Zelensky đề nghị mua thêm tên lửa Patriot trước mùa đông

Zelensky muốn mua thêm Patriot

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã tận dụng cuộc gặp ngày 22/8 tại Kyiv với Trung tướng Mỹ đã nghỉ hưu Keith Kellogg để đưa ra đề nghị trực tiếp về việc bổ sung tên lửa đánh chặn cho các hệ thống Patriot.

Ông Zelensky nói phòng thủ chống tên lửa đạn đạo là ưu tiên quốc phòng hàng đầu của Ukraine và nguồn cung Patriot ổn định là yếu tố không thể thiếu để nước này vượt qua mùa đông. Đáng chú ý, Kyiv cho biết sẵn sàng mua tên lửa thay vì chỉ phụ thuộc vào các hệ thống được viện trợ. ^SE

Cuộc gặp diễn ra trong lúc giới chức Ukraine mô tả các cuộc tấn công của Nga nhằm vào dân thường và hạ tầng đang gia tăng. Zelensky nói Ukraine cùng các đối tác châu Âu đang phối hợp xây dựng một hệ thống phòng thủ chống tên lửa đạn đạo rộng hơn, nhưng nhấn mạnh kế hoạch dài hạn này không thể thay thế nhu cầu cấp bách về đạn Patriot trước mùa đông. ^SN

Kyiv từng đưa ra những con số nào?

Đề nghị với Kellogg nằm trong nỗ lực rộng hơn của Ukraine nhằm bảo đảm một dòng tên lửa đánh chặn có thể dự đoán và duy trì lâu dài.

Hồi tháng 7, Zelensky kêu gọi một “gói phòng không mùa đông” gồm 300 tên lửa đánh chặn Patriot, được tính toán ở mức 100 quả mỗi tháng. ^K

Trong một cuộc phỏng vấn hồi tháng 8, ông nói Ukraine cần tiếp cận 5% kho tên lửa đánh chặn Patriot của Mỹ để vượt qua mùa đông, đồng thời cho rằng 10% có thể giúp Kyiv chặn toàn bộ tên lửa đạn đạo của Nga.

Đây là các ước tính và yêu cầu do Zelensky đưa ra trong quá trình vận động đối tác. Những con số này chưa được các nguồn tin hiện có xác minh độc lập như một thước đo chính thức về nhu cầu chiến trường, cũng chưa phải kế hoạch đã được Mỹ chấp thuận. ^CE

Vấn đề trước mắt nằm ở nguồn đạn, không chỉ ở số lượng bệ phóng Patriot. CNN dẫn lời các quan chức Ukraine cho biết nước này gần như đã cạn tên lửa đánh chặn; tuy nhiên, số đạn còn lại cụ thể cũng như quy mô kho dự trữ của Mỹ mà Zelensky đề cập vẫn chưa rõ. ^C

Vì sao cảng Odesa cũng là điểm nhấn?

Chuyến đi của Kellogg không chỉ giới hạn ở cuộc thảo luận tại Kyiv. Trước khi tới thủ đô, ông dẫn đầu một phái đoàn Mỹ đến cảng thương mại Odesa. Tại đây, các quan chức Ukraine cho phái đoàn xem thiệt hại do các cuộc tấn công của Nga và trình bày về những điều kiện khó khăn mà hệ thống cảng nước này đang đối mặt. ^PE

Các cuộc làm việc tập trung vào an ninh vận tải biển, hoạt động của hành lang hàng hải Ukraine và khả năng duy trì chuỗi logistics xuất khẩu. Hai bên cũng thảo luận về an toàn hàng hải và đầu tư cho công cuộc tái thiết. ^PU

Trình tự chuyến thăm cho thấy yêu cầu về phòng không của Kyiv không chỉ nhằm bảo vệ các thành phố và khu dân cư. Nó còn liên quan đến việc duy trì hạ tầng vận tải, tuyến xuất khẩu qua Biển Đen và sức chống chịu kinh tế của Ukraine trong điều kiện bị tấn công.

Tuy nhiên, các nguồn tin chỉ ghi nhận đây là những nội dung được thảo luận trong chuyến thăm, chưa cho thấy một thỏa thuận mới về an ninh hay tái thiết đã được ký kết.

Hai hướng đi cho phòng thủ trên không

Ukraine đang theo đuổi đồng thời hai hướng.

Hướng thứ nhất là tìm cách tiếp cận khẩn cấp các tên lửa Patriot hiện có, thông qua mua sắm và tiếp tục nhận hỗ trợ từ các đối tác. Hướng thứ hai là phát triển một hệ thống phòng thủ chống tên lửa toàn diện hơn với sự hỗ trợ của châu Âu.

Zelensky coi hợp tác với châu Âu là quan trọng, nhưng cho rằng hệ thống này không thể thay thế các lô Patriot cần thiết cho mùa đông sắp tới. ^SE

Theo Reuters, Ukraine và Mỹ cũng đã đạt đồng thuận ở cấp chính trị về giấy phép sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot. Đây là dấu hiệu cho thấy tiến triển hướng tới năng lực sản xuất trong tương lai, nhưng không đồng nghĩa Ukraine có thể ngay lập tức tự chế tạo đủ số tên lửa để sử dụng trong tác chiến. ^R

Những phát biểu rộng hơn của Kellogg

Các phát biểu trước đây của Kellogg đặt chuyến thăm vào một cuộc tranh luận rộng hơn về quan hệ quốc phòng. Hồi tháng 4, ông đặt câu hỏi về mức độ phù hợp của cấu trúc NATO hiện nay và gợi ý một mô hình hợp tác quốc phòng mới, có thể bao gồm Ukraine, Nhật Bản, Australia cùng một số nước châu Âu như Đức và Ba Lan. ^KU

Đây là đề xuất cá nhân được đưa ra trong một chương trình truyền hình, không phải một liên minh đã được công bố, một khối quân sự đang vận hành hay chính sách đã được Mỹ xác nhận. Những phát biểu đó giúp lý giải vì sao chuyến thăm của Kellogg mang cả ý nghĩa chính trị lẫn quân sự, nhưng không tạo thành bảo đảm về việc Ukraine sẽ nhận thêm tên lửa Patriot.

Bài toán thời gian của Kyiv

Các thông tin hiện có cho thấy một kết luận rõ ràng nhưng có giới hạn: Ukraine đang khẩn cấp tìm nguồn cung tên lửa đánh chặn Patriot ổn định, trong khi các phương án thay thế vẫn cần nhiều thời gian để hoàn thiện.

Tình trạng thiếu đạn được đưa tin, sự không chắc chắn về lượng tên lửa Mỹ có thể cung cấp và khoảng thời gian cần thiết để biến các thỏa thuận chính trị về sản xuất thành năng lực thực tế đang khiến nỗ lực chuẩn bị cho một mùa đông mới của Ukraine thêm khó khăn. ^RC

Hiện tại, chiến lược của Zelensky là kết hợp ba kênh: mua trực tiếp, tiếp nhận tên lửa từ các đồng minh và thúc đẩy hợp tác phòng không với châu Âu. Cuộc gặp tại Kyiv với Kellogg chưa đem lại cam kết giao hàng nào được công bố, nhưng đã làm nổi bật vấn đề then chốt của Ukraine: phải có đủ tên lửa đánh chặn, và phải có đủ sớm, để duy trì khả năng phòng thủ trước tên lửa đạn đạo trong suốt mùa đông.