Mặt trận Ukraine nóng lên: 242 cuộc đụng độ, trọng tâm ở Pokrovsk và Kostiantynivka

Ukraine cho biết đã ghi nhận 242 cuộc đụng độ trên toàn tuyến vào ngày 28/8, đánh dấu một trong những ngày giao tranh dữ dội nhất trong giai đoạn này. Áp lực lớn nhất tập trung tại tỉnh Donetsk, đặc biệt trên hướng Pokrovsk, nơi Ukraine báo cáo 41 đợt tiến công của Nga, và hướng Kostiantynivka, với 24 đợt. 1

Bức tranh được mô tả không cho thấy một bước đột phá đã được xác nhận, mà là sự kết hợp giữa các đợt tiến công liên tục của Nga, hoạt động phòng thủ nhằm kìm hãm đối phương của Ukraine và những đợt phản công cục bộ. Do phần lớn thông tin đến từ tuyên bố quân sự và các nhà quan sát chiến trường, các con số cũng như tuyên bố kiểm soát lãnh thổ nên được xem là báo cáo tác chiến, chưa phải bản đồ quyền kiểm soát đã được xác minh đầy đủ.

Những nơi giao tranh dữ dội nhất

Pokrovsk là khu vực ghi nhận nhiều đợt tiến công nhất. Ukraine cho biết lực lượng của họ đã chặn toàn bộ 41 đợt tấn công tại các khu vực quanh Kotlyne, Serhiivka và Molodetske, cũng như theo hướng Toretske, Sofiivka, Vilne, Dobropillia, Udachne, Muravka, Biliakivka và Novopavlivka. 1

Kostiantynivka là hướng bận rộn thứ hai, với 24 đợt tiến công được báo cáo. Hai khu vực Donetsk này chiếm phần đáng kể trong hoạt động chiến đấu của ngày 28/8, cho thấy sức ép đang dồn lên tuyến phòng thủ bảo vệ các thành phố trung tâm của Donetsk. 1

Một số hướng khác cũng có giao tranh, nhưng cường độ thấp hơn tương đối:

• Lyman: 11 đợt tấn công được báo cáo gần Lyman và Dibrova, cũng như theo hướng Shyikivka, Hrekivka và Stavky. 1
• Kupyansk: một đợt tấn công được báo cáo theo hướng Novoosynove trong bản cập nhật tác chiến của Bộ Tổng tham mưu Ukraine. 1
• Oleksandrivka: năm đợt tiến công theo hướng Piddubne, Maliivka và Rybne; các thông tin hiện có chưa xác nhận Nga giành thêm lãnh thổ tại đây. 1

Ukraine nói gì về kết quả phòng thủ?

Thành quả rõ nhất mà Ukraine báo cáo trong ngày 28/8 là về phòng thủ: lực lượng nước này tuyên bố đã đẩy lùi các đợt tấn công trên hướng Pokrovsk, không để chúng tạo ra một bước đột phá được xác nhận. Các nguồn hiện có không chứng minh Ukraine giành thêm lãnh thổ mới gần Pokrovsk hoặc Kostiantynivka. Vì vậy, kết luận thận trọng nhất là Ukraine cho biết họ vẫn giữ được vị trí trong điều kiện chịu sức ép lớn. 1

Hoạt động cơ động đáng chú ý hơn được ghi nhận ở phía bắc. Các đánh giá dựa trên thông tin chiến trường mô tả những đợt phản công của Ukraine gần Dvorichna và Zapadne, phía bắc Kupyansk. Các nguồn Nga cũng ngày càng thừa nhận hiệu quả của những đợt phản công Ukraine trên hướng Lyman. 7

Những thông tin này cho thấy cục diện chiến thuật vẫn biến động, thay vì chỉ là một chiều Nga tiến công. Lực lượng Ukraine được cho là đang tranh chấp các vị trí ở phía đông nam Lyman, gần Dibrova và Ozerne, cũng như theo hướng Yampil. Hoạt động của Ukraine tại các khu vực “vùng xám” phía đông nam Borova cũng được đề cập, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc quyền kiểm soát đã thay đổi ổn định hoặc không còn tranh chấp. 7

Ý nghĩa của tuyến đầu dài 1.200 km

Pavlo Palisa, Phó Chánh Văn phòng Tổng thống Ukraine, cho biết tiền tuyến đang hoạt động vẫn dài khoảng 1.200 km, đồng thời mô tả xu hướng đà tiến công của Nga chậm lại một cách ổn định. Ông gọi triển vọng hiện tại là “lạc quan có giới hạn”, chứ không cho rằng mối đe dọa trên toàn mặt trận đã chấm dứt. 18

Palisa mô tả cách tiếp cận của Ukraine là “phòng thủ chủ động”. Trên thực tế, chiến lược này nhằm giữ trận địa và bào mòn lực lượng Nga, đồng thời tiến hành các hoạt động tiến công đã được chuẩn bị tại những khu vực được lựa chọn, thay vì chỉ dựa vào các tuyến phòng thủ tĩnh. Những đợt phản công được báo cáo gần Lyman và Kupyansk phù hợp với cách tiếp cận rộng hơn này. 187

Điểm cần phân biệt là đà tiến công chậm lại không có nghĩa giao tranh giảm nhiệt. Con số 242 cuộc đụng độ, tập trung chủ yếu tại Donetsk, cho thấy Nga vẫn duy trì sức ép đáng kể trong khi Ukraine tìm kiếm các cơ hội chiến thuật cục bộ để làm gián đoạn hoạt động của đối phương. 118

Tuyên bố của Nga và tranh chấp quanh Lyman

Các blogger quân sự Nga được cho là đã thừa nhận lực lượng Ukraine nắm thế chủ động tại một số khu vực trên hướng Lyman và đang phản công ở phía tây sông Zherebets, gần Dibrova và Ozerne, cũng như theo hướng Yampil. Các nguồn Nga cũng đưa tin về những đợt phản công của Ukraine gần Dvorichna và Zapadne. 7

Tuy vậy, quyền kiểm soát các khu dân cư cụ thể vẫn là vấn đề gây tranh cãi. Một số tuyên bố rằng Nga kiểm soát Dibrova và Ozerne đã bị phản bác, thậm chí bởi một nguồn có liên hệ với Cụm lực lượng miền Tây của Nga. Bất đồng này cho thấy cần tách biệt tuyên bố trên chiến trường với đánh giá độc lập về quyền kiểm soát lãnh thổ. 7

Bằng chứng hiện có chỉ cho phép đưa ra kết luận thận trọng: lực lượng Ukraine đang tích cực cản trở các hoạt động của Nga tại nhiều khu vực phía bắc và phía đông, nhưng tình trạng chính xác của từng khu dân cư vẫn biến động và khó xác minh. 7

Nga gia tăng sức ép về phía Slovyansk

Giao tranh quanh Pokrovsk và Kostiantynivka là một phần trong nỗ lực rộng hơn của Nga nhằm gây sức ép lên “vành đai pháo đài” ở Donetsk, gồm Slovyansk, Kramatorsk, Druzhkivka và Kostiantynivka. Các nhà phân tích nhận định Nga đang tăng cường hoạt động tiến về Slovyansk từ phía đông và đông nam, sau khi những nỗ lực tiếp cận thành phố từ hướng đông bắc qua Lyman trước đó không tạo được bước tiến như mong muốn. 6

Điều này cho thấy sự thay đổi trọng tâm, chứ chưa phải một bước đột phá lập tức đã được xác nhận. Mục tiêu được nêu hoặc được báo cáo của Nga là gây sức ép lên mạng lưới phòng thủ quanh các thành phố lớn ở Donetsk, trong khi Ukraine tiếp tục tranh chấp các hướng tiếp cận và tận dụng điểm yếu tại một số khu vực. 6

Các báo cáo cũng mô tả việc Nga gia tăng các đợt không kích quanh Slovyansk trước những hoạt động trên bộ có thể xảy ra, sử dụng pháo phản lực phóng loạt, bom lượn và máy bay không người lái tấn công. 28 Tuy nhiên, các tuyên bố về tốc độ tiến quân nhanh của Nga về phía thành phố đã bị các nhà phân tích tranh luận; đánh giá của họ cho rằng bước tiến lãnh thổ của Nga hạn chế hơn so với tuyên bố từ Moscow. 19

Điều gì cần theo dõi tiếp theo?

Các chỉ dấu quan trọng trong giai đoạn tới là liệu Nga có thể biến những đợt tấn công lặp lại quanh Pokrovsk và Kostiantynivka thành một bước tiến vị trí được xác nhận hay không, cũng như liệu các đợt phản công của Ukraine gần Lyman và Kupyansk chỉ dừng ở quy mô cục bộ hay sẽ mở rộng.

Thông tin về khu vực biên giới phía bắc cần được tiếp cận đặc biệt thận trọng. Các nguồn đề cập đến lập luận của Nga về việc thiết lập vùng đệm gần biên giới các tỉnh Kharkiv và Sumy, đồng thời bày tỏ lo ngại sức ép có thể mở rộng về phía Chernihiv. Tuy nhiên, bằng chứng hiện có chưa đủ cụ thể để xác định quy mô, thời điểm hay mức độ cận kề của một chiến dịch trong tháng 9 tại những khu vực này. 7

Bức tranh rõ nhất từ ngày 28/8 là một cục diện giao tranh dữ dội nhưng vẫn giằng co: Nga duy trì sức ép mạnh nhất tại Donetsk, Ukraine báo cáo đã đẩy lùi các đợt tấn công ác liệt nhất, còn lực lượng Ukraine tiếp tục tìm kiếm những cơ hội chiến thuật hạn chế tại các hướng Lyman và Kupyansk.