Tech Transparency Project (TTP) cho biết trong báo cáo công bố ngày 8/9 rằng hệ thống quảng cáo của Meta đã phân phối 332 quảng cáo trả phí trên Facebook và Instagram bị nghi chứa tài liệu xâm hại tình dục trẻ em (CSAM) do AI tạo ra hoặc chỉnh sửa. Theo TTP, các quảng cáo xuất hiện trong giai đoạn từ tháng 11/2025 đến tháng 8/2026, tiếp cận hơn 29.000 người ở nhiều khu vực. Tuy vậy, tổ chức này lưu ý dữ liệu công khai từ Thư viện Quảng cáo của Meta không phản ánh đầy đủ phạm vi phân phối, đặc biệt ở những nơi không có công bố theo khu vực.
6
9
TTP đã phát hiện gì?
Theo TTP, quảng cáo sử dụng hình ảnh do AI tạo ra hoặc can thiệp bằng AI để tình dục hóa trẻ em, thường nhằm quảng bá ứng dụng kiểu “nudify” — công cụ tạo ảnh nhạy cảm giả từ ảnh thông thường — và các ứng dụng deepfake. TTP nói một số hình ảnh dường như được tạo từ ảnh chụp của trẻ em có thật, trong đó có một thành viên chưa thành niên của hoàng gia châu Âu.
9
10
Các quảng cáo được ghi nhận tại Liên minh châu Âu và Anh, Mỹ, Ấn Độ và Australia. Những báo cáo về cuộc điều tra cho biết TTP xác định 84 quảng cáo ở Ấn Độ và 120 quảng cáo nhắm tới người dùng tại Australia; phần lớn được cho là đã chạy ở EU và Anh.
1
12
TTP liên hệ nhiều quảng cáo với các nhà phát triển ứng dụng AI và mạng lưới đại lý bán lại quảng cáo của Meta tại Trung Quốc. Báo cáo nêu các đại lý gồm GIMC và BlueFocus; một số nguồn khác mô tả nhiều quảng cáo trong số này là quảng bá ứng dụng deepfake “nudify”.
9
6
Vì sao việc đây là quảng cáo trả phí lại đặc biệt nghiêm trọng?
Vấn đề không chỉ là nội dung độc hại xuất hiện trên một nền tảng mạng xã hội. Theo phát hiện của TTP, đây là quảng cáo trả tiền — tức là nội dung đã đi qua quy trình tiếp nhận và xét duyệt quảng cáo của Meta trước khi được phân phối đến người dùng.
TTP cho rằng vụ việc cho thấy lỗ hổng ở cả khâu rà soát nội dung lẫn giám sát nhà quảng cáo. Nhóm này nói phần lớn hình ảnh là trực diện, không phải được che giấu bằng câu chữ mơ hồ hay dấu hiệu thị giác khó nhận biết. TTP cũng cho biết Meta ban đầu gắn nhãn 113 quảng cáo đã gỡ là nội dung tình dục người lớn hoặc vi phạm chính sách chung; sau khi TTP nêu vấn đề, các thông báo này được đổi sang phân loại bóc lột trẻ em.
9
Việc phân loại chính xác có ý nghĩa lớn đối với minh bạch và thực thi. Nếu quảng cáo bị cấm không được nhất quán xếp vào nhóm nội dung bóc lột trẻ em, dữ liệu công khai về gỡ bỏ có thể không phản ánh rõ quy mô cũng như bản chất của vấn đề, theo nhận định của TTP.
9
Meta phản hồi và gỡ quảng cáo ra sao?
Người phát ngôn Meta Andy Stone nói công ty cấm các ứng dụng “nudify” và mọi hành vi bóc lột trẻ em, “dù là thật hay do AI tạo ra”. Ông nói những người tìm cách né tránh thực thi liên tục thay đổi thủ thuật, vì vậy Meta phải tiếp tục cải thiện năng lực phát hiện và thực thi.
3
Meta cũng cho biết nhiều quảng cáo có mức tiếp cận hạn chế, một số đã bị vô hiệu hóa trước khi có phản ánh từ bên ngoài, và một số xuất hiện trước khi công ty triển khai các công cụ mới nhằm phát hiện, chặn quảng cáo vi phạm liên quan đến AI ngay khi được tải lên.
11
TTP nói Meta đã gỡ 183 trong tổng số 332 quảng cáo trước ngày 1/9. Sau khi TTP chia sẻ kết quả vào ngày 2/9, Meta đã gỡ 149 quảng cáo còn lại và phân loại lại 113 quảng cáo theo quy định về bóc lột trẻ em, theo tổ chức này.
9
Tuy nhiên, TTP cho biết các quảng cáo tương tự vẫn xuất hiện trong những ngày sau đó, bao gồm một quảng cáo liên quan tới thành viên chưa thành niên của hoàng gia châu Âu. Vì vậy, việc gỡ các quảng cáo đã được xác định chưa đủ để chứng minh lỗ hổng trong quy trình xét duyệt đã được khắc phục.
9
Sức ép pháp lý và chính trị đang gia tăng
Báo cáo được đưa ra trong lúc Meta chịu sự giám sát rộng hơn về an toàn của người dùng trẻ. TTP đặt phát hiện này trong bối cảnh Meta có thể đạt thỏa thuận dàn xếp trị giá 18 tỷ USD với các tổng chưởng lý bang tại Mỹ, liên quan đến cáo buộc sản phẩm của công ty gây hại cho người trẻ.
9
Thượng nghị sĩ Mark Warner trước đó đã yêu cầu Meta giải thích vì sao các quảng cáo mang tính bóc lột có thể lọt qua hệ thống của họ. Ông cũng lưu ý Thư viện Quảng cáo công khai của Meta không có cơ chế để người dùng báo cáo quảng cáo vi phạm.
17
Tại Ấn Độ, Ủy ban Nhân quyền Quốc gia đã yêu cầu các bộ ngành và cảnh sát phản hồi sau các tin tức cho rằng quảng cáo trả phí trên Instagram quảng bá hoặc tạo điều kiện tiếp cận CSAM.
22
18
TTP đã báo cáo các quảng cáo bằng cách nào?
TTP cho biết đã báo cáo từng quảng cáo họ xác định được cho Trung tâm Quốc gia về Trẻ em Mất tích và Bị bóc lột của Mỹ (NCMEC), bao gồm qua hệ thống CyberTipline. Đây là kênh tiếp nhận thông tin về nghi vấn bóc lột trẻ em trực tuyến để đánh giá và, khi phù hợp, chuyển cho cơ quan thực thi pháp luật.
9
3
Thông điệp chính từ báo cáo là phòng ngừa việc lạm dụng AI không thể chỉ dựa vào kiểm duyệt sau khi nội dung đã được đăng. Với quảng cáo trả phí, các điểm kiểm soát then chốt phải nằm sớm hơn: thẩm định nhà quảng cáo, xét duyệt mẫu quảng cáo, phát hiện tự động, phân loại vi phạm chính xác và xử lý nhanh khi phát hiện dấu hiệu lạm dụng.