Meta chạy quảng cáo trả phí có nội dung ấu dâm do AI tạo ra – Ấn Độ yêu cầu giải trình gấp

Tech Transparency Project (TTP) đã độc lập xác định hơn 50 quảng cáo hình ảnh và video này trong chính Thư viện quảng cáo công khai của Meta, được đăng từ tháng 11/2025 đến tháng 8/2026. Nhiều quảng cáo trong số đó liên kết đến các ứng dụng 'nudify' chuyên tạo ra hình ảnh khiêu dâm không có sự đồng thuận . Các quảng cáo này đã tiếp cận hàng nghìn tài khoản trên khắp Mỹ, Anh và hơn một chục quốc gia châu Âu .

Hệ thống kiểm duyệt của Meta đã thất bại như thế nào

Tiêu chuẩn quảng cáo của Meta nghiêm cấm các quảng cáo chứa CSAM hoặc quảng bá ứng dụng nudify . Thế nhưng, các quảng cáo này đã được phát hiện ngay trong chính công cụ minh bạch của Meta. Các nhà nghiên cứu của TTP phát hiện một số quảng cáo được liên kết với GatherOne Inc. có trụ sở tại Bắc Kinh, một đối tác quảng cáo được Meta phê duyệt, đã đặt khoảng 7.600 quảng cáo cho các ứng dụng nudify AI trên Facebook và Instagram . TTP đã xác định 210 trang Facebook liên kết với GatherOne, trong đó 85 trang vẫn còn hoạt động tại thời điểm báo cáo .

Meta sau đó tuyên bố rằng hầu hết các quảng cáo có phạm vi tiếp cận tối thiểu và đã bị vô hiệu hóa sau khi xem xét, đổ lỗi cho các hệ thống phát hiện có trước các công cụ kiểm duyệt AI mới hơn của họ .

Phản ứng nhanh như chớp của Ấn Độ

Chính phủ Ấn Độ đã phản ứng mạnh mẽ trước những tiết lộ này. Theo sau một cuộc điều tra riêng của BBC Eye cho thấy Instagram chạy quảng cáo trả phí quảng bá trực tiếp CSAM – sử dụng các cụm từ tìm kiếm như 'video hiếp dâm' và 'video trẻ em' liên kết đến các kênh Telegram – Bộ Điện tử và Công nghệ thông tin Ấn Độ (MeitY) đã thực hiện nhiều hành động:

• Bộ trưởng IT Ashwini Vaishnaw chỉ đạo MeitY triệu tập Meta để giải trình chính thức .
• MeitY đã ra thông báo chính thức yêu cầu Meta ngay lập tức vô hiệu hóa tất cả quảng cáo và nội dung trên Instagram quảng bá hoặc tạo điều kiện tiếp cận Tài liệu Lạm dụng và Bóc lột Tình dục Trẻ em (CSEAM) .
• Meta được đưa ra tối hậu thư 7 ngày để đưa ra lời giải thích chi tiết nếu không sẽ phải đối mặt với các hành động pháp lý, bao gồm các hình phạt tiềm tàng theo Đạo luật IT và Đạo luật POCSO của Ấn Độ .
• Chính phủ đặc biệt yêu cầu Meta giải thích hệ thống xét duyệt quảng cáo của họ đã thông qua nội dung như vậy để phân phối trả phí như thế nào .

Lệnh cấm hướng tới tương lai của EU

Phản ứng quản lý của EU mang tính cấu trúc và lập pháp hơn là một hành động thực thi cụ thể đối với Meta về các quảng cáo này. Đạo luật AI của EU hiện bao gồm một điều khoản mới sẽ cấm việc tạo ra CSAM hoàn toàn bắt đầu từ ngày 2 tháng 12 năm 2026 . Điều này trực tiếp nhắm vào các tài liệu lạm dụng do AI tạo ra như trong báo cáo của WIRED.

Đạo luật AI cũng áp đặt nghĩa vụ đối với các nhà triển khai và nhà cung cấp công cụ AI để đảm bảo an toàn và minh bạch, đồng thời yêu cầu nội dung do AI tạo ra phải có thể nhận dạng được . Một cách riêng rẽ, Ủy ban châu Âu đã phạt Meta 200 triệu euro vào tháng 4/2025 vì không tuân thủ Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số liên quan đến mô hình quảng cáo 'Đồng ý hoặc Trả tiền', mặc dù hành động đó không liên quan trực tiếp đến CSAM .

Ý nghĩa của vụ việc

Các cuộc điều tra song song này cho thấy một sự thất bại mang tính hệ thống trong cơ sở hạ tầng xét duyệt quảng cáo của Meta. Bất chấp các chính sách rõ ràng, CSAM do AI tạo ra vẫn lọt qua được trong nhiều tháng trên nhiều nền tảng. Phản ứng nhanh của Ấn Độ – một tối hậu thư 7 ngày – báo hiệu sự thiếu kiên nhẫn ngày càng tăng của các chính phủ đối với khả năng tự quản lý của nền tảng. Trong khi đó, lệnh cấm của EU tạo ra một tiền lệ toàn cầu bằng cách đặt ra ngoài vòng pháp luật việc tạo ra CSAM, không chỉ việc phân phối nó.