Sự cố trong vụ phóng New Glenn tháng 4/2026: điều gì đã xảy ra và vì sao tên lửa được phép bay trở lại

Một chuyến bay vừa thành công vừa thất bại

Ngày 19/4/2026, Blue Origin phóng tên lửa hạng nặng New Glenn từ căn cứ Cape Canaveral Space Force Station ở bang Florida (Mỹ), mang theo vệ tinh viễn thông BlueBird 7 của công ty AST SpaceMobile.

Giai đoạn đầu của sứ mệnh diễn ra thuận lợi. Booster tầng một—được tái sử dụng lần thứ hai—đã quay trở lại và hạ cánh thành công trên nền tảng thu hồi ngoài đại dương, đánh dấu lần đầu Blue Origin tái sử dụng booster của New Glenn.

Tuy nhiên, mục tiêu chính của chuyến bay lại không đạt được. Trong quá trình bay của tầng trên, tên lửa không thể đưa vệ tinh vào quỹ đạo dự kiến. Thay vào đó, BlueBird 7 được tách khỏi tên lửa trong một quỹ đạo thấp hơn kế hoạch và không đạt chuẩn.

Quỹ đạo này quá thấp để vệ tinh hoạt động lâu dài, nên cuối cùng vệ tinh phải de‑orbit (rơi trở lại khí quyển), đồng nghĩa với việc nhiệm vụ thương mại bị mất.

Nguyên nhân kỹ thuật: lực đẩy động cơ tầng trên không đủ

Dữ liệu ban đầu cho thấy sự cố xảy ra trong một lần đốt động cơ quan trọng của tầng trên GS2, sử dụng các động cơ chân không BE‑3U.

Các nhà điều tra xác định rằng một trong các động cơ BE‑3U không tạo ra đủ lực đẩy trong giai đoạn đốt quan trọng, khiến tên lửa không đạt được quỹ đạo theo kế hoạch.

Blue Origin sau đó cho biết tầng trên gặp "điều kiện nhiệt bất thường" (off‑nominal thermal condition), khiến một động cơ tạo lực đẩy thấp hơn dự kiến.

Vì vậy, phương tiện phóng không thể hoàn tất thao tác quỹ đạo cần thiết, và vệ tinh bị đưa vào quỹ đạo quá thấp để thực hiện nhiệm vụ viễn thông.

Vì sao FAA lập tức tạm dừng New Glenn

Cơ quan quản lý hàng không của Mỹ — FAA (Federal Aviation Administration) — đã phân loại sự cố này là một "launch mishap" (sự cố phóng). Theo quy định, điều đó kích hoạt cuộc điều tra chính thức trước khi tên lửa được phép bay lại.

Theo quy định của Mỹ đối với các nhà khai thác tên lửa thương mại, công ty phải:

• Điều tra nguyên nhân sự cố
• Xác định các biện pháp khắc phục
• Chứng minh rằng hệ thống không gây rủi ro cho an toàn công cộng

Cho đến khi FAA phê duyệt báo cáo và các biện pháp sửa lỗi, mọi vụ phóng tiếp theo đều bị tạm dừng.

Blue Origin đã sửa gì trước khi được bay lại?

Blue Origin cho biết cuộc điều tra nội bộ đã xác định nguyên nhân gần nhất của sự cố và đưa ra bảy biện pháp khắc phục trước khi FAA cho phép tên lửa hoạt động trở lại.

Công ty không công bố chi tiết kỹ thuật của cả bảy biện pháp, nhưng các thay đổi được cho là tập trung vào việc xử lý các điều kiện dẫn đến lực đẩy thấp của động cơ và hiệu suất tầng trên.

Sau khi xem xét báo cáo và các thay đổi kỹ thuật, FAA đã chính thức cho phép New Glenn quay lại hoạt động bay.

Một cột mốc quan trọng vẫn đạt được

Dù mất vệ tinh, chuyến bay vẫn mang lại một bước tiến lớn cho Blue Origin.

Công ty lần đầu tiên tái sử dụng booster của New Glenn và hạ cánh thành công trên nền tảng ngoài biển, chứng minh một phần quan trọng trong thiết kế tái sử dụng của hệ thống tên lửa.

Việc tái sử dụng booster là chìa khóa để giảm chi phí phóng và tăng tần suất bay—mô hình đã được SpaceX chứng minh với tên lửa Falcon 9.

Vì sao việc “được bay lại” quan trọng

Việc FAA dỡ bỏ lệnh tạm dừng giúp Blue Origin khôi phục kế hoạch thương mại cho New Glenn.

Trước sự cố, công ty đã đặt mục tiêu tăng mạnh nhịp độ phóng, với tham vọng thực hiện tối đa khoảng 12 nhiệm vụ New Glenn trong các chiến dịch phóng đến hết năm 2026.

Lệnh tạm dừng tạm thời có nguy cơ làm chậm kế hoạch đó. Nhưng với việc điều tra đã hoàn tất và các biện pháp khắc phục được triển khai, Blue Origin có thể tiếp tục phát triển New Glenn thành đối thủ đáng gờm trong thị trường tên lửa hạng nặng thương mại.

Kết luận

Chuyến bay New Glenn tháng 4/2026 cho thấy cả tiềm năng lẫn thách thức của một hệ thống phóng mới. Tên lửa đã chứng minh khả năng tái sử dụng booster quy mô lớn, nhưng sự cố lực đẩy ở tầng trên khiến nhiệm vụ chính thất bại.

Sau cuộc điều tra bắt buộc của FAA và các biện pháp sửa lỗi, New Glenn hiện đã được phép bay trở lại—một bước quan trọng nếu Blue Origin muốn tăng tốc nhịp phóng và cạnh tranh trong thị trường phóng vệ tinh thương mại.