Khủng hoảng than: Bộ Công Thương họp khẩn, gửi công hàm tới Indonesia và yêu cầu đa dạng hóa nguồn nhập khẩu

Tất cả các đơn vị cũng được yêu cầu tiếp tục thực hiện nghiêm các chỉ đạo trước đó của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Bộ Công Thương về việc đảm bảo nguồn cung nhiên liệu đầu vào cho sản xuất điện .

Vì sao vấn đề này quan trọng: Sự phụ thuộc vào than của Việt Nam và cú sốc từ Indonesia

Tổng nhu cầu than hàng năm của Việt Nam vượt quá 80 triệu tấn, nhưng công suất khai thác trong nước chỉ đạt 40–45 triệu tấn mỗi năm, tạo ra sự thiếu hụt cơ cấu mà cuộc họp của Bộ Công Thương nhằm giải quyết . Nước này cần 17–19 triệu tấn than nhập khẩu cho sản xuất điện trong năm 2026, chiếm 20–22% tổng nhu cầu than .

Indonesia là nhà cung cấp than lớn nhất của Việt Nam, và chế độ xuất khẩu mới thông qua PT Danantara Sumberdaya Indonesia (DSI) bắt đầu chuyển đổi từ ngày 1/6/2026, theo Quy định của Chính phủ số 24/2026 . Theo khuôn khổ mới, tất cả các hoạt động xuất khẩu than, dầu cọ và hợp kim sắt cuối cùng phải được thực hiện thông qua DSI, với thời hạn chậm nhất là ngày 1/1/2027 . Trong giai đoạn chuyển tiếp (1/6 đến 31/8/2026), các công ty khai thác vẫn có thể hoạt động theo các hợp đồng hiện có nhưng phải báo cáo tất cả các giao dịch thông qua DSI . Từ ngày 1/9/2026, DSI dự kiến sẽ trở thành chủ thể xuất khẩu chính .

Các công ty khai thác than Indonesia đã cảnh báo rằng người mua có thể chuyển nguồn cung sang các nước xuất xứ khác do sự không chắc chắn do chính sách mới tạo ra .

Bối cảnh an ninh năng lượng rộng hơn

Cuộc họp ngày 16/6 của Bộ Công Thương diễn ra sau các hành động của Chính phủ nhằm bảo vệ nguồn cung nhiên liệu. Ngày 5/3/2026, Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn đã chỉ đạo các bộ, ngành và tập đoàn năng lượng nhà nước chuẩn bị kế hoạch dự phòng do xung đột leo thang ở Trung Đông . Ngày 10/3/2026, Bộ Công Thương ban hành Chỉ thị 06 yêu cầu các giải pháp toàn diện để đảm bảo nguồn cung xăng dầu, điện và than . Việt Nam cũng đã kích hoạt cơ chế giám sát và ứng phó sớm đối với nguồn cung nhiên liệu trong nước vào ngày 5/3/2026 .

Vào tháng 4/2026, Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu tăng nhập khẩu điện từ Lào và nghiên cứu các nhà máy điện nổi để tránh thiếu hụt, đặc biệt là ở miền Bắc .

Nguồn tham khảo

Các bằng chứng được trích dẫn trực tiếp từ báo cáo chính thức bằng tiếng Anh của Bộ Công Thương về cuộc họp ngày 16 tháng 6, được công bố vào ngày 17 tháng 6 năm 2026 , được bổ sung bởi các báo cáo độc lập về việc triển khai chính sách DSI của Indonesia và các biện pháp an ninh năng lượng rộng hơn của Việt Nam .