WTI lùi về 85 USD: Nhà đầu tư chốt lời, rủi ro Hormuz vẫn chưa biến mất

Đợt bán tháo dầu WTI trong phiên thứ Hai nên được nhìn nhận là sự điều chỉnh vị thế và kỳ vọng của thị trường, chứ chưa phải bằng chứng cho thấy rủi ro nguồn cung tại Trung Đông đã biến mất. Sau sáu phiên tăng liên tiếp và mức tăng hơn 5% trong tuần trước, các nhà giao dịch có động lực chốt lời. WTI chốt phiên ở 85,01 USD/thùng, giảm 2,35%, dù Washington công bố thêm các biện pháp nhằm vào những doanh nghiệp có liên hệ với Iran. 94

Vì sao WTI giảm dù Mỹ áp thêm trừng phạt Iran?

Thị trường đã sớm phản ánh phần nào nguy cơ xuất khẩu dầu Iran bị gián đoạn. Vì vậy, các biện pháp mới không tạo ra cú sốc tức thời lớn như kỳ vọng của một bộ phận nhà đầu tư. Nếu những bên mua lớn, đặc biệt là Trung Quốc, chưa tiếp tục cắt giảm lượng mua, số thùng dầu bị rút thêm khỏi thị trường có thể tương đối hạn chế. Hiệu quả cuối cùng của lệnh trừng phạt cũng phụ thuộc vào việc Washington thực thi nghiêm đến đâu đối với các biện pháp trừng phạt thứ cấp. 4

Đó là lý do phản ứng của giá dầu khá dè dặt. Việc công bố trừng phạt làm gia tăng sức ép lên Iran, nhưng không tự động tạo ra một khoản thiếu hụt vật chất mới trên thị trường. Với các công ty năng lượng, nhà giao dịch, doanh nghiệp bảo hiểm và các tập đoàn dầu khí Mỹ có hoạt động quốc tế, bất định chủ yếu nằm ở khâu thực thi và tuân thủ, không chỉ ở sự tồn tại của lệnh trừng phạt. 4

Hoạt động chốt lời càng khuếch đại đà giảm. WTI đã tăng sáu phiên liên tục, trong khi dầu thô cũng ghi nhận mức tăng hơn 5% trong tuần. Sau một nhịp tăng mạnh như vậy, nhà đầu tư có lý do thu hẹp vị thế mua khi các biện pháp trừng phạt không tạo ra cú sốc nguồn cung lớn hơn dự kiến. 94

Eo biển Hormuz vẫn giữ lại phần bù rủi ro lớn

Đà giảm trong một phiên không giải quyết được rủi ro cốt lõi của thị trường: eo biển Hormuz vẫn dễ tổn thương và hoạt động vận chuyển qua đây đang ở mức cực kỳ thấp. Reuters cho biết chỉ có bảy tàu chở hàng hóa đi qua eo biển trong một ngày thứ Năm được dẫn lại, trong khi các bản tin trước đó nói lượng tàu đã giảm xuống sáu chiếc, so với mức trung bình khoảng 11 chiếc trong 10 ngày. Iran cũng tuyên bố tuyến đường thủy này sẽ tiếp tục bị đóng nếu Mỹ không thay đổi hành xử. 53

Một số dữ liệu thị trường khác cho thấy quy mô gián đoạn ở mức rộng hơn, với lượng dầu đi qua Hormuz được báo cáo giảm từ 21,6 triệu thùng/ngày trong quý IV/2025 xuống 4,9 triệu thùng/ngày trong quý II/2026. Do các số liệu và ước tính trên thị trường chưa hoàn toàn thống nhất, lượng dầu thực tế đi qua eo biển vẫn chưa thể xác định chính xác. Tuy nhiên, hướng rủi ro là khá rõ: nếu dòng chảy qua một nút thắt xuất khẩu lớn bị đình trệ kéo dài, cán cân cung cầu vật chất toàn cầu sẽ trở nên thắt chặt hơn. 10

Vì vậy, giá dầu có thể giảm trong một ngày nhưng vẫn duy trì phần bù địa chính trị đáng kể. Các nhà giao dịch đang cân nhắc hai kịch bản đối nghịch:

• Hạ nhiệt: đàm phán đạt tiến triển, hoạt động vận tải qua Hormuz dần khôi phục và sản lượng bị tạm ngừng được đưa trở lại.
• Leo thang: đàm phán thất bại, xuất khẩu Iran tiếp tục giảm hoặc gián đoạn lan sang hoạt động sản xuất và hạ tầng xuất khẩu khác tại vùng Vịnh.

Các thông tin trái chiều về lưu thông tàu thuyền và đàm phán khiến thị trường đặc biệt nhạy cảm với tin tức. Một báo cáo đáng tin cậy về việc mở lại tuyến đường có thể nhanh chóng kéo giá xuống; ngược lại, bằng chứng cho thấy gián đoạn sâu hơn hoặc kéo dài hơn có thể khiến thị trường định giá lại rủi ro rất mạnh. 123

Vì sao WTI vẫn có thể hướng tới 90 USD?

WTI không cần một cuộc chiến toàn diện trong khu vực để tăng lên 90 USD. Chỉ cần lượng cung thất thoát sâu hơn hoặc kéo dài hơn dự kiến hiện nay, thị trường cũng có thể phải điều chỉnh giá. Những chất xúc tác chính cho chiều tăng gồm:

1. Các hạn chế mới đối với xuất khẩu Iran. Lệnh trừng phạt sẽ mang tính hỗ trợ giá rõ rệt hơn nếu việc thực thi khiến Trung Quốc hoặc các bên mua lớn khác giảm đáng kể lượng mua.
2. Hormuz tiếp tục đóng cửa hoặc lưu thông chậm trong thời gian dài. Gián đoạn kéo dài sẽ hạn chế khả năng thị trường bù đắp các thùng dầu bị thiếu.
3. Ngoại giao đổ vỡ. Nếu đàm phán thất bại, xác suất xảy ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung kéo dài sẽ được thị trường đánh giá cao hơn.
4. Rủi ro lan sang hạ tầng vùng Vịnh. Thiệt hại hoặc gián đoạn tại các nhà sản xuất, cảng xuất khẩu hay tuyến vận tải khác sẽ mở rộng quy mô cú sốc.

Trong triển vọng tháng 8, Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) giả định lượng dầu vận chuyển qua Hormuz giảm sẽ khiến tồn kho toàn cầu đi xuống và dự báo giá dầu Brent bình quân khoảng 85 USD/thùng trong quý III/2026. Dự báo này phụ thuộc vào các giả định về mức độ gián đoạn; nếu nguồn cung mất nhiều hơn dự kiến, rủi ro tăng giá sẽ lớn hơn. 171920

Kịch bản ngược lại cũng quan trọng không kém. Nếu Hormuz mở cửa ổn định, sau đó sản lượng bị tạm ngừng được khôi phục, phần bù địa chính trị sẽ giảm và giá có thể chịu áp lực khi tồn kho tích lũy trở lại. EIA dự kiến giá Brent sẽ giảm dần khi sản lượng phục hồi và hàng tồn kho được bổ sung. 1920

Tồn kho Mỹ thấp làm thị trường nhạy cảm hơn

Điều kiện tồn kho tại Mỹ có thể khuếch đại tác động của một cú sốc nguồn cung vật chất. Công suất vận hành nhà máy lọc dầu cao, nhập khẩu giảm và xuất khẩu tăng có thể khiến lượng dầu thô thương mại trong nước duy trì ở mức thấp, đồng nghĩa với việc thị trường có ít vùng đệm hơn nếu dòng dầu quốc tế xấu đi.

Tuy nhiên, tín hiệu từ tồn kho không chỉ đi theo một hướng. Một báo cáo gần đây cho thấy tồn kho dầu thô Mỹ tăng 4,405 triệu thùng, cho thấy không nên xem một số liệu tuần đơn lẻ là xu hướng chắc chắn. 40 Nhiều khả năng nhà đầu tư sẽ tập trung vào mối liên hệ giữa tồn kho, nhu cầu của các nhà máy lọc dầu và mức độ bền vững của gián đoạn tại Hormuz, thay vì chỉ nhìn vào một lần thay đổi dự trữ.

Các mốc kỹ thuật quan trọng của WTI

Biểu đồ ngắn hạn đang đưa WTI về một vùng quyết định đáng chú ý:

• Kháng cự: vùng tâm lý 85 USD, tiếp đến là đường trung bình động đơn giản 100 ngày quanh 85,64 USD. Một lần đóng cửa bền vững trên vùng này sẽ củng cố khả năng giá hướng tới 90 USD. Đường trung bình 100 ngày hiện được xem là vùng cản đối với đà tăng gần đây. 38
• Hỗ trợ ban đầu: đường SMA 21 ngày quanh 81,37 USD.
• Hỗ trợ quan trọng: đường SMA 200 ngày quanh 76,84 USD.

Đây là các mốc tham chiếu kỹ thuật, không phải dự báo giá. Trong bối cảnh dữ liệu vận tải và tuyên bố chính thức về lưu thông qua Hormuz còn khó đối chiếu, tin tức địa chính trị có thể nhanh chóng lấn át các tín hiệu kỹ thuật. 1

Câu hỏi then chốt cho nhịp biến động tiếp theo

Điều quan trọng không chỉ là Mỹ đã áp trừng phạt hay chưa. Thị trường cần biết các biện pháp đó có thực sự loại thêm những thùng dầu Iran khỏi thị trường hay không, đồng thời dòng dầu qua Hormuz có trở lại bình thường hay không.

Ở thời điểm hiện tại, mức giảm trong phiên thứ Hai có vẻ giống một đợt điều chỉnh vị thế sau chuỗi tăng mạnh, đi kèm với việc thị trường đánh giá lại tác động ngắn hạn của lệnh trừng phạt. Diễn biến này chưa đồng nghĩa với việc rủi ro nguồn cung đã được giải quyết. Ngoại giao còn để ngỏ khiến một đợt tăng mới chưa chắc xảy ra, nhưng dòng chảy vật chất vẫn bị suy giảm nghiêm trọng, để lại dư địa tăng đáng kể nếu đàm phán thất bại hoặc tình hình xấu đi.