Xuất khẩu xe máy Trung Quốc lập kỷ lục trong nửa đầu năm 2026, trong khi xe điện vẫn bị 'cấm cửa' tại Mỹ

Sự bùng nổ này trái ngược hoàn toàn với tình trạng của xe điện Trung Quốc, vốn gần như bị đóng cửa hoàn toàn tại thị trường Mỹ bởi mức thuế 100% theo Mục 301 . Sự khác biệt này cho thấy một 'khoảng trống' hiếm hoi nơi các nhà sản xuất Trung Quốc vẫn duy trì — và thậm chí mở rộng — khả năng tiếp cận người tiêu dùng Mỹ bất chấp cuộc chiến thương mại đang diễn ra.

Ba động lực chính đằng sau sự bùng nổ kỷ lục

1. Nâng cấp công nghệ và đẩy mạnh lên phân khúc cao cấp. Các nhà sản xuất Trung Quốc như CFMoto, Zongshen và Loncin đã vượt qua các mẫu xe động cơ nhỏ, giá rẻ. Bằng cách phát triển công nghệ động cơ, khung gầm và điện tử độc quyền, họ hiện đang cạnh tranh trực tiếp ở phân khúc cao cấp 500cc+ vốn do Honda, Yamaha và BMW thống trị từ lâu . Điều này đã thúc đẩy cả sản lượng và giá trị trung bình trên mỗi đơn vị.

2. Nhu cầu mạnh mẽ tại nhiều khu vực. Tăng trưởng xuất khẩu diễn ra trên diện rộng. Trong khi lượng hàng gửi đến Mỹ tăng 40%, các thị trường mới nổi ở Đông Nam Á, Mỹ Latinh và châu Phi cũng hấp thụ một khối lượng đáng kể . Riêng xuất khẩu xe máy điện — một danh mục riêng biệt so với xe máy xăng — đã tăng 68,2% so với cùng kỳ năm ngoái trong quý 1 năm 2026 .

3. Sự mở rộng của các thành phố trung tâm sản xuất. Jiangmen, được mệnh danh là 'thủ phủ xe máy' của Trung Quốc, chứng kiến xuất khẩu tăng 32,4% trong hai tháng đầu năm 2026, đạt 3,26 tỷ nhân dân tệ (khoảng 477 triệu USD), chiếm 10,8% tổng giá trị xuất khẩu của thành phố . Sự bùng nổ địa phương này phản ánh xu hướng chung của cả nước: trong tháng 1-2/2026, Trung Quốc đã xuất khẩu 8,08 triệu xe máy nguyên chiếc, tăng 32,5% so với cùng kỳ năm ngoái .

Sự bất đối xứng về thuế quan: Tại sao xe máy 'lọt lưới' còn xe điện thì không?

Mặc dù cả hai đều phải đối mặt với thuế quan của Mỹ đối với hàng hóa Trung Quốc, nhưng khoảng cách về khả năng tiếp cận thị trường là rất lớn. Mức thuế hiệu dụng đối với xe máy Trung Quốc là khoảng 35% — cao, nhưng có thể quản lý được. Ngược lại, xe điện Trung Quốc phải đối mặt với mức thuế hiệu dụng là 110% hoặc hơn .

Phân tích thuế quan cho xe máy Trung Quốc

Sự miễn trừ quan trọng đến vào ngày 6 tháng 4 năm 2026, khi chính quyền Mỹ sửa đổi tuyên bố Mục 232 để loại bỏ xe máy thành phẩm khỏi danh sách hàng phái sinh liên quan đến thuế thép, nhôm và đồng . Các nhà vận động hành lang trong ngành xe máy đã lập luận thành công rằng xe máy chứa rất ít thép và các loại thuế này đang gây hại cho các đại lý và người tiêu dùng Mỹ . Một bản cập nhật thuế quan tháng 4 năm 2026 lưu ý rằng sự điều chỉnh này 'không phải là một sự đảo ngược hoàn toàn' — thuế vẫn còn đối với nhiều mặt hàng kim loại cốt lõi, và các bộ phận hậu mãi/thay thế vẫn có khả năng bị đánh thuế 25% — nhưng đối với xe máy thành phẩm, sự nhẹ nhõm là đáng kể .

Phân tích thuế quan cho xe điện Trung Quốc

Trên thực tế, xuất khẩu xe điện Trung Quốc sang Mỹ là không đáng kể. Riêng mức thuế Mục 301 100% — cộng với mức thuế MFN tiêu chuẩn 2,5% — đã khiến những chiếc xe điện Trung Quốc giá rẻ nhất cũng trở nên đắt đỏ . Ngoài ra, chính quyền Mỹ đã theo đuổi các lệnh cấm lập pháp đối với phần mềm và phần cứng xe có kết nối của Trung Quốc, và một ủy ban Thượng viện Mỹ đã thông qua một dự luật vào tháng 7 năm 2026 nhằm trấn áp việc bán xe Trung Quốc .

Kết luận

Xe máy Trung Quốc tăng trưởng vượt bậc là nhờ các nhà sản xuất kết hợp công nghệ cao cấp cạnh tranh với gánh nặng thuế quan, dù đáng kể, nhưng vẫn ở mức khoảng 35% sau khi được miễn trừ Mục 232. Ngược lại, xe điện Trung Quốc phải đối mặt với một 'núi' thuế quan vượt quá 100% cộng với các nỗ lực lập pháp nhằm ngăn chặn hoàn toàn — khiến thị trường Mỹ gần như đóng cửa bất kể giá cả hay chất lượng .