App Store đi xuống, nhưng Apple chưa đối mặt với cú sụt giảm nhu cầu trên diện rộng

Những yếu tố được đề cập kết hợp giữa thay đổi trong cơ chế kinh tế của App Store và sự suy yếu trong một số nhóm chi tiêu quan trọng:

• Tỷ lệ doanh thu Apple thực nhận thấp hơn: Apple có thể giữ lại phần doanh thu nhỏ hơn từ một số giao dịch so với trước đây.
• Liên kết thanh toán bên ngoài: Các quy định cho phép nhà phát triển hướng người dùng đến phương thức thanh toán bên ngoài có thể làm giảm số giao dịch đi qua cơ chế thu phí của Apple.
• Thị trường game di động chậm lại: Game là nguồn hoạt động quan trọng của App Store, và Apple từng cho biết nhu cầu game yếu hơn đang kéo giảm tốc độ tăng trưởng Dịch vụ.
• Biến động tỷ giá: Quy đổi ngoại tệ có thể làm giảm tốc độ tăng trưởng được báo cáo, ngay cả khi hoạt động kinh doanh tại thị trường địa phương vẫn tốt hơn.

Trong quý tài chính III, doanh thu Dịch vụ của Apple đạt 30,74 tỷ USD, thấp hơn mức 31,22 tỷ USD mà các nhà phân tích được truyền thông trích dẫn. Apple cũng cho biết những thay đổi liên quan đến App Store và sự giảm tốc của mảng game đang ảnh hưởng đến tăng trưởng Dịch vụ.

Các sức ép này có thể làm giảm khả năng kiếm tiền từ hệ sinh thái Apple mà không nhất thiết khiến số người sở hữu thiết bị giảm tương ứng. Nói cách khác, người dùng vẫn có thể tiếp tục sử dụng iPhone, iPad hoặc Mac, trong khi thay đổi về chính sách thanh toán, nhu cầu chơi game, tỷ lệ hoa hồng và tỷ giá làm giảm phần doanh thu Apple thu được trên mỗi người dùng.

Morgan Stanley chỉ nhìn thấy rủi ro giảm nhẹ, chưa phải cú đảo chiều toàn diện

Morgan Stanley ước tính kết quả App Store yếu hơn dự kiến có thể gây sức ép khoảng 20 điểm cơ bản lên dự báo tăng trưởng Dịch vụ trong quý kết thúc vào tháng 9, đồng thời tạo ra khoản hụt thu nhập khoảng 45 triệu USD.

Đây là ước tính của giới phân tích, không phải hướng dẫn tài chính do Apple đưa ra. Ý nghĩa chính của các con số nằm ở chiều hướng: dữ liệu App Store tạo thêm rủi ro giảm đối với một nguồn doanh thu định kỳ và khiến mảng Dịch vụ khó duy trì tốc độ tăng trưởng trước đây. Tuy nhiên, riêng dữ liệu này chưa đủ để buộc phải điều chỉnh mạnh triển vọng doanh thu tổng thể của Apple.

Kết quả kinh doanh gần nhất của Apple củng cố sự phân biệt đó. Doanh thu quý tài chính III năm 2026 đạt 109,4 tỷ USD, tăng 16% so với cùng kỳ, trong khi doanh thu iPhone tăng 22%, lên 54,3 tỷ USD. Như vậy, hoạt động chung của công ty vẫn mạnh dù mảng Dịch vụ không đạt kỳ vọng.

Thị trường PC đang suy yếu mạnh hơn

Bối cảnh phần cứng rộng hơn kém tích cực đáng kể so với các chỉ số iPhone của Apple. Sản lượng notebook của các nhà sản xuất thiết kế gốc (ODM) trong tháng 7 được cho là giảm 24% so với cùng kỳ và thấp hơn 4% so với kỳ vọng của Morgan Stanley.

Các hãng nghiên cứu đưa ra những ước tính khác nhau về mức giảm của thị trường PC toàn cầu trong quý II. Omdia ghi nhận lượng máy xuất xưởng giảm 3,6%, xuống 65,7 triệu chiếc, còn IDC ước tính mức giảm 4,9%, xuống 68,2 triệu chiếc. Counterpoint đưa ra con số giảm khoảng 4%.

Sự khác biệt phản ánh phạm vi thị trường và phương pháp đo lường không hoàn toàn giống nhau. Dù vậy, các báo cáo đều chỉ về một hướng: đà phục hồi của thị trường PC đã chững lại trong bối cảnh chi phí linh kiện tăng, thiếu chip nhớ và hạn chế nguồn cung.

Apple không đi cùng nhịp với đà lao dốc của PC

Hoạt động kinh doanh Mac cho thấy sức chống chịu tốt hơn phần còn lại của thị trường PC. Dữ liệu dựa trên IDC cho thấy Apple là hãng máy tính lớn duy nhất ghi nhận mức tăng đáng kể về lượng máy xuất xưởng trong quý II, với số Mac tăng hơn 10% trong khi toàn thị trường suy giảm.

Morgan Stanley cũng giữ nguyên kế hoạch sản xuất iPhone ở mức 54 triệu chiếc, nhưng giảm 1 triệu chiếc trong ước tính sản lượng iPad. Điều này cho thấy sự thận trọng mang tính cục bộ, đặc biệt với iPad, chứ chưa phải cắt giảm trên diện rộng đối với iPhone.

So sánh này giúp tách bạch hai loại rủi ro:

1. Rủi ro của Dịch vụ Apple chủ yếu liên quan đến khả năng kiếm tiền và cơ cấu doanh thu. Hoa hồng thực nhận thấp hơn, liên kết thanh toán bên ngoài, nhu cầu game yếu và tác động tỷ giá có thể làm giảm doanh thu Apple thu được trên mỗi người dùng.
2. Rủi ro của thị trường PC gắn trực tiếp hơn với sản xuất và số lượng thiết bị bán ra. Sản lượng notebook ODM và lượng PC xuất xưởng toàn cầu đều giảm do sức ép từ nguồn cung và chi phí.

Apple chịu tác động từ cả hai nhóm vấn đề, nhưng dữ liệu hiện có không cho thấy sự giảm tốc của App Store chỉ đơn giản là hệ quả của đà suy yếu trên thị trường PC.

Vì sao mức giảm nhỏ của App Store vẫn khiến nhà đầu tư lo ngại?

Cổ phiếu Apple giảm hơn 1,5% trong giai đoạn được đề cập, cùng lúc lợi suất trái phiếu tăng và nhóm công nghệ vốn hóa lớn chịu áp lực bán. Không nên quy toàn bộ diễn biến này cho dữ liệu App Store, bởi phản ứng của thị trường còn liên quan đến dự báo yếu hơn cho quý tới và các hạn chế trong chuỗi cung ứng.

Dù vậy, sự nhạy cảm của thị trường là dễ hiểu. Tăng trưởng Dịch vụ giúp nhà đầu tư đánh giá sức mạnh của hệ sinh thái Apple ngoài các chu kỳ ra mắt phần cứng. Nếu đà chậm lại kéo dài, kỳ vọng về cơ cấu doanh thu và khả năng kiếm tiền trong tương lai của công ty cũng có thể bị ảnh hưởng, ngay cả khi nhu cầu iPhone vẫn mạnh.

Điều nhà đầu tư Apple cần theo dõi

Các số liệu mới nhất đang phác họa một Apple với hai tốc độ:

• Triển vọng App Store và Dịch vụ đang xấu đi: doanh thu ròng App Store giảm 0,6% so với cùng kỳ đến ngày 17/8, trong khi tăng trưởng quý thấp hơn dự báo của Morgan Stanley.
• Thị trường PC toàn cầu suy giảm nghiêm trọng hơn: lượng máy xuất xưởng trong quý II giảm khoảng 3,6-4,9%, còn sản lượng notebook ODM tháng 7 giảm mạnh 24%.
• iPhone và Mac của Apple vẫn tương đối vững: doanh thu iPhone tăng 22% trong quý tài chính III, còn lượng Mac xuất xưởng tăng bất chấp thị trường PC đi xuống.

Vấn đề trước mắt vì thế không phải là nhu cầu đối với Apple sụp đổ trên toàn bộ các dòng sản phẩm. Câu hỏi lớn hơn là liệu Apple có thể bù đắp phần doanh thu App Store suy yếu, tác động từ game di động, thay đổi quy định và tỷ giá bằng các mảng Dịch vụ khác, đồng thời duy trì đà tăng trưởng phần cứng hay không. Dữ liệu tháng 8 khiến bài toán cân bằng này khó hơn, nhưng bằng chứng hiện tại vẫn cho thấy một đợt giảm tốc của mảng Dịch vụ, chưa phải là làn sóng người tiêu dùng rời bỏ sản phẩm Apple.