Bên trong 'Dọn Sách Hủy Diệt': Anthropic đã mua, cắt và xé vụn hàng triệu cuốn sách để huấn luyện AI Claude như thế nào

Vụ việc của Pieter de Vries

Pieter de Vries, một người bán sách cổ tại De Vries & De Vries ở Haarlem, Hà Lan, nhận được một email từ một người tự xưng là "Natalia" (hoặc "Nataly") làm việc cho công ty 2077AI có trụ sở tại Singapore. Nội dung email bao gồm một bảng tính với hơn 3.000 mã ISBN — chủ yếu là sách học thuật chuyên ngành và các đầu sách ít người biết — và yêu cầu ông tìm nguồn, báo giá và ước tính chi phí vận chuyển đến Trung Quốc . De Vries ban đầu bỏ qua nó vì nghĩ đó là thư rác hoặc lừa đảo. Những yêu cầu tương tự cũng đã đến tay những người bán sách cũ ở Hà Lan, Đức, Thụy Sĩ và Tây Ban Nha, tất cả đều bị nghi ngờ là đang chuyển sách đến các phòng thí nghiệm AI của Mỹ .

Dự án Panama (Anthropic)

Các tài liệu tòa án được mở niêm phong từ vụ kiện bản quyền Bartz v. Anthropic cho thấy Anthropic đã tiến hành một chiến dịch bí mật có tên Dự án Panama bắt đầu từ đầu năm 2024 . Công ty đã chi hàng chục triệu đô la để mua hàng triệu cuốn sách in, cơ học cắt bỏ gáy sách, quét từng trang, và tiêu hủy bản gốc — tất cả để xây dựng một kho dữ liệu huấn luyện riêng, chất lượng cao cho chatbot Claude của mình .

Một tài liệu lập kế hoạch nội bộ, được ký vào năm 2024 và được mở niêm phong vào tháng 1 năm 2026, đã nêu rõ: "Dự án Panama là nỗ lực của chúng tôi nhằm quét hủy diệt tất cả các cuốn sách trên thế giới" . Mục tiêu là chuyển đổi tới 2 triệu cuốn sách trong sáu tháng . Hơn 4.000 trang tài liệu tòa án đã mô tả chi tiết về chiến dịch này .

Phán quyết 'Sử dụng hợp lý' của Tòa án Liên bang

Vào ngày 23 tháng 6 năm 2025, Thẩm phán William Alsup của Tòa án Quận phía Bắc California đã phán quyết trong vụ Bartz v. Anthropic rằng việc sử dụng sách mua hợp pháp để huấn luyện AI là "mang tính chuyển đổi cao" và cấu thành sử dụng hợp lý theo luật bản quyền Hoa Kỳ . Nguyên tắc chính: miễn là công ty AI có được bản sao một cách hợp pháp (mua chúng), việc quét và tiêu hủy chúng cho mục đích huấn luyện là được phép . Tuy nhiên, thẩm phán đã bác bỏ phán quyết tóm tắt đối với vấn đề bản sao lậu — cho rằng việc tải xuống từ các trang web vi phạm bản quyền không phải là sử dụng hợp lý .

Thỏa thuận bồi thường 1,5 tỷ đô la

Vào tháng 7 năm 2026, một thẩm phán liên bang ở San Francisco đã phê chuẩn thỏa thuận bồi thường 1,5 tỷ đô la trong vụ kiện tập thể Bartz v. Anthropic, mà các tác giả (bao gồm Andrea Bartz, Charles Graeber và những người khác) đã đệ đơn chống lại Anthropic hai năm trước đó . Thỏa thuận này được đưa ra sau phán quyết sử dụng hợp lý vào tháng 6 năm 2025 — Anthropic đồng ý trả tiền sau khi tòa án đã xác định rằng hoạt động cốt lõi của họ (quét sách mua hợp pháp) là hợp pháp, nhưng vụ kiện cũng liên quan đến các cáo buộc về tài liệu vi phạm bản quyền .

Thị trường thứ cấp cho việc mua sách số lượng lớn

Một thị trường thứ cấp đang phát triển mạnh để mua sách số lượng lớn nhằm phục vụ việc huấn luyện các mô hình ngôn ngữ lớn. Các nhà cung cấp AI lớn sử dụng dịch vụ trung gian bên thứ ba — bao gồm công ty cơ sở dữ liệu ISBN ISBNdb — để đặt hàng nặc danh hàng trăm nghìn cuốn sách, che giấu danh tính của người mua cuối cùng . Các chủ hiệu sách trên khắp châu Âu báo cáo về những yêu cầu mua số lượng lớn gần như giống hệt nhau. Hàng hóa được vận chuyển đến các trung tâm (đôi khi ở Trung Quốc hoặc các trung tâm xử lý khác) nơi việc quét hủy diệt diễn ra .

Mối lo ngại của các nhà lưu trữ: Sách hiếm và sách hết bản in đang bị mất vĩnh viễn

Các nhà lưu trữ, thủ thư và người bán sách hiếm đã lên tiếng báo động rằng những bản sao vật lý cuối cùng của các văn bản học thuật quý hiếm và đã hết bản in đang bị phá hủy vĩnh viễn . Không giống như số hóa không phá hủy (ví dụ: Treventus ScanRobot, có thể số hóa sách mỏng manh với tốc độ 2.500 trang mỗi giờ mà không gây hại), việc xé vụn công nghiệp rẻ hơn khi triển khai ở quy mô lớn — nhưng điều đó có nghĩa là không có bản sao vật lý nào tồn tại sau khi một tên sách đã được xử lý . Đối với những tác phẩm chuyên ngành ít người biết đến, chỉ còn một vài bản sao được biết đến, điều này đại diện cho một sự mất mát văn hóa và học thuật không thể cứu vãn .