Các thị trường toàn cầu phản ứng thận trọng trong phiên thứ Hai, ngày 24/8, sau khi Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent công bố “Operation Economic Outcast” — chiến dịch nhằm gia tăng sức ép lên Iran và các doanh nghiệp hỗ trợ mạng lưới tài chính, thương mại của Tehran. Tín hiệu đáng chú ý nhất trong phiên không đến từ một cú sốc dầu mỏ tức thời, mà từ đà suy yếu của nhóm công nghệ. S&P 500 giảm 0,28% và Nasdaq mất 0,76%, trong khi giá dầu giảm hơn 2 USD mỗi thùng.
17
18
Operation Economic Outcast nhắm vào những lĩnh vực nào?
Chính quyền Mỹ mô tả chiến dịch này là nỗ lực cắt đứt các mối liên kết kinh tế của Iran, đồng thời cảnh báo những công ty và quốc gia tiếp tục giao dịch với Tehran rằng họ có thể bị ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận hệ thống tài chính Mỹ.
1
2
5
Các lĩnh vực được nêu trong kế hoạch gồm:
- tài sản số;
- công nghệ;
- vàng;
- hàng không; và
- vận tải biển.
6
7
10
Chiến dịch được xem là bước mở rộng sức ép từ các lệnh trừng phạt thứ cấp — tức biện pháp có thể nhắm tới bên thứ ba làm ăn với Iran. Tuy nhiên, thông báo ban đầu cũng được mô tả như một “phát súng cảnh báo”, bởi Mỹ chưa lập tức áp dụng hình phạt với các định chế tài chính lớn ở những quốc gia liên quan đến hoạt động thương mại gắn với Iran.
5
12
Các chỉ số lớn biến động ra sao?
Diễn biến đóng cửa tại các khu vực không đồng nhất:
| Chỉ số |
Mức đóng cửa |
Biến động |
| KOSPI |
6.696,96 |
-3,12% 14 |
| Hang Seng |
25.517,33 |
-1,89% 14 |
| Nikkei 225 |
65.528,09 |
-0,74% 44 |
| Shanghai Composite |
3.882,01 |
-0,59% 43 |
| Sensex |
77.369,11 |
-0,22% 45 |
| Nifty 50 |
24.219,05 |
-0,14% 45 |
| S&P/ASX 200 |
9.163,30 |
+0,66% 35 |
| DAX |
26.106,60 |
-0,11% 33 |
| FTSE 100 |
10.854,32 |
+0,35% 31 |
Cổ phiếu châu Âu nhìn chung đi ngang: STOXX 600 kết phiên gần như không đổi, DAX giảm nhẹ còn FTSE 100 tăng.
19
28
31
Tại Mỹ, S&P 500 giảm 0,28% xuống 7.652,86 điểm, còn Nasdaq Composite giảm 0,76% xuống 25.980,19 điểm. Ngược lại, Dow Jones tăng 0,26% lên 53.417,16 điểm.
17
24
Vì sao Hàn Quốc và Hong Kong giảm mạnh nhất?
Đà giảm mạnh nhất tập trung ở những thị trường có tỷ trọng lớn trong lĩnh vực công nghệ và chất bán dẫn. KOSPI giảm 3,12% khi nhà đầu tư giảm nắm giữ cổ phiếu chip trước thềm báo cáo kết quả kinh doanh của Nvidia, khiến Hàn Quốc đặc biệt nhạy cảm với diễn biến của nhóm cổ phiếu AI và bán dẫn trong tuần này.
23
51
Hang Seng của Hong Kong giảm 1,89%. Tỷ trọng công nghệ cao cùng mức độ nhạy cảm với các yếu tố liên quan đến Trung Quốc khiến chỉ số này dễ bị ảnh hưởng bởi làn sóng giảm rủi ro trên toàn cầu. Nhà đầu tư cũng cân nhắc tác động tiềm tàng của các lệnh trừng phạt cứng rắn hơn đối với những công ty và đối tác thương mại có liên hệ với Iran.
5
14
Nikkei 225 của Nhật Bản giảm 0,74%, thấp hơn đáng kể so với KOSPI, trong khi Shanghai Composite mất 0,59%. Sự phân hóa này cho thấy thị trường không định giá lại rủi ro địa chính trị theo một cách đồng nhất: cơ cấu ngành và kỳ vọng đối với lợi nhuận công nghệ cũng là những động lực quan trọng.
17
18
Vì sao Ấn Độ trụ vững hơn — và điều gì có thể thay đổi?
Sensex giảm 0,22% còn Nifty 50 giảm 0,14%, thuộc nhóm mức giảm khiêm tốn trong các thị trường được theo dõi.
45 Tuy nhiên, diễn biến này không loại bỏ nguy cơ Ấn Độ bị ảnh hưởng nếu giá năng lượng tăng kéo dài.
Nếu căng thẳng địa chính trị đẩy giá dầu thô tăng mạnh, Ấn Độ có thể phải đối mặt với hóa đơn nhập khẩu lớn hơn, áp lực lạm phát cao hơn và nhu cầu USD gia tăng từ các doanh nghiệp nhập khẩu năng lượng. Những yếu tố này có thể gây sức ép lên đồng rupee cũng như biên lợi nhuận doanh nghiệp.
Điểm cần lưu ý là đây mới chỉ là rủi ro mang tính dự báo trong phiên 24/8: giá dầu thực tế đã giảm trong ngày.
Dầu West Texas Intermediate (WTI) giảm khoảng 2,5%, xuống 84,89 USD/thùng; dầu Brent cũng mất khoảng 2,5%, còn 92,06 USD/thùng.
8 Giá dầu giảm và lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ đi xuống đã phần nào bù đắp những lo ngại về địa chính trị và công nghệ, giúp phản ứng của thị trường duy trì trong trật tự thay vì chuyển thành một đợt bán tháo trên diện rộng.
18
Australia là điểm sáng trong nhóm thị trường được liệt kê. S&P/ASX 200 tăng 0,66%, lên 9.163,30 điểm.
35 Kết quả này diễn ra khi các thị trường khác đang hấp thụ áp lực bán ở nhóm công nghệ và điều chỉnh kỳ vọng về năng lượng, hàng hóa. Dù vậy, một phiên giao dịch riêng lẻ chưa đủ để khẳng định sự thay đổi bền vững về vị thế dẫn dắt trong khu vực.
Thị trường sẽ theo dõi gì tiếp theo?
Sự chú ý ngay lập tức chuyển sang lịch công bố dữ liệu kinh tế và kết quả kinh doanh dày đặc. Nhà đầu tư đang chờ báo cáo của Nvidia, hội nghị Jackson Hole của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và một báo cáo lạm phát được theo dõi sát sao. Những sự kiện này có thể tác động đến định giá cổ phiếu công nghệ, lợi suất trái phiếu và kỳ vọng về hướng đi của lãi suất Mỹ.
17
20
Với nhà đầu tư, điểm mấu chốt là diễn biến tiếp theo có thể phụ thuộc ít hơn vào tiêu đề về lệnh trừng phạt, mà nhiều hơn vào ba câu hỏi: Mỹ có thực thi các biện pháp này quyết liệt hơn không, căng thẳng có ảnh hưởng đến hoạt động vận tải hoặc nguồn cung dầu ở vùng Vịnh không, và kết quả của Nvidia sẽ củng cố hay làm suy yếu câu chuyện đầu tư vào chất bán dẫn.
Trong phiên 24/8, thị trường đã phản ánh sự bất định — nhưng chưa phải một cú sốc tài chính toàn diện.