Toàn cảnh SpaceX IPO: Giá 135 USD, mục tiêu 75 tỷ USD và cơn sóng thần Phố Wall

Mức giá này ngụ ý mức định giá khoảng 1,75 nghìn tỷ USD đến 1,77 nghìn tỷ USD cho công ty . Mặc dù đến ngày 5 tháng 6 năm 2026, đợt chào bán đã bị oversubscribed, SpaceX vẫn không có động thái nào muốn nâng giá . Trong một đợt IPO thông thường khi nhu cầu vượt cung, các ngân hàng bảo lãnh và công ty sẽ điều chỉnh tăng biên độ giá để thu về nhiều giá trị hơn. Thay vào đó, SpaceX vẫn kiên quyết giữ mức 135 USD — một quyết định bị một số nhà phân tích Phố Wall coi là hành động "để lại hàng tỷ USD trên bàn cho những người mua sớm", trong khi có thể báo hiệu mong muốn tạo ra một cú bật giá mạnh mẽ trong ngày đầu giao dịch .

Số cổ phiếu, vốn huy động và quy mô kỷ lục

Công ty đang chào bán 555.555.555 cổ phiếu Loại A (Class A) ra công chúng, tất cả đều là cổ phiếu sơ cấp mới phát hành, có nghĩa là công ty — chứ không phải các cổ đông hiện hữu — sẽ nhận được toàn bộ số tiền thu về . Với mức 135 USD/cổ phiếu, tổng số vốn huy động là khoảng 75 tỷ USD .

Để hình dung con số này, kỷ lục IPO lớn nhất trước đây thuộc về thương vụ niêm yết năm 2019 của Saudi Aramco, huy động được khoảng 25,6 tỷ USD ban đầu (tăng lên khoảng 29,4 tỷ USD sau khi quyền chọn mua thêm được thực hiện) . Số vốn SpaceX huy động gấp khoảng 2,5 đến 3 lần con số đó . Một báo cáo được trích dẫn rộng rãi mô tả thương vụ của SpaceX không chỉ đơn thuần là phá vỡ kỷ lục trước đó, mà là "bỏ xa nó một vòng" .

Đợt IPO này cũng bao gồm quyền chọn "greenshoe": SpaceX đã cấp cho các nhà bảo lãnh phát hành quyền mua thêm tối đa 83,33 triệu cổ phiếu trong vòng 30 ngày với cùng mức giá 135 USD. Nếu được thực hiện đầy đủ, công ty sẽ thu về thêm khoảng 11,25 tỷ USD .

Mã cổ phiếu, sàn giao dịch và lộ trình niêm yết

Cổ phiếu sẽ giao dịch trên Sàn Giao dịch Chứng khoán Toàn cầu Nasdaq (Nasdaq Global Select Market), với một niêm yết phụ trên Nasdaq Texas, dưới mã chứng khoán SPCX .

Lộ trình đến ngày giao dịch đầu tiên đã được đẩy nhanh:

• Nộp Hồ sơ S-1 Công khai: Ngày 20 tháng 5 năm 2026, sau khi nộp dự thảo bảo mật lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC) vào ngày 1 tháng 4 .
• Khởi động Roadshow: Ngày 4 tháng 6 năm 2026, sớm hơn so với ước tính trước đó là tuần của ngày 8 tháng 6 .
• Chốt Giá: Dự kiến sau khi thị trường đóng cửa vào ngày 11 tháng 6 năm 2026 .
• Ngày Giao dịch Đầu tiên: Dự kiến vào ngày 12 tháng 6 năm 2026 .

Những ngày này vẫn có thể thay đổi tùy thuộc vào phán quyết cuối cùng của SEC và điều kiện thị trường, mặc dù lộ trình tăng tốc cho thấy sự tự tin cao từ cả SpaceX và các cơ quan quản lý .

Tỷ lệ phân bổ 30% cho nhà đầu tư cá nhân: Fidelity và ngưỡng tham gia 2.000 USD

Có lẽ yếu tố cấu trúc bất thường nhất của đợt IPO này là tỷ lệ phân bổ cho nhà đầu tư cá nhân. SpaceX đã dành tới 30% tổng lượng cổ phần chào bán cho các nhà đầu tư đơn lẻ — một con số gấp ba đến sáu lần mức phân bổ 5–10% thường thấy ở các đợt IPO lớn . Với tổng số vốn huy động 75 tỷ USD, 30% đó đồng nghĩa với khoảng 22,5 tỷ USD dành cho người mua lẻ, một con số vượt qua cả tổng giá trị thị trường IPO của Hoa Kỳ trong một số năm trước đây .

Trong số các nền tảng phân phối cổ phiếu, Fidelity đã có động thái ngoạn mục nhất khi cắt giảm mạnh yêu cầu về số dư tài khoản tối thiểu để tham gia. Những khách hàng chỉ cần có 2.000 USD trong tài khoản môi giới cá nhân là có thể đặt mua cổ phiếu — mức giảm 99,6% so với ngưỡng 500.000 USD thường thấy để tiếp cận IPO . Các nền tảng khác cung cấp quyền truy cập bao gồm Robinhood, Charles Schwab, SoFi và E*TRADE .

Ngay cả với phần dành cho nhà đầu tư cá nhân lớn bất thường này, dự kiến tình trạng oversubscribed vẫn cực kỳ nghiêm trọng. Các nhà phân tích dự kiến nhu cầu sẽ cao gấp 10 đến 20 lần so với nguồn cung cho phần dành cho nhà đầu tư cá nhân, đồng nghĩa hầu hết người đăng ký sẽ chỉ được phân bổ một phần nhỏ — hoặc không được phân bổ gì . Fidelity cũng cảnh báo rằng việc bán cổ phiếu trong vòng 15 ngày sau IPO (hành vi được gọi là "flipping" - lướt sóng) có thể hạn chế khả năng tham gia các đợt IPO trong tương lai thông qua nền tảng của họ .

Đã bị oversubscribed, và điều đó thực sự có nghĩa là gì

Các báo cáo từ ngày 5 tháng 6 xác nhận rằng đợt chào bán đã thu hút số lượng đăng ký mua vượt quá số cổ phần sẵn có để bán, chỉ sau một ngày khởi động roadshow với nhà đầu tư . Một báo cáo của Bloomberg trích dẫn nguồn tin thân cận cho biết thương vụ dự kiến sẽ chốt giá vào ngày 11 tháng 6 .

Tình trạng oversubscribed không có gì bất ngờ đối với một công ty do Musk lãnh đạo ở quy mô này, nhưng kết hợp với việc từ chối điều chỉnh giá cố định, nó tạo ra một động lực đáng chú ý. Các bình luận thị trường đã so sánh với đợt IPO của Figma, nơi một thương vụ bị oversubscribed nghiêm trọng được định giá dưới mức cân bằng thị trường, tạo ra điều mà một số nhà phân tích gọi là sự chuyển giao giá trị có chủ ý từ công ty sang những người mua tổ chức ban đầu .

Quản trị công ty: Cuộc tranh luận về quyền biểu quyết siêu cấp

Vượt lên trên tất cả những con số giật gân, rủi ro lớn nhất đối với nhà đầu tư phổ thông có thể nằm ở cấu trúc. SpaceX đang sử dụng cấu trúc cổ phiếu hai loại (dual-class), giúp tập trung quyền kiểm soát vào tay Elon Musk và những người trong nội bộ.

• Cổ phiếu Loại A (Class A): Được chào bán ra công chúng, mỗi cổ phiếu có một phiếu biểu quyết.
• Cổ phiếu Loại B (Class B): Do Musk và người trong nội bộ nắm giữ, mỗi cổ phiếu có 10 phiếu biểu quyết .

Theo nhiều báo cáo, Musk sẽ giữ hơn 85% quyền kiểm soát biểu quyết tại công ty sau IPO . Điều này có nghĩa các cổ đông công chúng về cơ bản sẽ không có khả năng ảnh hưởng đến thành phần hội đồng quản trị, thù lao điều hành, hay định hướng chiến lược. Cấu trúc hai loại cổ phiếu này đã trở thành điểm gây tranh cãi với các nhà đầu tư tổ chức và các cơ quan giám sát quản trị, những người cho rằng mua cổ phiếu SPCX đồng nghĩa với việc mua một lợi ích kinh tế mà không có tiếng nói thực chất nào .

Thêm vào cuộc tranh luận, một số phân tích độc lập cho rằng mức giá cố định 135 USD chỉ bằng khoảng một nửa so với giá trị thực của cổ phiếu, đẩy mức định giá lên cao hơn nhiều so với mức định giá độc lập 780 tỷ USD của Morningstar . Đối với các nhà đầu tư cá nhân đổ xô vào thông qua Fidelity và Robinhood, cấu trúc quản trị này có nghĩa họ đang đặt một vụ cược lớn mà không có một ghế ngồi trên bàn đàm phán.

Nhà đầu tư nên theo dõi gì tiếp theo

Với việc chốt giá dự kiến vào ngày 11 tháng 6 và giao dịch đầu tiên vào ngày 12 tháng 6, tâm điểm chú ý trước mắt sẽ là giá mở cửa của SPCX so với mức giá IPO 135 USD. Các quy tắc gia nhập nhanh của Nasdaq cũng có thể khiến công ty đủ điều kiện được đưa vào chỉ số Nasdaq-100 chỉ sau 15 ngày giao dịch, tạo ra nhu cầu tự động từ các quỹ chỉ số theo dõi chuẩn này .

Con số 75 tỷ USD có thể còn tăng thêm nếu các nhà bảo lãnh thực hiện quyền chọn "greenshoe" mua 83,33 triệu cổ phiếu, và cuộc thử nghiệm phân bổ cho nhà đầu tư cá nhân — đợt phân bổ trực tiếp cho khối lẻ lớn nhất trong lịch sử IPO — sẽ được theo dõi chặt chẽ như một hình mẫu cho các đợt siêu niêm yết trong tương lai. Tuy nhiên, câu hỏi về quản trị sẽ không được giải quyết khi chốt giá. Đó là một đặc điểm cố định trong cấu trúc công ty mà mọi cổ đông SPCX sẽ phải chung sống.