Uber cắt 3.300 việc làm: Vì sao hãng muốn “làm phẳng” bộ máy quản lý?

Uber đang loại bỏ khoảng 3.300 việc làm, tương đương gần 10% lực lượng lao động khoảng 34.000 người. Đây là đợt cắt giảm nhân sự lớn nhất của công ty kể từ đại dịch COVID-19. CEO Dara Khosrowshahi mô tả động thái này là một cuộc tái thiết tổ chức nhằm giúp Uber “đơn giản và nhanh hơn”, thay vì chỉ là biện pháp cắt giảm chi phí đơn thuần. 23

Theo Uber, nhiều tầng quản lý và khâu phối hợp đã tích tụ trong giai đoạn công ty tăng trưởng nhanh. Lần tái cơ cấu này sẽ thay đổi cách các nhóm được sắp xếp, nơi nhân viên làm việc và những mảng kinh doanh được ưu tiên đầu tư.

Uber sẽ thay đổi bộ máy như thế nào?

Giảm quản lý, rút ngắn các tầng báo cáo

Uber dự kiến giảm khoảng 20% số lượng quản lý. Tuy nhiên, không phải tất cả quản lý bị ảnh hưởng đều rời công ty; một số có thể chuyển sang vai trò chuyên môn độc lập, tức tập trung trực tiếp vào công việc thay vì quản lý nhân sự. 610

Công ty cũng muốn làm mỏng cấu trúc tổ chức. Số nhân viên nằm cách CEO từ bảy tầng báo cáo trở lên sẽ giảm 20%, trong khi số “nhóm siêu nhỏ” — những nhóm chỉ có một hoặc hai người — dự kiến giảm gần một nửa. 1213

Mục tiêu là tạo ra một bộ máy ít tầng nấc hơn, với phạm vi quản lý rộng hơn và ít khâu bàn giao giữa các nhóm. Uber cho rằng chuỗi trách nhiệm rõ ràng hơn sẽ giúp quyết định nhanh hơn, đồng thời giảm thời gian dành cho việc điều phối nội bộ. 1728

Hợp nhất các nhóm giao hàng và công nghệ

Cuộc cải tổ bao gồm việc gộp một số bộ phận vận hành giao hàng trước đây được chia theo các mảng như nhà hàng, bán lẻ và giao hàng trực tiếp. Trong khối công nghệ, Uber cũng hợp nhất các nhóm Kỹ thuật Dịch vụ Cốt lõi và Khoa học. 2027

Những thay đổi này nhằm tránh việc nhiều nhóm cùng sở hữu hoặc xử lý các phần việc tương tự, đưa các hoạt động liên quan về những đội ngũ thống nhất hơn. Vì vậy, phạm vi cắt giảm không chỉ giới hạn ở cấp quản lý mà còn bao gồm các vị trí điều phối và những vai trò bị ảnh hưởng bởi cơ cấu mới. 510

Làm việc hoàn toàn từ xa sẽ trở nên hiếm

Song song với việc cắt giảm nhân sự, Uber cũng siết chính sách địa điểm làm việc. Các vị trí hoàn toàn từ xa sẽ chỉ còn khoảng 1% lực lượng lao động; phần lớn nhân viên được kỳ vọng làm việc tại văn phòng. Một báo cáo cho biết công ty yêu cầu gần như toàn bộ nhân viên làm việc tại văn phòng ít nhất ba ngày mỗi tuần. 83134

Uber được cho là sẽ tập trung các nhóm toàn cầu tại New York và San Francisco, đồng thời yêu cầu nhiều nhân viên làm việc từ xa chuyển nơi ở. 8 Đây là một thay đổi riêng về mô hình vận hành, nhưng gắn với mục tiêu lớn hơn là tập trung đội ngũ và giảm tình trạng phân tán trong tổ chức.

Vì sao Uber thực hiện đợt cắt giảm này?

Lý giải của ông Khosrowshahi là Uber đã trở nên phức tạp hơn mức cần thiết so với quy mô hiện tại. Công ty cho rằng mình đang dành quá nhiều thời gian để phối hợp giữa các nhóm, thay vì xây dựng và cải thiện hoạt động kinh doanh. 328

Từ đó, kế hoạch có hai mục tiêu chính:

• Giảm quan liêu: Ít tầng quản lý hơn, phạm vi phụ trách của mỗi quản lý rộng hơn và ít nhóm quá nhỏ hơn sẽ giúp trách nhiệm rõ ràng hơn.
• Chuyển hướng nguồn lực: Khoản tiết kiệm và năng lực nhân sự được giải phóng sẽ hỗ trợ tài xế, đối tác giao hàng và nhà bán hàng, đồng thời củng cố các nền tảng gọi xe, giao hàng và các nỗ lực phát triển xe tự hành. 29

Robotaxi — dịch vụ gọi xe bằng phương tiện tự hành — là phần quan trọng trong bối cảnh này. Reuters nhận định đợt cắt giảm giúp Uber chuẩn bị cho vai trò ngày càng lớn của robotaxi trên thị trường gọi xe. Các thông tin khác cho biết Uber đang theo đuổi tương lai tự hành thông qua hợp tác với các đối tác như Avride, Nuro và Rivian, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào chương trình xe tự lái nội bộ. 24

Đợt tái cơ cấu này nối tiếp những cắt giảm trước đó

Kế hoạch tháng 9 diễn ra sau các đợt cắt giảm tại bộ phận People and Places, đơn vị phụ trách các chức năng nhân sự và nơi làm việc của Uber. Tuy nhiên, lần này có quy mô rộng hơn đáng kể và tập trung trực tiếp vào các tầng quản lý, công việc điều phối cùng những nhóm bị phân mảnh. 534

Sau đợt cắt giảm, tổng số nhân viên Uber dự kiến còn dưới 30.000 người — xấp xỉ mức được ghi nhận vào khoảng năm 2021. 311

Cổ phiếu Uber phản ứng ra sao?

Cổ phiếu Uber ban đầu tăng khoảng 2,4% trong phiên giao dịch sớm sau khi thông tin tái cơ cấu được công bố. Diễn biến tích cực này cho thấy nhà đầu tư tạm thời đánh giá cao khả năng giảm chi phí vận hành và xây dựng một mô hình kinh doanh tập trung hơn. Tuy nhiên, biến động đầu phiên không đồng nghĩa với kết quả đóng cửa cuối cùng. 22

Uber đang đánh đổi điều gì?

Uber đặt cược rằng một tổ chức ít tầng nấc hơn sẽ tăng tốc độ ra quyết định và đủ bù đắp những xáo trộn do việc loại bỏ hàng nghìn vị trí, sáp nhập nhóm và thay đổi chính sách làm việc gây ra. Lợi ích tiềm năng là quyền sở hữu công việc rõ ràng hơn và nhiều nguồn lực hơn cho các nền tảng cốt lõi cũng như chiến lược xe tự hành.

Rủi ro nằm ở chỗ các nhóm lớn hơn và ít quản lý hơn có thể làm giảm mức độ hỗ trợ dành cho nhân viên hoặc khiến việc triển khai trở nên khó khăn trong giai đoạn tổ chức đang thay đổi mạnh. Việc hạn chế làm việc từ xa cũng có thể tạo thêm áp lực giữ chân nhân sự, đặc biệt với những người không thể hoặc không muốn chuyển nơi ở. Những tác động này chưa thể được khẳng định chỉ từ phản ứng ban đầu của thị trường; đó sẽ là các điểm cần theo dõi khi Uber triển khai kế hoạch.