Bên trong yêu cầu tại Nhà Trắng của Zelenskyy: Dùng Starlink để nhắm mục tiêu bệ phóng tên lửa Nga

Yêu cầu Starlink: Dỡ bỏ giới hạn địa lý cho các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái

Zelenskyy đã đề nghị Trump can thiệp với Musk và SpaceX để dỡ bỏ các hạn chế định vị địa lý (geofencing) hiện tại, vốn đang chặn kết nối Starlink trên lãnh thổ Nga. Theo đề xuất, mạng vệ tinh này sẽ được sử dụng để dẫn đường cho các máy bay không người lái tầm xa của Ukraine tới các mục tiêu bên trong nước Nga . Yêu cầu này lần đầu tiên được tờ The Atlantic đưa tin vào ngày 30/7, dẫn lời các quan chức am hiểu về các cuộc thảo luận, và sau đó được xác nhận bởi nhiều hãng thông tấn bao gồm Associated Press .

SpaceX hiện đang hạn chế việc sử dụng Starlink chỉ trong lãnh thổ Ukraine thông qua các ranh giới địa lý dựa trên phần mềm . Vào tháng 2/2026, công ty đã vô hiệu hóa tất cả các thiết bị đầu cuối Starlink trái phép đang được lực lượng Nga sử dụng và thực thi các biện pháp kiểm soát danh sách trắng chặt chẽ hơn — nhưng chính những hạn chế đó cũng ngăn cản các thiết bị đầu cuối do Ukraine vận hành duy trì kết nối khi bay qua không phận Nga, ngay cả vì mục đích quân sự .

Mục tiêu cụ thể: Các bệ phóng tên lửa đạn đạo di động

Mục tiêu quân sự rất chính xác: phá hủy các bệ phóng tên lửa đạn đạo di động của Nga — đặc biệt là hệ thống Iskander-M — trước khi chúng có thể khai hỏa . Các bệ phóng này có tính cơ động cao, khó theo dõi và tấn công theo thời gian thực với hệ thống dẫn đường máy bay không người lái hiện tại của Ukraine .

Các máy bay không người lái tầm xa của Ukraine hiện đang dựa vào GPS, dẫn đường quán tính và lập bản đồ địa hình để tiếp cận mục tiêu bên trong nước Nga. Các phương pháp này kém chính xác hơn và dễ bị gây nhiễu hơn so với các hệ thống được dẫn đường bằng Starlink . Starlink sẽ cung cấp kết nối đường truyền dữ liệu băng thông cao liên tục, cho phép phản hồi video theo thời gian thực và hiệu chỉnh dẫn đường ở giai đoạn cuối — về cơ bản biến máy bay không người lái thành vũ khí săn lùng hiệu quả hơn đối với các mục tiêu có thể di chuyển . Sự cấp bách được thúc đẩy bởi mùa đông: phá hủy các bệ phóng trước khi chúng có thể được sử dụng để nhắm vào lưới điện của Ukraine là một mục tiêu trọng tâm .

Mối liên hệ với Patriot: Chiến lược do sự thiếu hụt

Đề xuất Starlink không thể được hiểu một cách riêng lẻ. Nó có liên quan trực tiếp đến một cuộc khủng hoảng phòng không nghiêm trọng.

Hoa Kỳ đã sử dụng khoảng 2/3 số tên lửa đánh chặn Patriot trước chiến tranh trong cuộc xung đột với Iran, theo một phân tích mới của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) . Điều này khiến Mỹ chỉ còn chưa đầy 1.000 tên lửa đánh chặn, tạo ra những thách thức về khả năng sẵn sàng chiến đấu trên toàn quân đội .

Vào ngày 8/7/2026, tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Ankara, Trump tuyên bố sẽ cấp cho Ukraine giấy phép sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot trong nước . "Chúng tôi sẽ cấp cho các bạn giấy phép để sản xuất Patriot," Trump nói với Zelenskyy . Tuy nhiên, Reuters và các hãng tin khác đưa tin có thể mất ít nhất một năm — và có khả năng là vài năm trước khi Ukraine thực sự có thể sản xuất các tên lửa Patriot hoạt động được, để lại một khoảng trống nguy hiểm trong ngắn hạn .

Kế hoạch tấn công bằng Starlink về cơ bản là đối tác tấn công của Ukraine để bù đắp cho khoảng trống phòng thủ Patriot. Nếu Ukraine không thể bắn hạ một cách đáng tin cậy các tên lửa đạn đạo của Nga đang bay tới do thiếu hụt tên lửa Patriot, thì lựa chọn tốt nhất tiếp theo là phá hủy các bệ phóng trước khi chúng khai hỏa — và đó chính xác là những gì mà việc mở rộng quyền truy cập Starlink sẽ cho phép . Hai đề xuất này tạo thành một chiến lược duy nhất: phòng thủ thông qua Patriot sản xuất trong nước về lâu dài, tấn công thông qua các cuộc tấn công có dẫn đường bằng Starlink trong ngắn hạn.

Rủi ro: Các mối đe dọa chống vệ tinh của Nga

Chấp nhận yêu cầu này tiềm ẩn những rủi ro đáng kể, đặc biệt là từ các năng lực chống không gian đang phát triển của Nga.

Vũ khí chống vệ tinh 'Vùng ảnh hưởng' bị nghi ngờ: Các cơ quan tình báo phương Tây từ hai quốc gia thành viên NATO nghi ngờ Nga đang phát triển một loại vũ khí chống vệ tinh mới được thiết kế đặc biệt để nhắm mục tiêu vào chòm vệ tinh Starlink . Vũ khí này được cho là sẽ triển khai các đám mây mảnh vỡ phá hủy trong quỹ đạo Trái đất tầm thấp — hàng trăm nghìn hạt vật chất nhỏ, mật độ cao — để tràn ngập dải quỹ đạo mà Starlink chiếm giữ, làm suy giảm hoặc phá hủy một số lượng lớn vệ tinh cùng một lúc . Vũ khí này được cho là chưa hoạt động nhưng đang trong quá trình phát triển tích cực .

Lời đe dọa và hùng biện của Nga: Cựu lãnh đạo cơ quan vũ trụ Nga, hiện là thượng nghị sĩ Dmitry Rogozin, đã kêu gọi "xóa sổ có hệ thống" chòm vệ tinh Starlink, tuyên bố rằng việc cắt đứt Ukraine khỏi mạng lưới của SpaceX sẽ kết thúc chiến tranh trong vòng hai đến ba tuần và Nga "biết nhiều cách để làm điều đó" . Bình luận viên truyền hình nhà nước Nga Vladimir Solovyov đã đề xuất một vụ nổ hạt nhân duy nhất ở độ cao thích hợp có thể vô hiệu hóa toàn bộ chòm vệ tinh . Một cuộc điều tra chung của châu Âu tiết lộ rằng Nga và Trung Quốc đã phát triển quan hệ đối tác 'không giới hạn' đặc biệt để đối phó với Starlink, với bằng chứng về sự hợp tác sâu rộng về vũ khí chống vệ tinh đã có từ nhiều năm trước .

Tác chiến điện tử: Nga đã và đang triển khai các hệ thống gây nhiễu Starlink mạnh mẽ, bao gồm hệ thống "Volna Kupol Garant" trị giá 1,5 triệu đô la, để làm gián đoạn các hoạt động của máy bay không người lái Ukraine . Mặc dù các hệ thống này chỉ đạt được sự gián đoạn cục bộ và tạm thời, cuộc chiến tác chiến điện tử đang ngày càng khốc liệt .

Nguy cơ leo thang: Việc trực tiếp vũ khí hóa một mạng lưới vệ tinh thương mại do Mỹ sở hữu để tấn công các mục tiêu bên trong nước Nga sẽ đại diện cho một sự leo thang lớn, có khả năng vượt qua ranh giới đỏ mà Moscow đã nhiều lần cảnh báo liên quan đến các cuộc tấn công vào lãnh thổ có chủ quyền của họ bằng công nghệ phương Tây.

Cân bằng chiến lược của Trump: Hòa bình hay leo thang

Trump đang cân nhắc nhiều áp lực cạnh tranh mà không có giải pháp rõ ràng.

Gây sức ép buộc Putin tiến tới hòa bình: Trump đã tuyên bố công khai rằng ông tin cả hai bên trong cuộc chiến Ukraine "muốn một giải pháp" và đang theo đuổi các kênh ngoại giao . Cuộc họp ngày 28/7 được cho là đã đề cập đến việc khôi phục các cuộc đàm phán hòa bình . Sự sẵn lòng cấp giấy phép sản xuất Patriot của Trump có thể được hiểu một phần là một động thái nhằm tăng cường vị thế phòng thủ của Ukraine đủ để cho phép các cuộc đàm phán từ một vị thế mạnh mẽ.

Nguy cơ leo thang: Việc trực tiếp cho phép các cuộc tấn công có dẫn đường bằng Starlink vào sâu bên trong nước Nga sẽ là một bước leo thang đáng kể, có nguy cơ kích hoạt sự trả đũa của Nga nhằm vào các tài sản không gian của Mỹ, có khả năng kéo Mỹ trực tiếp hơn vào cuộc đối đầu với Nga, và làm suy yếu tuyên bố mong muốn trở thành người kiến tạo hòa bình của Trump .

Yếu tố chiến tranh Iran: Cuộc xung đột Mỹ-Iran đồng thời đang làm căng thẳng các nguồn lực quân sự, kho dự trữ đạn dược và sự chú ý chính trị của Mỹ — tạo ra động lực để Trump tránh một cuộc leo thang lớn thứ hai với Nga .

Quyền phủ quyết của Musk: Quan trọng là, mạng lưới Starlink vẫn nằm dưới sự kiểm soát hoạt động của SpaceX (và Musk). Trump có thể gây áp lực hoặc thuyết phục, nhưng Musk trước đây đã thể hiện sự độc lập — vào năm 2022, ông từ chối yêu cầu của Ukraine về việc kích hoạt Starlink trên Crimea . Sự sẵn lòng tuân thủ yêu cầu mới này của Musk là không chắc chắn và đại diện cho một yếu tố bất ngờ trong tính toán .

Tình trạng hiện tại: Đang chờ quyết định

Reuters đưa tin rằng hai quan chức quen thuộc với cuộc trò chuyện cho biết Trump đã không ngay lập tức cam kết thực hiện yêu cầu Starlink trong cuộc họp ngày 28/7, cho thấy quyết định vẫn đang được xem xét . Đề xuất này đại diện cho một trong những lựa chọn chiến lược quan trọng nhất của cuộc chiến: một vụ đặt cược rằng các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái tấn công có thể bù đắp cho sự thiếu hụt tên lửa phòng thủ, với tương lai của cơ sở hạ tầng không gian thương mại đang bị đe dọa.