Các ngân hàng lớn nâng dự báo nhân dân tệ: Điều gì đang thúc đẩy?

Nhiều ngân hàng toàn cầu như HSBC, Goldman Sachs và Deutsche Bank gần đây đã nâng dự báo cho đồng nhân dân tệ (yuan, hay RMB). Sự thay đổi này phản ánh một loạt yếu tố kinh tế và địa chính trị đang hỗ trợ đồng tiền Trung Quốc.

Tuy nhiên, đa số chuyên gia cho rằng nếu nhân dân tệ tăng giá, quá trình này sẽ diễn ra từ từ. Lý do là Trung Quốc áp dụng cơ chế tỷ giá được quản lý chặt chẽ, và nhà chức trách thường can thiệp để tránh biến động quá nhanh có thể gây bất lợi cho xuất khẩu hoặc thị trường tài chính.

Nhân dân tệ tăng dần trong năm 2026

Từ đầu năm 2026 đến giữa tháng 5, nhân dân tệ đã tăng gần 3% so với USD, giao dịch quanh mức khoảng 6,8040 CNY/USD theo các báo cáo thị trường. Đà tăng ổn định này khiến nhiều ngân hàng đầu tư quốc tế điều chỉnh dự báo theo hướng lạc quan hơn.

Theo các chiến lược gia tiền tệ, đây không chỉ là biến động ngắn hạn do đầu cơ. Đằng sau nó là những yếu tố cơ bản dài hạn đang hỗ trợ đồng tiền Trung Quốc.

Xuất khẩu mạnh và thặng dư bên ngoài lớn

Một trong những động lực quan trọng nhất là sức mạnh của xuất khẩu Trung Quốc. Năng lực sản xuất cạnh tranh cùng nhu cầu toàn cầu ổn định đã tạo ra thặng dư thương mại lớn, kéo theo dòng ngoại tệ liên tục chảy vào nền kinh tế.

Khi các doanh nghiệp xuất khẩu nhận được ngoại tệ (thường là USD), họ thường chuyển đổi sang nhân dân tệ để sử dụng trong nước, tạo áp lực tăng giá cho đồng nội tệ.

Goldman Sachs dự báo thặng dư tài khoản vãng lai của Trung Quốc có thể đạt khoảng 4,2% GDP vào năm 2026 — cao hơn các ước tính trước đó. Mức thặng dư như vậy thường tạo lực đẩy bền vững cho đồng tiền của một quốc gia.

Quan hệ Mỹ–Trung ổn định hơn

Yếu tố địa chính trị cũng đóng vai trò quan trọng. So với giai đoạn căng thẳng thuế quan trước đây, quan hệ thương mại Mỹ–Trung gần đây ổn định hơn.

Khi rủi ro địa chính trị giảm, nhà đầu tư quốc tế thường yêu cầu mức “chiết khấu rủi ro” thấp hơn đối với tài sản định giá bằng nhân dân tệ. Điều này giúp tăng nhu cầu nắm giữ đồng tiền Trung Quốc và có thể thu hút thêm vốn vào thị trường tài chính của nước này.

Cơ chế tỷ giá được PBOC quản lý

Dù có các yếu tố hỗ trợ mạnh, nhân dân tệ không phải là đồng tiền thả nổi hoàn toàn.

Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) vận hành hệ thống tỷ giá thả nổi có quản lý. Mỗi ngày giao dịch, ngân hàng trung ương đặt một mức tỷ giá tham chiếu giữa nhân dân tệ và USD, và đồng tiền được phép dao động trong biên độ khoảng ±2% quanh mức này.

Cơ chế này cho phép nhà chức trách kiểm soát tốc độ tăng hoặc giảm của đồng tiền thông qua nhiều công cụ, chẳng hạn:

• Điều chỉnh mức tỷ giá tham chiếu hàng ngày
• Hướng dẫn các ngân hàng quốc doanh tham gia thị trường ngoại hối
• Áp dụng các biện pháp quản lý dòng vốn hoặc tín hiệu chính sách

Nhờ vậy, Trung Quốc có thể “định hướng” xu hướng tỷ giá thay vì để thị trường quyết định hoàn toàn.

Bắc Kinh muốn tăng chậm, không tăng mạnh

Diễn biến thị trường gần đây cho thấy chính phủ Trung Quốc chấp nhận nhân dân tệ mạnh hơn — nhưng không muốn đà tăng quá nhanh.

Các nhà giao dịch từng ghi nhận thời điểm các ngân hàng quốc doanh lớn mua USD khi nhân dân tệ tiến sát các ngưỡng quan trọng, động thái được xem là nhằm làm chậm đà tăng của đồng tiền.

Ngoài ra, PBOC cũng từng áp dụng các biện pháp nhằm giảm áp lực tăng giá quá nhanh, cho thấy mục tiêu chính là giữ ổn định tỷ giá.

Vì vậy, nhiều nhà phân tích mô tả chiến lược của Trung Quốc là “tăng giá có kiểm soát” — cho phép nhân dân tệ mạnh dần nhưng tránh các biến động một chiều gây đầu cơ.

Nhân dân tệ và tham vọng quốc tế hóa

Trong dài hạn, Trung Quốc đang thúc đẩy việc sử dụng nhân dân tệ nhiều hơn trong thương mại, tài chính và dự trữ quốc tế.

Nếu ngày càng nhiều giao dịch xuyên biên giới được thanh toán bằng RMB, nhu cầu toàn cầu đối với đồng tiền này sẽ tăng lên theo thời gian.

Tuy vậy, các biện pháp kiểm soát vốn và hệ thống tỷ giá được quản lý vẫn hạn chế tốc độ quốc tế hóa của nhân dân tệ. Vì thế, yếu tố này chỉ hỗ trợ đồng tiền theo hướng từ từ thay vì tạo ra bước nhảy vọt.

Vì sao dự báo tăng — nhưng vẫn có giới hạn

Tổng hợp lại, các ngân hàng nâng dự báo nhân dân tệ chủ yếu vì:

• Xuất khẩu mạnh và dòng ngoại tệ lớn
• Thặng dư tài khoản vãng lai cao
• Quan hệ Mỹ–Trung ổn định hơn
• Nhu cầu dài hạn từ quá trình quốc tế hóa đồng RMB

Tuy nhiên, chính hệ thống quản lý tỷ giá của Trung Quốc cũng đặt ra giới hạn cho mức tăng. Vì PBOC chủ động kiểm soát thị trường, đồng nhân dân tệ nhiều khả năng sẽ tăng dần theo từng bước nhỏ, thay vì bứt phá mạnh.

Nói cách khác, các yếu tố kinh tế đang ủng hộ xu hướng tăng của nhân dân tệ — nhưng tốc độ và mức độ tăng cuối cùng vẫn phụ thuộc vào lựa chọn chính sách của Bắc Kinh.