Vì sao cổ phiếu bán dẫn vẫn lao dốc dù Applied Materials có quý kỷ lục?

Ngành bán dẫn đặc biệt nhạy cảm với địa chính trị vì chuỗi cung ứng trải dài nhiều khu vực: Mỹ, châu Âu, Đài Loan, Hàn Quốc và Trung Quốc.

Thị trường Hàn Quốc khuếch đại biến động ngành chip

Hàn Quốc đóng vai trò rất lớn trong hệ sinh thái bán dẫn toàn cầu. Chỉ số chứng khoán KOSPI có tỷ trọng cao dành cho hai “ông lớn” chip là Samsung Electronics và SK hynix.

Khi cổ phiếu chip toàn cầu giảm, thị trường Hàn Quốc thường biến động mạnh hơn. Chỉ số Philadelphia Semiconductor Index (SOX) gần đây đã chấm dứt chuỗi 18 phiên tăng liên tiếp và giảm mạnh, cho thấy thị trường bắt đầu nghi ngờ tốc độ chuyển đổi đầu tư AI thành lợi nhuận thực tế.

Do Samsung và SK hynix chi phối thị trường bộ nhớ toàn cầu, mọi biến động của hai công ty này đều có thể ảnh hưởng đến tâm lý ngành.

Nguy cơ đình công tại Samsung làm tăng rủi ro chuỗi cung ứng

Một yếu tố khác khiến thị trường lo lắng là tranh chấp lao động tại Samsung Electronics.

Công ty và công đoàn chưa đạt được thỏa thuận về tiền lương, làm dấy lên khả năng đình công kéo dài 18 ngày bắt đầu từ 21/5, với hàng chục nghìn nhân viên có thể tham gia.

Một số báo cáo cho rằng nếu cuộc đình công diễn ra, nó có thể ảnh hưởng tới một phần đáng kể sản lượng tại tổ hợp sản xuất chip Pyeongtaek của Samsung.

Vì Samsung là nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới, sự gián đoạn dù ngắn hạn cũng có thể:

• làm thắt chặt nguồn cung DRAM và NAND
• đẩy giá chip nhớ tăng
• làm chậm giao hàng cho khách hàng toàn cầu

Những yếu tố này khiến các công ty trong hệ sinh thái phần cứng trở nên khó dự đoán hơn.

Sự suy yếu lan rộng trong toàn ngành

Đợt giảm giá không chỉ xảy ra với các công ty thiết bị bán dẫn.

Nhiều cổ phiếu chip lớn như Nvidia, AMD, Broadcom và Intel cũng đồng loạt giảm trong các phiên giao dịch gần đây, phản ánh tâm lý né rủi ro chung của thị trường thay vì vấn đề riêng của từng doanh nghiệp.

Khi các “ông lớn” của ngành cùng giảm, điều đó thường cho thấy sự thay đổi về tâm lý toàn ngành, chứ không phải sự suy yếu trong hoạt động kinh doanh của từng công ty.

Định giá cổ phiếu AI đang bị đặt dấu hỏi

Trong vài năm qua, ngành bán dẫn trải qua một trong những đợt tăng mạnh nhất lịch sử nhờ nhu cầu về:

• chip tăng tốc AI
• bộ nhớ băng thông cao (HBM)
• trung tâm dữ liệu phục vụ AI

Sự bùng nổ này đã đẩy định giá của nhiều cổ phiếu chip lên mức rất cao. Khi giá đã tăng nhanh, ngay cả báo cáo lợi nhuận mạnh cũng có thể dẫn đến điều chỉnh nếu nhà đầu tư:

• chốt lời sau đợt tăng dài
• lo ngại rủi ro địa chính trị
• nghi ngờ lợi nhuận thực tế từ đầu tư AI

Bức tranh lớn của ngành bán dẫn

Tổng hợp lại, sự suy yếu hiện nay phản ánh việc thị trường chuyển từ giao dịch dựa trên kết quả kinh doanh sang định giá theo rủi ro vĩ mô.

Những yếu tố đang định hình tâm lý nhà đầu tư gồm:

• căng thẳng địa chính trị liên quan đến Mỹ, Trung Quốc và Trung Đông
• khả năng siết xuất khẩu công nghệ chip
• sự tập trung chuỗi cung ứng tại Hàn Quốc và Đài Loan
• nguy cơ gián đoạn sản xuất từ tranh chấp lao động tại Samsung
• hoạt động chốt lời sau đợt tăng mạnh nhờ AI

Nghịch lý là kết quả kỷ lục của Applied Materials thực ra lại khẳng định nhu cầu dài hạn đối với sản xuất chip – đặc biệt cho AI – vẫn rất mạnh.

Nhưng trong ngắn hạn, thị trường đang ưu tiên quản lý rủi ro hơn là chạy theo các con số lợi nhuận. Cho đến khi những bất ổn địa chính trị và chuỗi cung ứng giảm bớt, cổ phiếu bán dẫn có thể vẫn sẽ biến động theo tâm lý vĩ mô nhiều hơn là theo báo cáo tài chính riêng lẻ.