CoinShares: Thợ đào Bitcoin niêm yết đang chuyển sang AI và HPC vì điện lưới có giá trị hơn

Các công ty đào Bitcoin niêm yết ngày càng không chỉ được nhìn nhận qua hashrate, tức năng lực tính toán phục vụ khai thác. Tài sản khan hiếm hơn của họ là công suất điện đã kết nối lưới, có thể triển khai hạ tầng và đưa vào vận hành. Theo báo cáo khai thác quý II/2026 của CoinShares, việc chuyển sang trí tuệ nhân tạo (AI) và điện toán hiệu năng cao (HPC) chủ yếu là lựa chọn dựa trên hiệu quả sinh lời tương đối — và đà tăng giá Bitcoin khó có thể đảo ngược quyết định này tại những nơi đã phân bổ địa điểm, vốn và hợp đồng khách hàng cho AI/HPC. 217

Cùng một megawatt điện, AI/HPC đem lại lợi nhuận cao hơn

CoinShares ước tính lợi nhuận hằng năm từ hạ tầng AI/HPC vào khoảng 1,5 triệu USD cho mỗi MW, trong khi đào Bitcoin chỉ khoảng 0,5 triệu USD/MW. Chênh lệch gấp ba này là lời giải thích trọng tâm cho xu hướng chuyển đổi: cả hai lĩnh vực đều cần lượng điện và hạ tầng lớn, nhưng AI/HPC có thể tạo ra giá trị cao hơn từ chính công suất đó. 10

So sánh này xuất hiện trong một quý đặc biệt khắc nghiệt với hoạt động đào. CoinShares cho biết chi phí tiền mặt bình quân gia quyền trước thuế để sản xuất một Bitcoin của nhóm thợ đào niêm yết là khoảng 75.500 USD trong quý II/2026, trong khi Bitcoin chốt quý ở 58.400 USD. Xét trên bình diện toàn nhóm, ngành đã ở dưới ngưỡng hòa vốn tiền mặt. 17

Chỉ số hash price — doanh thu thợ đào nhận được trên mỗi đơn vị năng lực băm — cũng xuống mức thấp kỷ lục, bình quân 27,7 USD/PH/s/ngày trong tháng 6. CoinShares cho biết hashrate toàn mạng đã có sáu tháng suy giảm đầu tiên kể từ lệnh cấm đào Bitcoin của Trung Quốc, thấp hơn xu hướng khoảng 50%. 17

Điều kiện khai thác có cải thiện phần nào sau khi Bitcoin phục hồi. Tuy nhiên, CoinShares cho rằng riêng việc giá Bitcoin tăng trở lại khó đủ sức kéo những đơn vị đã dành hạ tầng cho AI/HPC quay về chiến lược đào Bitcoin. 2

Vì sao đã chuyển sang AI thì khó quay lại đào Bitcoin?

Đây không đơn thuần là lựa chọn giữa hai dòng doanh thu. Doanh thu đào Bitcoin biến động theo giá Bitcoin, độ khó mạng lưới và hash price. Trong khi đó, hạ tầng AI/HPC có thể được bảo đảm bằng nguồn thu theo hợp đồng nhiều năm với khách hàng. 12

Quy mô các cam kết này rất lớn. CoinShares nêu ví dụ Core Scientific ký các thỏa thuận lưu trữ máy chủ kéo dài 12 năm với nhà cung cấp đám mây AI CoreWeave, với tổng giá trị hợp đồng 10,2 tỷ USD. IREN cũng có hợp đồng AI cloud 5 năm trị giá 9,7 tỷ USD với Microsoft. 1

Đổi hướng sau khi đã cam kết còn phát sinh chi phí tức thời. Core Scientific đã trả gần 42 triệu USD để hủy thỏa thuận mua khoảng 15 EH/s thiết bị đào thế hệ mới. Trường hợp này cho thấy ngay cả máy đào hiệu quả cao cũng có thể không còn là cách phân bổ vốn ưu tiên khi một địa điểm đang được chuyển đổi để phục vụ khách hàng điện toán. 2

CoinShares cũng nhận thấy động lực từ thị trường vốn: doanh nghiệp sở hữu công suất AI hoặc HPC theo hợp đồng thường được định giá cao hơn. Dù vậy, mức định giá này chỉ bền vững nếu công suất đã ký thực sự được triển khai và tạo doanh thu. 17

Những công ty nào đang rời khỏi hoạt động đào?

Theo CoinShares, Keel Infrastructure, trước đây là Bitfarms, đã dừng hoạt động đào Bitcoin để chuẩn bị các địa điểm cho phát triển HPC. CoinShares sau đó cho biết Keel đã hoàn tất việc ngừng vận hành các hoạt động đào Bitcoin tại Mỹ. 1718

Báo cáo quý II cũng xếp IREN và Cipher vào nhóm đang chuyển dịch công suất ra khỏi khai thác. CoinShares ước tính tối thiểu 35 EH/s có thể rời khỏi nhóm thợ đào niêm yết do các quá trình chuyển đổi này. 2

Không phải doanh nghiệp nào cũng rời bỏ đào Bitcoin ngay lập tức và hoàn toàn. Việc Core Scientific hủy đơn thiết bị cùng kế hoạch chuyển đổi cơ sở phù hợp hơn với mô hình chuyển tiếp: công ty vẫn có thể tiếp tục đào trong giai đoạn ngắn hạn, song công suất đang dần được tái phân bổ thay vì trở thành hướng tăng trưởng dài hạn. 2

Ai vẫn có thể hưởng lợi nếu Bitcoin tăng giá bền vững?

Các tài liệu có sẵn không đưa ra danh sách chính thức, đầy đủ theo tên từng doanh nghiệp mà CoinShares coi là còn hoàn toàn linh hoạt. Nhưng ranh giới thực tế khá rõ:

• Thợ đào còn linh hoạt: vẫn nắm công suất điện và thiết bị chưa cam kết cho khách thuê AI/HPC. Nếu kinh tế khai thác cải thiện mạnh và duy trì đủ lâu, họ có thể có động lực mở rộng hashrate.
• Nhà vận hành đã cam kết AI/HPC: công suất đã bị ràng buộc trong hợp đồng khách hàng hoặc đang chuyển đổi vật lý thành trung tâm dữ liệu. Vì vậy, quay về đào Bitcoin khó hơn đáng kể, kể cả khi giá Bitcoin đi lên.

Một đợt tăng giá Bitcoin vẫn có thể cải thiện dòng tiền cho các thợ đào còn chịu tác động trực tiếp của hash price. Nhưng khả năng nó kéo hạ tầng AI/HPC đã được cam kết quay lại đào là thấp hơn. 12

Lưu ý then chốt: hợp đồng chưa đồng nghĩa với doanh thu vận hành

CoinShares không xem cuộc chuyển đổi sang AI/HPC là không có rủi ro. Một lượng công việc đã ký hợp đồng chỉ trở thành doanh thu khi công suất được hoàn thiện, cấp điện, đưa vào hoạt động và khách hàng triển khai thành công. Vì thế, luận điểm đầu tư vào các công ty đào đang chuyển sang AI không chỉ phụ thuộc vào giá trị hợp đồng công bố, mà còn phụ thuộc vào năng lực thi công, cung cấp điện, triển khai khách hàng và tăng công suất đúng kế hoạch. 17

Thông điệp rộng hơn của CoinShares là các công ty đào Bitcoin niêm yết đang trở thành doanh nghiệp hạ tầng điện với hai phương án sử dụng công suất. Trong quý II/2026, AI/HPC được đánh giá là phương án sinh lời hấp dẫn hơn đáng kể — và các hợp đồng đang được ký kết khiến lựa chọn đó ngày càng bền vững. 1017