Vàng tăng mạnh nhất 6 tháng, vượt 4.250 USD: Đâu là động lực và kịch bản nào phía trước?

Bối cảnh: Vàng chịu áp lực nặng nề trước đó

Đợt bứt phá ngày 5/8 diễn ra sau một giai đoạn khó khăn kéo dài với vàng. Trong quý II/2026, kim loại này đã trải qua quý giảm mạnh nhất trong 13 năm (giảm khoảng 12,7%) khi thị trường định giá Fed sẽ tăng lãi suất để chống lạm phát dai dẳng . Lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Mỹ khi đó đang ở gần đỉnh 18 tháng, và đồng USD ở gần đỉnh một tháng, tạo ra những rào cản dai dẳng . Chỉ vài ngày trước đó, ngày 4/8, vàng chỉ trụ được gần mức 4.067 USD/oz nhờ đồng USD yếu hơn và nhu cầu ổn định từ các ngân hàng trung ương . Do đó, cú bật tăng ngày 5/8 là sự đảo ngược dữ dội của những áp lực này, được thúc đẩy bởi sự sụt giảm bất ngờ của lợi suất, qua đó cắt giảm chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng (vốn không sinh lời).

Luận điểm tăng giá cấu trúc: Ba trụ cột của Chris Mancini

Trong một cuộc phỏng vấn với Kitco News ngày 5/8, Chris Mancini, đồng giám đốc danh mục đầu tư của Quỹ Vàng Gabelli (GOLDX), đã chỉ ra ba trụ cột cấu trúc mà ông cho rằng thị trường vẫn đang đánh giá thấp :

1. Nợ nần và xu hướng phi đô la hóa. Gánh nặng nợ toàn cầu gia tăng và sự dịch chuyển ngày càng nhanh của các ngân hàng trung ương ra khỏi dự trữ bằng đồng USD đang tạo ra một làn gió đẩy dài hạn (secular tailwind). Mancini lập luận rằng thị trường đang giao dịch vàng "như một hàng hóa chu kỳ mặc dù nó không phải" — coi các mức đỉnh lịch sử là đỉnh của một chu kỳ thay vì một sự định giá lại mang tính cấu trúc . Các ngân hàng trung ương, đặc biệt là ở Trung Quốc và các nền kinh tế mới nổi khác, đang cung cấp "nhu cầu cơ bản vững chắc và ổn định" đối với vàng vật chất .

2. Rủi ro địa chính trị và chi tiêu quốc phòng. Xung đột Iran, chiến tranh Nga-Ukraine, cùng với việc gia tăng chi tiêu quân sự ở châu Âu và Mỹ đang tạo ra nhu cầu trú ẩn an toàn dai dẳng mà Mancini nói rằng sẽ không phai nhạt ngay cả khi có các lệnh ngừng bắn riêng lẻ được công bố . Sự phân mảnh cấu trúc của các thỏa thuận an ninh toàn cầu là một động lực kéo dài nhiều năm, chứ không phải vài tháng.

3. Vàng là công cụ thay thế chính cho đồng USD. Mancini đã nhiều lần tuyên bố rằng vàng sẽ trở thành "công cụ thay thế chính" cho đồng USD, với mục tiêu giá trung hạn 6.000 USD/oz vẫn có thể đạt được một khi những nhiễu động kinh tế vĩ mô ngắn hạn lắng xuống . Nghiên cứu của J.P. Morgan cũng duy trì mục tiêu giá vàng cuối năm là 6.000 USD/oz và cho rằng có thể đạt 6.300 USD/oz vào năm 2027, tùy thuộc vào việc giải quyết các xung đột địa chính trị .

Mancini cảnh báo rằng trong các cuộc khủng hoảng cấp tính, vàng hoạt động như một nguồn thanh khoản — ông lưu ý rằng Thổ Nhĩ Kỳ đã bán 60 tấn vàng để bảo vệ đồng nội tệ của mình — gây ra các đợt giảm tạm thời, nhưng ông coi đây là cơ hội mua vào trước khi bước vào giai đoạn tăng giá cấu trúc tiếp theo .

Luận điểm giảm giá: Fed diều hâu, USD mạnh và sự cạnh tranh từ lợi suất

Bất chấp đà tăng ngày 5/8, hồ sơ rủi ro ngắn hạn vẫn nghiêng về phía giảm. Thị trường đang định giá khoảng 68% khả năng Fed sẽ tăng lãi suất 25 điểm cơ bản vào tháng 9/2026, chứ không phải cắt giảm, và Bank of America dự báo ba đợt tăng liên tiếp từ tháng 9 đến tháng 12, đưa lãi suất quỹ liên bang lên 4,25%–4,50% . Lợi suất thực tế cao hơn là một yếu tố tiêu cực trực tiếp đối với vàng vì vàng không sinh lời.

Các rào cản ngắn hạn khác bao gồm:

• Đồng USD mạnh. Đồng USD vững chắc ở gần đỉnh một tháng là một gánh nặng thường trực đối với vàng, và bất kỳ sự mạnh lên nào nữa của USD khi Fed có phát biểu diều hâu đều có thể chặn đà tăng .
• Lợi suất trái phiếu kho bạc ở mức cao. Lợi suất kỳ hạn 10 năm và 30 năm vẫn ở gần mức cao nhiều tháng, tạo ra chi phí cơ hội đáng kể cho việc nắm giữ vàng .
• Lạm phát dai dẳng gây ra rủi ro sai lầm chính sách. Lạm phát lõi vẫn trên mục tiêu có thể buộc Fed phải thắt chặt hơn dự kiến, điều đã gây ra quý giảm tồi tệ nhất trong 13 năm của vàng vào quý II .
• Rủi ro từ định vị giao dịch chiến thuật. Đà tăng ngày 5/8 có thể phản ánh hoạt động short-covering và đà kỹ thuật hơn là một sự thay đổi cơ bản bền vững. Báo cáo giữa năm của SSGA cảnh báo rằng vàng giao ngay có thể khó duy trì đà tăng trên 5.000 USD trong ngắn hạn do các lực lượng kinh tế vĩ mô đối lập .

Kết luận: Cuộc giằng co giữa các lực lượng chiến thuật và cấu trúc

Vàng trong năm 2026 đang bị kẹt giữa hai lực lượng đối nghịch. Về mặt chiến thuật, một Fed diều hâu, đồng USD mạnh và lợi suất thực tế cao đang tạo ra những rào cản thực sự, có thể giữ giá vàng dao động trong vùng 4.000–4.500 USD trong ngắn hạn . Về mặt cấu trúc, việc các ngân hàng trung ương mua vào, xu hướng phi đô la hóa, sự phân mảnh địa chính trị và nợ chính phủ gia tăng đang xây dựng một luận cứ cho việc vàng cuối cùng sẽ vượt qua 5.000 USD và chạm mốc 6.000 USD .

Đối với các nhà đầu tư, sự căng thẳng rất rõ ràng: đau đớn ngắn hạn so với lợi nhuận dài hạn. Lời khuyên của Mancini là hãy nhìn xuyên qua những nhiễu động. Như ông nói, "thị trường đang giao dịch nó như một hàng hóa chu kỳ mặc dù nó không phải" . Liệu đợt tăng ngày 5/8 có phải là khởi đầu của một chặng tăng mới hay chỉ là một đợt short-covering bạo lực khác, tất cả sẽ phụ thuộc vào một yếu tố trên hết: Fed sẽ làm gì tiếp theo.