Cảnh báo về một “Chornobyl” do AI của Geoffrey Hinton không phải dự đoán về tai nạn hạt nhân. Ông dùng hình ảnh này để nói về một sự cố nghiêm trọng liên quan đến AI, chẳng hạn một cuộc tấn công quy mô lớn vào hạ tầng điện hoặc vụ xâm nhập ngân hàng khiến hệ thống tài chính tê liệt khoảng một tuần. Hinton cho rằng con người có thể khắc phục hậu quả của một biến cố như vậy.
1
31
Theo các bản tin dẫn lại cuộc phỏng vấn, Hinton nói sự cố có thể xảy ra “vào cuối năm nay hoặc năm sau” — tức cuối năm 2026 hoặc năm 2027. Đây là dự báo của ông, không phải một mốc thời gian đã được kiểm chứng hay bằng chứng rằng thảm họa chắc chắn sẽ xảy ra.
5
7
15
“Chornobyl” là phép so sánh về quy mô, không phải nguyên nhân
Trong những ví dụ được thuật lại, nguy cơ nằm ở các cuộc tấn công mạng hoặc gián đoạn ảnh hưởng đến hệ thống điện và tài chính.
1
5
31 Hinton được cho là tin rằng một cuộc khủng hoảng có thể khắc phục như vậy sẽ buộc các nhà lãnh đạo thế giới chú ý nghiêm túc hơn đến rủi ro từ AI.
5
31
Một số bản tin cũng cho biết ông so sánh các sự cố liên quan đến tác tử AI của OpenAI và trang Hugging Face với tai nạn Three Mile Island — như một hồi chuông cảnh báo trước sự cố nghiêm trọng hơn.
13
15 Tuy nhiên, đây là các bản tóm lược thứ cấp; toàn văn cuộc phỏng vấn không có trong những nguồn hiện có để đối chiếu độc lập.
Vì sao Hinton muốn kiểm định AI trước khi phát hành?
Hinton đề xuất đánh giá các hệ thống AI mạnh trước khi chúng được đưa ra sử dụng, thay vì chỉ trông chờ vào việc xử lý hậu quả hoặc kiện tụng sau khi thiệt hại đã xảy ra. Ông nêu ý tưởng về một cơ quan độc lập yêu cầu bằng chứng thống kê đủ mạnh cho thấy một mô hình đem lại nhiều lợi ích hơn tác hại, theo cách ví von với quy trình quản lý thuốc.
34
Một số bản tin khác mô tả ông ủng hộ việc bắt buộc kiểm thử, đánh giá độc lập và xây dựng tiêu chuẩn chung quốc tế cho các mô hình AI tiên tiến.
3
13 Tuy vậy, các bản tóm lược hiện có chưa trình bày nhất quán phạm vi cụ thể cũng như mức độ ủng hộ dành cho đề xuất này, nên cần thận trọng khi diễn giải.
Cảnh báo nghiêm trọng không đồng nghĩa tin rằng AI chắc chắn sẽ gây thảm họa
Những phát biểu của Hinton thể hiện cả nỗi lo lẫn khả năng lạc quan. Ông được dẫn lời nói rằng nhân loại có thể đã tốt hơn nếu chưa từng phát triển AI, nhưng đồng thời cho rằng công nghệ này có thể mở ra một “tương lai tuyệt vời” và ông không phải người bi quan về AI.
14
39
Ông cũng nói trong thập kỷ tới nhân loại sẽ biết liệu có thể kiểm soát rủi ro của AI một cách phù hợp hay không. Điều đó khác với việc khẳng định xã hội chắc chắn sẽ sụp đổ trong khoảng thời gian ấy.
1
31
Điểm mấu chốt là Hinton đang cảnh báo về một nguy cơ mà ông cho rằng cần hành động, chứ không đưa ra bằng chứng rằng thảm họa là điều không thể tránh khỏi. Lời kêu gọi đánh giá AI trước khi phát hành phản ánh niềm tin rằng các biện pháp bảo vệ có thể ảnh hưởng đến hướng phát triển của công nghệ.
34