Israel mở rộng chiến dịch quân sự ở miền nam Syria: 384 cuộc xâm nhập mặt đất trong 6 tháng

Kể từ khi chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad sụp đổ vào tháng 12/2024, quân đội Israel đã mở rộng đáng kể sự hiện diện quân sự tại miền nam Syria. Tính đến giữa tháng 8/2026, các cuộc xâm nhập mặt đất, đột kích vào nhà dân, lập chốt kiểm soát và pháo kích đã trở thành những sự kiện gần như diễn ra hàng ngày tại hai tỉnh Daraa và Quneitra. Bài viết này tổng hợp những vụ việc chính, xu hướng hoạt động, tác động nhân đạo và phản ứng quốc tế dựa trên các báo cáo từ truyền thông nhà nước Syria, Tổ chức Giám sát Nhân quyền Syria (SOHR), ReliefWeb và các nguồn khác.

Vụ nổ súng tại làng Maariya

Ngày 16/7/2026: Lực lượng Israel đóng tại đồn Al-Jazira đã nổ súng súng máy về phía khu dân cư tại làng Ma'ariya (Maariya) ở phía tây tỉnh Daraa, theo hãng thông tấn nhà nước Syria SANA và người dân địa phương . Không có thương vong, nhưng vụ việc làm gia tăng lo sợ và căng thẳng cho dân làng. Sự việc xảy ra hai ngày sau khi quân Israel đột nhập vào Ma’ariya và làm hư hại tài sản dân sự .

Ngày 27/7/2026: Quân đội Israel một lần nữa nổ súng dữ dội vào các khu dân cư ở Ma'ariya từ cùng doanh trại Al-Jazeera. SOHR đưa tin rằng hỏa lực nhắm vào nhà dân, đồng thời có một cuộc thâm nhập bộ binh tiến về làng Jamaleh . Vụ việc xảy ra một ngày sau khi máy bay không người lái của Israel thả truyền đơn xuống các làng ở lòng chảo Yarmouk, cảnh báo người dân không chặn đường các đoàn xe của Israel .

Ngày 7/8/2026: Một cuộc xâm nhập khác của Israel vào phía tây tỉnh Daraa kèm theo tiếng súng gây lo sợ, căng thẳng cho người dân .

Ngày 5/8/2026: Lực lượng Israel tiến vào làng Mariya tại lòng chảo Yarmouk, khám xét nhiều nhà dân, rút lui mà không bắt giữ ai . Cùng ngày, một cuộc xâm nhập riêng diễn ra tại tỉnh Quneitra .

Xu hướng xâm nhập và hoạt động quân sự

Kể từ tháng 12/2024, Israel thực hiện nhiều cuộc xâm nhập mặt đất vào các tỉnh miền nam Syria gần như hàng ngày . Bản tin của ReliefWeb ngày 19/6/2026 ghi nhận rằng lực lượng Israel thường:

• Lập chốt tạm thời ở phía tây Daraa và dải biên giới Quneitra
• Khám xét nhà dân
• Tuần tra quân sự
• Tạm giam cư dân địa phương

Các vụ việc cụ thể bao gồm:

• Ngày 28/7/2026: Hai xe tăng Israel và một xe quân sự tiến vào khu vực Wadi al-Raqqad ở phía tây Daraa và nổ súng .
• Ngày 1/8/2026: Sáu xe quân sự Israel tiến đến Wadi al-Raqad và lập chốt .
• Ngày 2/8/2026: Lực lượng Israel lập chốt tạm thời trên đường Al-Hiran–Al-Rafid ở Quneitra, khám xét dân thường và phương tiện .
• Ngày 13/8/2026: Sáu xe Israel lại tiến vào Wadi al-Raqad; quân đội Israel tuyên bố đã tiêu diệt một số 'tay súng vũ trang' .

Quy mô hoạt động

SOHR báo cáo lực lượng Israel đã thực hiện 384 vụ quân sự ở miền nam Syria trong nửa đầu năm 2026, bao gồm xâm nhập mặt đất, đột kích, khám xét nhà, giam giữ dân thường và san lấp mặt bằng. Phân bổ theo tháng: tháng 1: 51, tháng 2: 51, tháng 3: 68, tháng 4: 62, tháng 5: 78, tháng 6: 74 . Diễn đàn các Tổ chức Phi Chính phủ Syria ghi nhận khoảng 300 vụ quân sự hoặc vi phạm chỉ trong tháng 6 tại hai tỉnh, trong đó có khoảng 70 vụ xâm nhập mặt đất và 28 vụ đột kích . Ngày 19/7/2026, SOHR ghi nhận bảy vụ xâm nhập mặt đất và hai vụ tấn công trong vòng 24 giờ tại Daraa và Quneitra .

Mở rộng sau khi Assad sụp đổ

Sau sự sụp đổ của chính phủ Bashar al-Assad vào tháng 12/2024, Israel tuyên bố Thỏa thuận Rút quân 1974 vô hiệu, tiến vào vùng đệm do LHQ giám sát và chiếm giữ lãnh thổ chiến lược, bao gồm sườn phía Syria của núi Hermon, nơi có tầm nhìn xuống Damascus . Kể từ đó, Israel liên tục mở rộng sự hiện diện trên khắp miền nam Syria . Dự án củng cố 'Phương Đông Mới' (New East) của IDF – một hệ thống hào và đê cao 4 mét, rộng 4 mét dọc toàn bộ biên giới Israel–Syria – hiện đã hoàn thành gần 80%, càng neo giữ vững chắc dấu ấn quân sự .

Vi phạm nhân quyền

Người dân các làng ở Daraa cho biết:

• Đời sống canh tác bị xáo trộn, hạn chế tiếp cận đất nông nghiệp
• Thường xuyên lo sợ các cuộc đột kích, bắt bớ và di dời

Ngày 29/6/2026, Al Jazeera đưa tin một cuộc tấn công mới của Israel ở miền nam Syria đã buộc nhiều gia đình phải bỏ chạy khỏi nhà . Các nhóm giám sát ghi nhận các vụ đột kích nhà, giam giữ tùy tiện, thẩm vấn người dân địa phương và cả một nhà báo tại Quneitra . Báo cáo còn mô tả lực lượng Israel khám xét nhà dân trong các cuộc xâm nhập, lập chốt kiểm soát chặn khám xét dân thường, và bắt giữ cá nhân mà không qua quy trình pháp lý rõ ràng . Trung tâm Nhân quyền Sijil ghi nhận sự leo thang các vụ vi phạm của Israel vào tháng 4/2026, tổng cộng 254 vụ – mức cao thứ hai tính đến thời điểm đó .

Lên án quốc tế

Chính quyền Syria liên tục lên án các hoạt động này. Bộ Ngoại giao Syria gọi đó là 'sự vi phạm trắng trợn chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Syria' và kêu gọi LHQ cùng cộng đồng quốc tế can thiệp .

Lực lượng Quan sát viên Giải phóng của Liên Hợp Quốc (UNDOF) đã tăng cường tuần tra dọc đường ranh giới ngừng bắn theo thỏa thuận 1974, song một nguồn tin chính thức Syria nói với Asharq Al-Awsat rằng các cuộc tuần tra này chỉ phản ánh thỏa thuận hiện có, không phải thỏa thuận mới với Israel . LHQ liên tục kêu gọi hạ nhiệt và tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ Syria qua kênh UNDOF. Việc Israel vào vùng đệm vi phạm Thỏa thuận Rút quân 1974 .

Hội đồng Liên đoàn Arab, theo sáng kiến của Ai Cập, đã nhóm họp để xây dựng một lập trường thống nhất của Arab lên án việc Israel chiếm đóng thêm lãnh thổ Syria ở Cao nguyên Golan .