Bước tiến sâu nhất vào Lebanon trong hơn 25 năm: Israel chiếm Lâu đài Beaufort trong lúc ngừng bắn tan vỡ

Cuộc xung đột giữa Israel và Hezbollah đã bước sang một giai đoạn mới đầy nguy hiểm vào cuối tháng 5 năm 2026. Lực lượng bộ binh Israel đã tiến sâu hơn vào lãnh thổ Lebanon so với bất kỳ thời điểm nào trong hơn một phần tư thế kỷ qua, chiếm giữ một pháo đài thời Trung cổ nhìn ra thung lũng sông Litani chiến lược. Động thái này diễn ra trong bối cảnh hàng loạt lệnh ngừng bắn do Mỹ làm trung gian sụp đổ dưới sức nặng của các cuộc không kích, rocket và số người chết tăng nhanh chóng mặt.

Lâu đài Beaufort: Pháo đài lịch sử một lần nữa bị chiếm đóng

Ngày 31 tháng 5, binh lính Israel thuộc Lữ đoàn Golani đã chiếm giữ Lâu đài Beaufort, trong tiếng Ả Rập được gọi là Qalaat al-Chakif, gần thành phố Nabatieh ở đông nam Lebanon . Cuộc chiếm đóng này diễn ra sau một tuần oanh tạc dữ dội từ trên không và các cuộc giao tranh trên bộ với các chiến binh Hezbollah ở địa hình hiểm trở của những ngôi làng lân cận . Quân đội Israel đã kéo cờ lên pháo đài có từ thời Thập tự chinh này, một địa điểm mà họ từng chiếm đóng suốt 18 năm trước khi rút lui vào năm 2000 .

Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz mô tả chiến dịch này đã hoàn thiện một "vùng an ninh tiên tiến", hiện chiếm khoảng 6% lãnh thổ Lebanon . Vị trí của lâu đài trên một sườn núi mang lại tầm nhìn bao quát ra miền nam Lebanon và miền bắc Israel, biến nó thành một điểm quan sát vô giá để theo dõi sông Litani và các khu vực xung quanh .

Thủ tướng Benjamin Netanyahu gọi việc chiếm giữ này là một "sự thay đổi đáng kể" và thề sẽ tiến sâu hơn nữa vào Lebanon, mô tả chiến dịch rộng lớn hơn này là một nỗ lực nhằm "nghiền nát" Hezbollah . Về phần mình, Hezbollah tuyên bố họ vẫn đang tích cực chiến đấu để đẩy lùi lực lượng Israel khỏi lâu đài và đang tiến hành một "cuộc chiến tiêu hao" chống lại quân đội đang tiến công .

Cuộc tấn công này không chỉ giới hạn ở Lâu đài Beaufort. Lực lượng Israel đã tiến xa hơn sông Litani lần đầu tiên kể từ cuộc chiến năm 2006 và hiện đang ở vị trí cách Nabatieh, một trung tâm đô thị lớn, khoảng 5 km . Các đợt pháo kích dữ dội tiếp tục nhằm vào các hướng tiếp cận phía bắc và phía tây của thành phố, với việc quân đội cố gắng tiến quân từ phía nam và phía đông trong một nỗ lực rõ ràng nhằm bao vây Nabatieh .

Lệnh ngừng bắn chỉ còn trên danh nghĩa

Sự leo thang quân sự diễn ra bất chấp một lệnh ngừng bắn trên danh nghĩa, được đồng ý lần đầu vào ngày 16 tháng 4 năm 2026 và sau đó đã được gia hạn nhiều lần . Thỏa thuận ngừng bắn ban đầu kéo dài 10 ngày, do Hoa Kỳ làm trung gian, nhằm mục đích chấm dứt giao tranh và tạo không gian cho đàm phán. Thay vào đó, bạo lực vẫn tiếp diễn gần như không ngừng. Một lần gia hạn 45 ngày đã được công bố vào ngày 15 tháng 5 sau các cuộc đàm phán trực tiếp tại Washington, nhưng các cuộc không kích của Israel cùng các cuộc tấn công bằng rocket và máy bay không người lái của Hezbollah vẫn diễn ra hàng ngày .

Vào ngày 1 tháng 6, Lebanon đã công bố một lệnh ngừng bắn một phần mới, theo đó Israel sẽ kiềm chế tấn công các vùng ngoại ô phía nam Beirut — một thành trì của Hezbollah — và Hezbollah sẽ ngừng các cuộc tấn công vào Israel . Thỏa thuận này không chấm dứt cuộc xung đột rộng lớn hơn, và giao tranh ở miền nam Lebanon vẫn tiếp diễn không suy giảm . Chỉ vài giờ sau khi lệnh ngừng bắn một phần được công bố, Thủ tướng Netanyahu đã ra lệnh không kích vào các vùng ngoại ô phía nam Beirut, và các quan chức Israel ra tín hiệu sẵn sàng cho các cuộc tấn công rộng hơn vào thủ đô . Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Hezbollah đã đồng ý ngừng bắn và Israel sẽ không tấn công họ, nhưng các hoạt động trên bộ và hỏa lực xuyên biên giới vẫn tiếp tục .

Thiệt hại về người

Bộ Y tế Lebanon báo cáo rằng tổng số người chết vì các cuộc tấn công của Israel kể từ khi chiến tranh tái bùng phát vào ngày 2 tháng 3 đã vượt 3.000 người vào giữa tháng 5 . Tính đến cuối tháng 5, con số này là 3.269 người, với 9.840 người bị thương . Con số này bao gồm ít nhất 292 phụ nữ, 211 trẻ em và 116 nhân viên y tế .

Điều quan trọng là, lệnh ngừng bắn đã không ngăn chặn được thêm thương vong. Ít nhất 740 người đã thiệt mạng sau khi lệnh ngừng bắn được công bố lần đầu vào ngày 16 tháng 4 . Liên Hợp Quốc báo cáo hơn 824 ca tử vong và hơn 2.000 ca thương tích ở Lebanon kể từ khi lệnh ngừng bắn bắt đầu, với nhu cầu nhân đạo ngày càng trầm trọng khi chiến sự tiếp diễn . Hơn 1 triệu người — hơn 20% dân số Lebanon — đã phải di dời .

Đàm phán Washington: Hai hướng đi, ít tiến triển

Phản ứng ngoại giao diễn ra ráo riết nhưng cho đến nay vẫn không hiệu quả trong việc chấm dứt bạo lực. Các cuộc đàm phán hòa bình trực tiếp Israel-Lebanon — lần đầu tiên kể từ Hiệp định ngày 17 tháng 5 năm 1983 thất bại — đang được tiến hành tại Washington, với vòng đàm phán thứ tư dự kiến vào ngày 2 và 3 tháng 6 . Các cuộc đàm phán hiện đã tách thành hai hướng riêng biệt: hướng chính trị tại Bộ Ngoại giao và hướng quân sự tại Lầu Năm Góc .

Các cuộc thảo luận an ninh do Lầu Năm Góc chủ trì, bắt đầu vào ngày 29 tháng 5, có sự tham gia của các phái đoàn quân sự từ cả hai nước và có phiên kéo dài hơn chín giờ . Bất đồng cốt lõi vẫn rất rõ ràng. Mục tiêu chính của Lebanon là đảm bảo Israel rút quân và chấm dứt việc chiếm đóng lãnh thổ của mình. Mục tiêu của Israel là chấm dứt sự hiện diện và năng lực của Hezbollah dọc biên giới phía bắc. Không bên nào đạt được yêu cầu trọng tâm của mình. Israel không có thỏa thuận nào về việc giải giáp Hezbollah ở phía nam, và Lebanon không có thời gian biểu nào cho việc Israel rút quân .

Bộ trưởng Quốc phòng Katz đã gợi ý rằng "vùng an ninh" hiện tại có thể trở thành vĩnh viễn, một lập trường mâu thuẫn trực tiếp với quan điểm đàm phán của Lebanon . Trong khi đó, Iran đã cảnh báo họ có thể từ bỏ các cuộc đàm phán hòa bình của chính mình với Washington nếu xung đột Lebanon tiếp tục leo thang .

Tính đến đầu tháng 6 năm 2026, cuộc xung đột Israel-Lebanon được định hình bởi khoảng cách ngày càng lớn giữa thực tế chiến trường và các nỗ lực ngoại giao. Việc chiếm giữ Lâu đài Beaufort báo hiệu sự sẵn sàng của Israel trong việc mở rộng các chiến dịch trên bộ bất chấp áp lực quốc tế, trong khi sự dai dẳng của các cuộc tấn công từ Hezbollah cho thấy nhóm này vẫn có khả năng chống lại một lực lượng chính quy vượt trội. Các cuộc đàm phán do Mỹ làm trung gian vẫn tiếp tục, nhưng với việc lệnh ngừng bắn tan vỡ và số người chết vẫn tiếp tục tăng, một giải pháp chính trị lâu dài vẫn còn xa vời.