Cổ phiếu Boeing giảm sau khi Trump công bố Trung Quốc mua 200 máy bay

Dù vậy, đối với Boeing, việc nối lại các đơn hàng từ Trung Quốc vẫn có ý nghĩa chiến lược. Trung Quốc là một trong những thị trường hàng không lớn nhất thế giới và trong nhiều năm là động lực tăng trưởng quan trọng cho cả Boeing và Airbus.

Nếu các hãng hàng không Trung Quốc bắt đầu đặt mua trở lại, đó có thể là dấu hiệu cho thấy quan hệ thương mại trong lĩnh vực hàng không đang dần được cải thiện sau nhiều năm đình trệ.

Vì sao cổ phiếu Boeing lại giảm khoảng 4%

Phản ứng tiêu cực của thị trường chủ yếu xuất phát từ khoảng cách giữa kỳ vọng và thực tế.

Trước chuyến thăm và các cuộc đàm phán cấp cao, nhiều nhà phân tích và báo cáo truyền thông cho rằng hai bên đang bàn tới một thỏa thuận khoảng 500 máy bay Boeing, đặc biệt là dòng 737 MAX.

Khi con số công bố chỉ là khoảng 200 chiếc, thị trường coi đó là một kết quả thấp hơn mong đợi. Trên thị trường chứng khoán, giá cổ phiếu thường phản ánh kỳ vọng trước khi tin chính thức xuất hiện; nếu kết quả thực tế nhỏ hơn kỳ vọng, cổ phiếu có thể giảm dù bản thân tin tức vẫn tích cực.

Ngoài ra, một số yếu tố chưa rõ ràng cũng khiến nhà đầu tư thận trọng:

• Chưa xác định cụ thể loại máy bay trong đơn hàng.
• Chưa có lịch giao hàng rõ ràng.
• Chưa rõ đây là đơn hàng ràng buộc hay chỉ là cam kết hoặc lựa chọn mua.

Những điểm chưa chắc chắn này khiến thị trường khó định giá chính xác giá trị thực của thỏa thuận.

So sánh với kỳ vọng 500 máy bay

Theo các báo cáo trước hội nghị, các cuộc đàm phán từng xoay quanh gói mua khoảng 500 máy bay Boeing 737 MAX, thậm chí có thể bổ sung thêm máy bay thân rộng giá trị cao sau đó.

Nếu quy mô này trở thành hiện thực, đó sẽ là một hợp đồng trị giá hàng chục tỷ USD theo giá niêm yết và là tín hiệu mạnh mẽ cho sự trở lại của Boeing tại thị trường Trung Quốc.

So với mức kỳ vọng đó, con số 200 máy bay thấp hơn khoảng 300 chiếc, và có thể không bao gồm các máy bay thân rộng vốn có giá trị cao hơn.

Dấu hiệu cho thấy Boeing đã mất đà tại Trung Quốc

Thỏa thuận tương đối nhỏ này cũng phản ánh xu hướng dài hạn: Boeing đã gặp khó khăn tại thị trường Trung Quốc trong nhiều năm qua.

Một số thống kê cho thấy kể từ năm 2018, các đơn hàng Boeing từ Trung Quốc giảm mạnh, trung bình chỉ khoảng 51 máy bay mỗi năm.

Có nhiều nguyên nhân dẫn tới sự suy giảm này:

• Căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc
• Khủng hoảng và việc đình bay toàn cầu của 737 MAX
• Thận trọng từ phía cơ quan quản lý hàng không Trung Quốc
• Các quyết định mua sắm bị ảnh hưởng bởi yếu tố chính trị

Những yếu tố này khiến Boeing đánh mất một phần vị thế tại thị trường hàng không phát triển nhanh nhất thế giới.

Airbus đang có lợi thế lớn hơn tại Trung Quốc

Trong khi Boeing gặp khó khăn, Airbus lại củng cố vị thế tại Trung Quốc. Các hãng hàng không Trung Quốc đã đặt nhiều đơn hàng lớn với nhà sản xuất châu Âu trong những năm gần đây, giúp Airbus gia tăng thị phần tại thị trường này.

Một số phân tích ngành cho rằng căng thẳng địa chính trị và các vấn đề nội bộ của Boeing đã khiến hãng Mỹ gặp khó khăn hơn trong việc giành đơn hàng mới hoặc giao máy bay tại Trung Quốc.

Kết quả là cán cân cạnh tranh giữa hai “ông lớn” sản xuất máy bay đã dịch chuyển, với Airbus đang nắm lợi thế rõ rệt hơn tại thị trường Trung Quốc.

Vì sao các đơn hàng máy bay thường gắn với ngoại giao

Những hợp đồng máy bay trị giá hàng chục tỷ USD không chỉ là giao dịch thương mại. Trong quan hệ Mỹ – Trung, chúng thường mang ý nghĩa ngoại giao.

Các chính phủ thường công bố các thỏa thuận lớn trong các chuyến thăm cấp cao để thể hiện sự hợp tác thương mại hoặc giảm áp lực về thâm hụt thương mại. Vì vậy, các đơn hàng máy bay đôi khi cũng trở thành tín hiệu chính trị.

Trong bối cảnh đó, cam kết mua 200 máy bay Boeing có thể được xem là dấu hiệu cho thấy Trung Quốc đang mở lại một phần thị trường cho Boeing, nhưng quy mô vừa phải cho thấy Bắc Kinh vẫn cân nhắc giữa yếu tố thương mại, chiến lược công nghiệp và quan hệ chính trị.

Kết luận

Việc Trung Quốc dự định mua khoảng 200 máy bay Boeing vẫn là một tín hiệu tích cực, vì nó có thể mở lại một kênh bán hàng quan trọng cho hãng sản xuất máy bay Mỹ. Tuy nhiên, quy mô nhỏ hơn nhiều so với kỳ vọng khoảng 500 máy bay khiến thị trường thất vọng và kéo cổ phiếu Boeing giảm.

Quan trọng hơn, sự kiện này cho thấy thực tế lớn hơn: vị thế của Boeing tại Trung Quốc vẫn còn mong manh, chịu ảnh hưởng của địa chính trị, các khủng hoảng trong ngành hàng không và sự cạnh tranh ngày càng mạnh từ Airbus.