Bên trong cuộc đình công lịch sử suýt xảy ra tại Samsung và thỏa thuận phút chót để ngăn nó

Theo đại diện công đoàn, thay đổi này sẽ giúp nhân viên được hưởng lợi trực tiếp hơn khi mảng bán dẫn – đặc biệt là chip phục vụ AI – đạt lợi nhuận cao.

Vì sao ban lãnh đạo Samsung phản đối

Phía quản lý tỏ ra thận trọng với đề xuất trên vì ngành bán dẫn nổi tiếng biến động mạnh theo chu kỳ.

Thị trường chip nhớ, đặc biệt là DRAM và high‑bandwidth memory (HBM) dùng trong hệ thống AI, có thể tăng trưởng bùng nổ trong giai đoạn nhu cầu cao nhưng cũng có thể giảm sâu khi thị trường đảo chiều. Nếu gắn tiền thưởng với một tỷ lệ cố định của lợi nhuận, chi phí nhân sự có thể tăng vọt trong thời kỳ bùng nổ và trở nên khó kiểm soát khi thị trường suy giảm.

Chính bất đồng về công thức thưởng này đã trở thành nút thắt cuối cùng sau nhiều tháng đàm phán.

Chính phủ Hàn Quốc phải can thiệp vào giờ chót

Khi hạn chót đình công đến gần, Bộ trưởng Việc làm và Lao động Hàn Quốc Kim Young‑hoon đã trực tiếp tham gia các cuộc thương lượng giữa Samsung và công đoàn vào ngày 20/5.

Sau nhiều giờ đàm phán và hòa giải căng thẳng, hai bên đạt được thỏa thuận lương tạm thời chỉ vài giờ trước khi đình công bắt đầu, khiến công đoàn quyết định tạm hoãn kế hoạch.

Thay vì đình công, các lãnh đạo công đoàn yêu cầu thành viên bỏ phiếu phê chuẩn thỏa thuận. Cuộc bỏ phiếu dự kiến diễn ra đến ngày 27/5, và kế hoạch đình công sẽ tiếp tục bị đình lại cho tới khi có kết quả.

Vì sao thị trường công nghệ toàn cầu lo ngại

Cuộc tranh chấp này thu hút sự chú ý quốc tế vì vai trò then chốt của Samsung trong chuỗi cung ứng bán dẫn.

• Samsung sản xuất khoảng một phần ba lượng DRAM trên thế giới, loại bộ nhớ có mặt trong hầu hết điện thoại, máy tính và máy chủ.
• Cùng với SK Hynix, công ty chiếm phần lớn thị phần chip nhớ toàn cầu, bao gồm cả HBM – loại chip cực kỳ quan trọng cho hệ thống AI.

Một cuộc đình công với hàng chục nghìn lao động có thể làm chậm sản xuất tại các nhà máy chip ở Hàn Quốc, từ đó gây ảnh hưởng dây chuyền đến ngành điện tử và trung tâm dữ liệu toàn cầu. Các nhà phân tích cũng cảnh báo rằng gián đoạn nguồn cung có thể xảy ra đúng lúc nhu cầu chip nhớ đang tăng mạnh do sự bùng nổ của hạ tầng AI.

Bước ngoặt trong quan hệ lao động của Samsung

Sự kiện này còn mang ý nghĩa lớn hơn một tranh chấp lương thưởng.

Trong nhiều thập kỷ, Samsung nổi tiếng với văn hóa doanh nghiệp gần như không có công đoàn, nơi tổ chức lao động có ảnh hưởng khá hạn chế. Tuy nhiên những năm gần đây, số lượng thành viên công đoàn tại Samsung Electronics tăng nhanh và tiếng nói của họ ngày càng mạnh.

Việc một cuộc đình công quy mô lớn suýt xảy ra – và phải cần tới sự can thiệp khẩn cấp của chính phủ – cho thấy quan hệ lao động trong tập đoàn công nghệ lớn nhất Hàn Quốc đang thay đổi đáng kể.

Kết quả cuối cùng giờ phụ thuộc vào cuộc bỏ phiếu của công đoàn. Dù thỏa thuận tạm thời đã giúp tránh được đình công trước mắt, sự kiện này đã chứng minh rằng người lao động đang trở thành lực lượng có ảnh hưởng thực sự trong việc định hình chính sách lương thưởng và vận hành của ngành bán dẫn Samsung.