OpenAI chọn 14 dự án nghiên cứu tác động kinh tế của AI

OpenAI đã chọn 14 dự án độc lập cho chương trình tài trợ mới về tác động kinh tế của AI, sau khi nhận được hơn 400 phản hồi từ các cá nhân và tổ chức. Chương trình cung cấp 1 triệu USD tài trợ trực tiếp và tối đa 1 triệu USD tín dụng API cho các dự án tại Mỹ, Liên minh châu Âu, Brazil, Singapore và Hàn Quốc.

Các dự án sẽ kéo dài sáu tháng, nhằm biến những ý tưởng chính sách ở tầm khái quát thành nghiên cứu thực tiễn và các nguyên mẫu có thể đánh giá. OpenAI cho biết kết quả dự kiến được báo cáo trong năm 2027.

Chương trình muốn giải quyết điều gì?

Các khoản tài trợ xoay quanh hai câu hỏi liên quan chặt chẽ với nhau: AI có thể mở rộng cơ hội kinh tế ra sao, và xã hội cần làm gì để tăng khả năng chống chịu khi các hệ thống AI ngày càng mạnh hơn.

Chương trình tiếp nối báo cáo tháng 4/2026 của OpenAI mang tên Industrial Policy for the Intelligence Age (Chính sách công nghiệp cho Kỷ nguyên Trí tuệ). Báo cáo đưa ra những ý tưởng ban đầu theo hướng “lấy con người làm trọng tâm”, với mục tiêu mở rộng cơ hội, chia sẻ thịnh vượng và xây dựng các thể chế vững vàng hơn.

OpenAI cho rằng các tổ chức độc lập cần có không gian để kiểm chứng, điều chỉnh và phản biện những ý tưởng này thông qua nghiên cứu, tranh luận công khai và các thể chế dân chủ. Theo cách tiếp cận đó, những lựa chọn chính sách không nên chỉ do các công ty công nghệ quyết định.

Những hướng nghiên cứu được tài trợ

Chia sẻ thông tin về an ninh sinh học

Nuclear Threat Initiative sẽ đánh giá liệu việc chia sẻ an toàn, xuyên biên giới các thông tin về năng lực AI, rủi ro và biện pháp giảm thiểu có khả thi về mặt pháp lý hay không. Sau đó, tổ chức này sẽ xây dựng kiến trúc chia sẻ thông tin quốc tế cơ bản, tập trung vào các rủi ro liên quan đến AI và an ninh sinh học.

Phối hợp ứng phó với AI tự cải thiện đệ quy

Institute for Security and Technology sẽ phát triển một khuôn khổ để đo lường và phối hợp ứng phó với AI tự cải thiện đệ quy ngoài tầm kiểm soát — tức hệ thống có thể liên tục sửa đổi và nâng cấp chính mình.

Nghiên cứu sẽ bao gồm cách định nghĩa và nhận diện hành vi tự sửa đổi, hệ thống phân loại sự cố giữa các phòng thí nghiệm, cùng các tiêu chí và lộ trình leo thang để ngành công nghiệp phối hợp với chính phủ.

Chuẩn bị cho biến động việc làm

Một ủy ban lưỡng đảng có sự tham gia của American Enterprise Institute và Urban Institute sẽ xây dựng các kịch bản tác động thấp, trung bình và cao đối với việc làm và kỹ năng do AI gây ra.

Dự án sẽ liên kết những chỉ báo có thể quan sát về mức độ biến động với các “bộ hướng dẫn chính sách” để chính phủ sử dụng khi tình hình thay đổi.

Phúc lợi có thể chuyển theo người lao động và “bảo hiểm sinh kế”

Progressive Policy Institute sẽ thiết kế hệ thống phúc lợi gắn với từng cá nhân và có thể chuyển theo họ, bao gồm hưu trí, y tế, nghỉ phép, giáo dục, đào tạo và hỗ trợ người khuyết tật.

Tổ chức này cũng sẽ thử nghiệm ý tưởng “bảo hiểm sinh kế”, có thể được kích hoạt khi cả một ngành nghề thay đổi đáng kể, đồng thời xác định các bước lập pháp và kỹ thuật cần thiết để triển khai.

AI có thể làm thay đổi nguồn thu công ra sao?

Tax Foundation sẽ mô hình hóa cách việc ứng dụng AI có thể làm thay đổi cơ cấu nguồn thu công giữa thu nhập từ lao động, lợi nhuận doanh nghiệp, lãi vốn và các nhóm khác.

Sách trắng dự kiến sẽ đánh giá các phương án thuế dựa trên nhiều tiêu chí, gồm tính trung lập, đơn giản, minh bạch, ổn định, hiệu quả, khả năng thúc đẩy đổi mới, sức cạnh tranh và khả năng chống chịu tài khóa.

Ai được hưởng lợi từ năng suất do AI tạo ra tại châu Âu?

Centre for European Policy Studies sẽ nghiên cứu cách các lợi ích năng suất liên quan đến AI được phân bổ giữa người lao động, doanh nghiệp, ngành kinh tế, khu vực và các quốc gia.

Dự án sẽ so sánh Liên minh châu Âu với Mỹ, đồng thời đề xuất các nguyên tắc chính sách cho mô hình đầu tư xã hội mới của châu Âu và những mạng lưới an sinh có khả năng thích ứng. Các sản phẩm dự kiến gồm một nghiên cứu, các công cụ trực quan hóa dữ liệu và một hội thảo với các bên liên quan.

Mô phỏng chính sách công nhưng bảo vệ quyền riêng tư

Nanyang Technological University sẽ xây dựng và đánh giá các tác tử mô hình ngôn ngữ lớn có cơ chế bảo vệ quyền riêng tư. Những tác tử này sử dụng dữ liệu giao dịch tài chính cá nhân để tạo hồ sơ hành vi, từ đó mô phỏng cách các hộ gia đình có thể phản ứng với các khoản chuyển tiền của chính phủ và chính sách công nghiệp trước khi chính sách được triển khai thực tế.

Các sản phẩm dự kiến gồm một nguyên mẫu có thể kiểm toán, một cấu trúc hồ sơ bảo vệ quyền riêng tư, báo cáo dự đoán và các giới hạn an toàn cho việc sử dụng.

Hạ tầng AI cho hệ thống y tế công Brazil

Hospital das Clínicas da Faculdade de Medicina da Universidade de São Paulo sẽ tiến hành đánh giá có kiểm soát, trước khi triển khai, đối với một nguyên mẫu hạ tầng thông tin lâm sàng AI dành cho Hệ thống Y tế Thống nhất của Brazil, thường gọi là SUS.

Sử dụng dữ liệu tổng hợp hoặc dữ liệu đã được khử định danh phù hợp, nhóm nghiên cứu sẽ kiểm tra liệu hệ thống có thể giảm thời gian rà soát hồ sơ bị phân tán, cải thiện quy trình lâm sàng và việc phân tầng rủi ro dựa trên bằng chứng hay không. Hệ thống cũng được kỳ vọng hỗ trợ bệnh nhân tìm đúng dịch vụ, gia hạn đơn thuốc và nhận biết khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn.

Dự án được thiết kế để vẫn giữ vai trò quyết định của bác sĩ và sự giám sát của con người.

Vì sao chương trình đáng chú ý?

Điểm đáng chú ý của chương trình không nằm ở một sản phẩm mới duy nhất, mà ở phạm vi câu hỏi chính sách và thể chế được đưa vào nghiên cứu có tài trợ. Các dự án đồng thời xem xét lợi ích tiềm năng của AI — như cải thiện dịch vụ công và mô hình hóa chính sách — cùng những rủi ro liên quan đến việc làm, áp lực tài khóa, an ninh sinh học, quyền riêng tư và an toàn của AI tiên tiến.

OpenAI mô tả các khoản tài trợ là bước khởi đầu để xây dựng bằng chứng và thúc đẩy tranh luận về những chính sách cần thiết cho “Kỷ nguyên Trí tuệ”. Vì các dự án chỉ kéo dài sáu tháng, kết quả dự kiến công bố trong năm 2027 sẽ giúp phân biệt những đề xuất, nguyên mẫu ban đầu với các phương án đã chứng minh được giá trị trong thực tế.