Sony chính thức khai tử đĩa PlayStation từ 2028: Làn sóng phẫn nộ, kiến nghị và thị trường game cũ 7,2 tỷ USD đứng trước nguy cơ sụp đổ

• Vật lý phải là vật lý. SKG cho rằng người dùng bình thường kỳ vọng một hộp game được bán dưới tên gọi 'bản vật lý' phải thực sự chứa một chiếc đĩa — chứ không phải một mã tải số . Kế hoạch của Sony là một sự đánh lừa khái niệm 'sở hữu'.
• Không có bảo đảm về quyền sở hữu. Không có đĩa, người tiêu dùng không có sự đảm bảo nào rằng tựa game họ mua sẽ không bị thu hồi từ xa, bị gỡ khỏi cửa hàng, hoặc không thể chơi được sau khi máy chủ ngừng hoạt động .
• Sự chuyển đổi này là 'cái chết chậm' của quyền lợi người tiêu dùng. SKG coi việc loại bỏ đĩa là đỉnh điểm của một quá trình xói mòn kéo dài nhiều năm đối với quyền sở hữu vật lý, sau những tranh cãi trước đó như vụ đóng cửa The Crew .
• Lý do Sony đưa ra là gây hiểu lầm. Sony viện dẫn 'sở thích của người tiêu dùng' (85% game PS được mua dưới dạng kỹ thuật số) để biện minh — SKG lập luận rằng điều này phớt lờ những người phụ thuộc vào đĩa để bán lại, tặng, cho mượn, bảo tồn và chơi ngoại tuyến .

Phản ứng dữ dội từ người tiêu dùng

Kiến nghị trên Change.org. Kiến nghị chính 'Don't Kill the Disc' (Đừng Giết Chết Chiếc Đĩa) đã vượt mốc 117.000 chữ ký chỉ trong bốn ngày , đạt 172.000 chữ ký vào ngày thứ sáu , và cán mốc 250.000 chữ ký chỉ trong hơn một tuần . Một kiến nghị Change.org riêng biệt đến từ một cửa hàng game ở Winnipeg (Canada) thậm chí đã vượt quá 330.000 chữ ký . Ít nhất hai kiến nghị song song khác cũng đã được tạo ra .

Chiến dịch 'No Disc, No Buy' (Không Đĩa, Không Mua). Hashtag #NoDiscNoBuy đã tràn ngập các trang mạng xã hội của Sony — mọi bài đăng lớn của PlayStation trong nhiều tuần liền đều bị 'ratio' bởi hàng loạt bình luận lặp đi lặp lại khẩu hiệu này . Diễn viên lồng tiếng của series Metal Gear Solid, David Hayter, cũng tham gia tẩy chay, đăng ảnh bộ sưu tập game vật lý của mình kèm chú thích . Sony chỉ phá vỡ được chuỗi ngày bị 'ratio' này khi đăng quảng cáo cho các bản port của Call of Duty: Black Ops, vốn tạo ra sự hào hứng thực sự . Người dùng cũng bắt đầu hủy đăng ký PlayStation Plus như một hình thức phản đối tài chính .

Cuộc biểu tình #PSBlackout (23-30/8/2026). Một chiến dịch phản đối do tài khoản 'Does it play?' điều phối, kêu gọi chủ sở hữu PlayStation đăng xuất, tắt máy và không chi tiêu bất cứ khoản nào trong một tuần . Người tổ chức mô tả đây là phản ứng không chỉ đối với quyết định về đĩa, mà còn với sự bất bình tích tụ trong 5 năm qua về giá cả, thay đổi đăng ký và các chính sách hướng tới kỹ thuật số . Các nhà phân tích cho rằng một cuộc tẩy chay kéo dài một tuần khó có thể khiến Sony thay đổi định hướng chiến lược .

Phản ứng từ các nhân vật trong ngành.

• Cựu lãnh đạo PlayStation Shawn Layden gọi việc loại bỏ đĩa là 'khá kịch tính', lưu ý rằng khi ông điều hành công ty, 'doanh số bán kỹ thuật số là 0%' .
• Các nhà bán lẻ (CeX, GameStop) cảnh báo họ 'sẽ không ngồi yên' — thị trường đồ cũ hoàn toàn phụ thuộc vào những chiếc đĩa vật lý có thể trao đổi .
• CEO Ubisoft Yves Guillemot cho rằng động thái này 'sẽ không gây xáo trộn quá nhiều cho ngành', thừa nhận cả mặt tích cực và tiêu cực nhưng đánh giá thấp tác động .
• Sony đã giữ im lặng tuyệt đối kể từ thông báo ban đầu, không đưa ra bất kỳ tuyên bố hay làm rõ nào tiếp theo .

Những tác động rộng lớn hơn

Thị trường game cũ 7,2 tỷ USD. Các nhà phân tích (Dataintelo, được CNBC trích dẫn) định giá thị trường game đã qua sử dụng toàn cầu ở mức 7,2 tỷ USD vào năm 2025 . Việc Sony loại bỏ đĩa có thể thu hẹp hoặc phá hủy hoàn toảng phân khúc này, vì game kỹ thuật số không thể được bán lại hoặc trao đổi . Nhà phân tích Michael Pachter của Wedbush lưu ý rằng trước đây, khoảng một phần ba số game được bán lại, và tín dụng từ việc trao đổi (trade-in) giúp người chơi có tiền mua game mới — vòng tuần hoàn đó sẽ bị phá vỡ khi mọi thứ chuyển sang kỹ thuật số . Các nhà bán lẻ như CeX đối mặt với mối đe dọa hiện hữu trong dài hạn, đặc biệt nếu Xbox và Nintendo sau đó cũng làm theo .

Quyền sở hữu kỹ thuật số. Việc loại bỏ đĩa sẽ triệt tiêu khả năng mua, bán, cho mượn hoặc tặng một tựa game của người tiêu dùng — học thuyết 'first-sale' (bán lần đầu) không thể áp dụng cho một giấy phép. SKG lập luận rằng Sony đang hướng tới một mô hình 'khu vườn có tường bao' (walled garden), nơi nhà phát hành và nền tảng kiểm soát mọi quyền truy cập, và game có thể bị gỡ bỏ mà không có sự đền bù nào . Điều này làm gia tăng tầm quan trọng của cuộc tranh luận rộng lớn hơn về quyền sở hữu kỹ thuật số và bảo tồn game.

Vận động người tiêu dùng tại EU. Stop Killing Games trước đó đã thu thập được hơn một triệu chữ ký đã được xác minh cho một Sáng kiến Công dân Châu Âu (European Citizens' Initiative) nhằm buộc các cơ quan quản lý phải giải quyết vấn đề 'lỗi thời có kế hoạch' và việc thu hồi các giao dịch mua kỹ thuật số . Quyết định về đĩa của Sony mang lại cho nỗ lực vận động này một sự cấp bách mới — giờ đây họ có một vụ việc thực tế nổi bật để viện dẫn khi vận động các nhà lập pháp EU nhằm thiết lập các quy tắc yêu cầu các nhà phát hành phải duy trì khả năng chơi của game kỹ thuật số hoặc cung cấp tiền hoàn lại. Thời điểm (quyết định về đĩa được đưa ra chỉ vài ngày sau thông báo GTA VI sẽ không có đĩa) bị các nhà phê bình cho là có sự phối hợp có chủ đích .