Kết Thúc Một Kỷ Nguyên: OpenAI Loại Bỏ Hoàn Toàn Dòng Model GPT-4 Khỏi ChatGPT

Cần lưu ý rằng, những model này chưa bao giờ được cung cấp miễn phí. Chỉ những thuê bao ChatGPT trả phí (gồm các gói Plus, Pro, Team và Enterprise) mới có thể dùng chúng thông qua tùy chọn bật/tắt "model bổ sung" trong phần cài đặt . Việc loại bỏ sẽ diễn ra đồng thời trên cả giao diện web và ứng dụng di động, mặc dù các không gian làm việc Enterprise có thể có thêm một khoảng thời gian gia hạn ngắn .

Mấu chốt ở đây là: sự biến mất này chỉ giới hạn trong sản phẩm tiêu dùng. Ghi chú phát hành nêu rõ: "Những thay đổi này CHỈ áp dụng cho ChatGPT; không có bất kỳ thay đổi nào đối với API" . Các nhà phát triển vẫn có thể tiếp tục sử dụng các model này qua API theo một lịch trình khai tử chậm và riêng biệt hơn nhiều.

Một năm 'tàn sát' không thương tiếc: Hành trình xóa sổ dòng GPT-4

Đây không phải là một quyết định bộc phát. Đó là hồi cuối của một chiến lược hợp nhất kéo dài cả năm trời. Ban đầu, OpenAI dự định khai tử hàng loạt model này vào tháng 8 năm 2025 cùng với màn ra mắt của GPT-5, nhưng đã tạm thời 'quay xe' với GPT-4o sau làn sóng phản đối dữ dội từ những người dùng Plus và Pro. Họ yêu thích sự ấm áp trong giọng văn của GPT-4o cho các tác vụ sáng tạo .

Tuy nhiên, sự trì hoãn chỉ là tạm thời. Đầu năm 2026, với lý do tỷ lệ sử dụng GPT-4o chỉ còn vỏn vẹn 0.1%, công ty đã tiếp tục tiến trình thanh lọc đầy quyết liệt của mình . Dòng thời gian kết quả cho thấy một cuộc hành quân không ngừng nghỉ hướng tới một hệ sinh thái model duy nhất:

• Tháng 8/2025: Kế hoạch khai tử GPT-4o, GPT-4.1, GPT-4.5 và các model khác lần đầu được công bố, nhưng sau đó bị rút lại một phần .
• Ngày 13/02/2026: Đợt cắt giảm lớn diễn ra. Hàng loạt cái tên như GPT-4o, GPT-4.1, GPT-4.1 mini, và OpenAI o4-mini bị loại bỏ cùng với GPT-5 (phiên bản Instant và Thinking) .
• Ngày 11/03/2026: Lớp model tiếp theo bị gỡ bỏ khi ChatGPT khai tử các model GPT-5.1 Instant, GPT-5.1 Thinking, và GPT-5.1 Pro .
• Tháng 6–8/2026: Hồi kết thực sự. Model GPT-4.5 cuối cùng và model suy luận o3 đời cũ bị khai tử, không còn bất kỳ model nào thuộc thế hệ tiền GPT-5.5 trong giao diện người dùng .

Với việc xóa sổ GPT-4.5, không còn bất kỳ model thế hệ GPT-4 nào tồn tại trên ChatGPT. Đây là một dấu mốc mang tính biểu tượng và kỹ thuật cho nền tảng này .

Tại sao OpenAI lại dồn toàn lực cho GPT-5.5?

Lý do OpenAI đưa ra rất đơn giản: để "phục vụ tốt hơn cho những model mới và mạnh mẽ nhất của chúng tôi" . Công ty đã và đang thống nhất sản phẩm và API của mình xoay quanh đại gia đình GPT-5.5, bao gồm GPT-5.5 Instant và GPT-5.5 Thinking, đều được phát hành vào ngày 24/4/2026 .

Chiến lược hợp nhất này xoay quanh ba mục tiêu chính:

1. Đơn giản hóa Bộ chọn Model: Một danh sách dài ngoằng các model với tên gọi na ná nhau và những khác biệt nhỏ nhặt trong cách hành xử đã gây hoang mang cho người dùng phổ thông. Việc lược bớt lựa chọn là nỗ lực trực tiếp để giảm ma sát và gánh nặng hỗ trợ khách hàng .
2. Tăng độ ổn định và tập trung nguồn lực: Việc duy trì hạ tầng cho một 'đuôi dài' các model lỗi thời với lượng người dùng nhỏ giọt là cực kỳ kém hiệu quả. OpenAI tiết lộ rằng GPT-4o chỉ được chưa đến 0.1% người dùng hàng ngày sử dụng, một lý do chính đáng để gỡ bỏ nó . Chuyển đổi dung lượng máy chủ sang dòng GPT-5.x mới hơn cho phép lặp lại nhanh hơn và mang lại hiệu suất tốt hơn cho những model mà đại đa số mọi người đang thực sự dùng .
3. Hợp nhất trải nghiệm người dùng: Bằng việc buộc mọi cuộc trò chuyện về một đời model hiện đại, OpenAI cũng khai tử luôn các tính năng kế thừa. Ghi chú phát hành đề cập cụ thể đến việc loại bỏ giao diện "canvas" (khung vẽ) khỏi các model GPT-5.5, với chức năng của nó được gập trực tiếp vào các khối viết và mã hóa mới trong giao diện chat tiêu chuẩn .

Lập trình viên yên tâm: Đồng hồ đếm ngược cho API chạy chậm hơn

API tồn tại trên một dòng thời gian hoàn toàn riêng biệt. Trong khi sản phẩm tiêu dùng bị tinh giản không thương tiếc, các nhà phát triển có một đường băng dài hơn để di chuyển ứng dụng của họ. Các mốc thời gian quan trọng trên lịch API sắp tới bao gồm:

• 14/7/2025: gpt-4.5-preview đã bị dừng, với gpt-4.1 được khuyến nghị thay thế .
• 26/3/2026: Một vài bản chụp API GPT-4 cũ hơn như gpt-4-0314 và gpt-4-1106-preview sẽ ngừng hoạt động .
• 23/7/2026: Một loạt model xem trước như computer-use-preview, gpt-4o-audio-preview, và gpt-4o-search-preview sẽ bị vô hiệu hóa .
• 10/8/2026: Các bản chụp gpt-5.2-chat-latest và gpt-5.3-chat-latest bị gỡ bỏ, với gpt-5.5 là sự thay thế trực tiếp .
• 23/10/2026: Model o3-mini-2025-01-31 và các model cũ khác như gpt-3.5-turbo-0125 sẽ chính thức kết thúc vòng đời, với lộ trình di cư được khuyến nghị là gpt-5.5 .

Xu hướng này đã quá rõ ràng: API di chuyển theo một lịch trình dài hơn, có phương pháp và xen kẽ, trong khi ChatGPT đối diện với người tiêu dùng được sử dụng như một mũi giáo sắc bén để đẩy người dùng vào thế hệ model mới nhất càng nhanh càng tốt .