tăng tốc ngay trước thời điểm đình công dự kiến bắt đầu. Hai bên cuối cùng đạt được một thỏa thuận tạm thời về tiền lương và tiền thưởng, khiến công đoàn quyết định hoãn hành động đình công để đưa thỏa thuận ra cho toàn bộ thành viên bỏ phiếu.

Nếu xảy ra, đây sẽ là cuộc đình công có quy mô chưa từng có tại Samsung, với hàng chục nghìn nhân viên tham gia—nhiều người trong số đó làm việc tại các nhà máy bán dẫn then chốt của công ty.

Các điều khoản chính của thỏa thuận lương

Thỏa thuận tạm thời bao gồm nhiều thay đổi đáng chú ý về chế độ đãi ngộ:

• Tăng lương 6,2% cho người lao động theo hợp đồng mới.
• Cơ chế thưởng mới gắn với lợi nhuận: Samsung dự kiến dành khoảng 10,5% lợi nhuận hoạt động để chi thưởng đặc biệt cho nhân viên bộ phận chip.
• Thưởng một phần bằng cổ phiếu công ty, thay vì chỉ bằng tiền mặt như trước.
• Bỏ trần thưởng hiệu suất 50%, một yêu cầu quan trọng của công đoàn trong quá trình đàm phán.

Theo một số ước tính dựa trên lợi nhuận dự kiến của ngành bán dẫn, nếu nhu cầu chip tiếp tục tăng mạnh, khoản thưởng mới có thể mang lại thu nhập rất lớn cho nhân viên mảng bán dẫn.

Vì sao tranh chấp nổ ra trong thời kỳ bùng nổ chip AI

Cốt lõi của tranh chấp là câu hỏi: ai sẽ được hưởng lợi từ làn sóng lợi nhuận do AI tạo ra?

Nhu cầu chip nhớ tiên tiến—đặc biệt là loại dùng trong máy chủ AI và trung tâm dữ liệu—đã tăng vọt trong vài năm gần đây, giúp các hãng bán dẫn đạt lợi nhuận lớn. Nhiều nhân viên Samsung cho rằng họ xứng đáng nhận phần chia lợi nhuận cao hơn thông qua tiền thưởng và cơ chế chia sẻ lợi nhuận.

Các cuộc đàm phán cũng làm lộ ra bất đồng nội bộ giữa các nhóm nhân viên. Những người làm việc trong mảng chip nhớ—bộ phận hưởng lợi nhiều nhất từ cơn sốt AI—muốn mức thưởng cao hơn so với các bộ phận khác như chip logic hoặc các mảng bán dẫn không phải bộ nhớ.

Nguy cơ với chuỗi cung ứng chip toàn cầu

Các nhà phân tích cảnh báo rằng nếu cuộc đình công kéo dài, nó có thể gây gián đoạn đáng kể cho sản xuất bán dẫn đúng vào thời điểm nhu cầu công nghệ đang tăng cao.

Samsung là nhà cung cấp lớn của chip nhớ dùng trong hạ tầng AI và thiết bị điện tử tiêu dùng. Một sự ngừng sản xuất kéo dài có thể làm chậm giao hàng, khiến nguồn cung chip thắt chặt hơn và gây hiệu ứng lan tỏa tới các ngành như điện toán đám mây, smartphone hay máy tính cá nhân.

Ngoài ra, Samsung còn là một trong những doanh nghiệp xuất khẩu quan trọng nhất của Hàn Quốc, vì vậy việc sản xuất bị gián đoạn cũng có thể ảnh hưởng đến nền kinh tế nước này.

Phản ứng của thị trường

Thị trường tài chính phản ứng tích cực ngay sau khi thỏa thuận tạm thời được công bố.

Cổ phiếu Samsung Electronics có lúc tăng tới 6,5% trong phiên giao dịch buổi sáng, trong khi nhiều thị trường chứng khoán châu Á cũng đi lên khi nhà đầu tư bớt lo ngại về nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng bán dẫn.

Dù vậy, kết quả cuối cùng vẫn phụ thuộc vào cuộc bỏ phiếu của các thành viên công đoàn. Nếu được phê chuẩn, thỏa thuận này có thể tạm thời ổn định quan hệ lao động tại một trong những nhà sản xuất chip quan trọng nhất thế giới.

Đồng thời, tranh chấp này cũng cho thấy một xu hướng rộng hơn trong ngành công nghệ: khi AI tạo ra lợi nhuận kỷ lục cho ngành bán dẫn, câu chuyện chia sẻ lợi nhuận giữa doanh nghiệp và người lao động đang trở thành chủ đề ngày càng nóng trong các cuộc thương lượng lao động.