Cổ phiếu quang học Trung Quốc lao dốc sau tin Mỹ sắp cấm nhập khẩu – Chuyện gì thực sự đang diễn ra?

Cổ phiếu module quang học Trung Quốc sụp đổ ngay lập tức. Zhongji Innolight, một trong những nhà cung cấp module thu phát quang lớn nhất thế giới, đã giảm tới 14% trên sàn Thâm Quyến trong phiên, trước khi đóng cửa giảm khoảng 7,0% trên sàn Thâm Quyến và 7,1% trên sàn Hong Kong . Eoptolink Technology giảm hơn 10% trong phiên và kết thúc ngày giảm khoảng 5,3% . Chỉ số CSI300 Viễn thông rộng hơn đã giảm tới 9% trong phiên giao dịch đầu ngày . Các tên tuổi khác như Accelink, Hisense Broadband, và Suzhou TFC Optical Communication cũng đồng loạt giảm .

Lệnh cấm được đề xuất: nội dung thực sự là gì?

FCC đang soạn thảo quy định nhằm cấm nhập khẩu module quang học thế hệ mới của Trung Quốc được sử dụng trong các trung tâm dữ liệu AI . Lệnh cấm nhắm vào các module thế hệ mới; hiện vẫn chưa rõ liệu các module đời cũ có được miễn trừ hay 'thế hệ mới' được định nghĩa rộng đến đâu . Các quan chức đặt mục tiêu công bố quy định trong năm 2026, nhưng nó vẫn có thể bị thay đổi hoặc hủy bỏ .

Lệnh cấm sẽ nhắm vào các linh kiện quan trọng cho cơ sở hạ tầng AI quy mô lớn – cáp quang và đầu nối để định tuyến dữ liệu bên trong các trung tâm dữ liệu khổng lồ do Amazon, Microsoft, Google và Meta vận hành .

Các nhà sản xuất quang học Trung Quốc phụ thuộc vào thị trường Mỹ đến mức nào?

Các nhà sản xuất Trung Quốc kiểm soát khoảng 2/3 nguồn cung module quang toàn cầu . Mỹ là thị trường tiêu thụ cuối lớn cho các linh kiện này, được sử dụng rộng rãi bởi bốn 'ông lớn' công nghệ Mỹ trong quá trình xây dựng trung tâm dữ liệu AI của họ .

Counterpoint Research cảnh báo trong một ghi chú ngày 5/8 rằng không có nhà sản xuất phương Tây nào (Coherent, Lumentum, hay Applied Optoelectronics) có thể thay thế khối lượng sản xuất đó trong vòng một đến hai năm, nghĩa là lệnh cấm sẽ tạo ra một điểm nghẽn nguồn cung nghiêm trọng . Chuyên gia phân tích Neil Shah của Counterpoint đã viết rằng các cường quốc công nghệ Mỹ sẽ phải đối mặt với chi phí cao hơn và sự chậm trễ trong cơ sở hạ tầng AI nếu các nhà cung cấp quang học Trung Quốc bị cắt đứt .

Chính phủ Trung Quốc đã bác bỏ đề xuất này là 'một kịch bản bất khả thi' và cảnh báo nó sẽ 'phản tác dụng' đối với ngành công nghiệp Mỹ do thiếu nguồn cung thay thế .

Các nhà cung cấp Trung Quốc đã chuẩn bị cho chính xác kịch bản này. Kể từ năm 2022, Zhongji Innolight, Eoptolink và các công ty khác đã mở rộng cơ sở sản xuất bên ngoài Trung Quốc, chủ yếu là ở Thái Lan . Nhiều lô hàng đến Bắc Mỹ đã đến từ các nhà máy nước ngoài này, nghĩa là các module thế hệ mới có thể được vận chuyển qua các cơ sở bên ngoài Trung Quốc, làm giảm tác động của lệnh cấm .

Sự phân hóa: cổ phiếu quang học Mỹ tăng vọt trong khi cổ phiếu Trung Quốc lao dốc

Một sự phân hóa thị trường đáng chú ý đã xảy ra. Trong khi cổ phiếu quang học Trung Quốc sụp đổ, cổ phiếu linh kiện quang học Mỹ đã tăng vọt vào ngày 4/8:

• Applied Optoelectronics (AAOI) tăng 16-19%
• Coherent (COHR) tăng 13-15%
• Lumentum (LITE) tăng 11-15%
• Corning (GLW) tăng khoảng 8%

Cổ phiếu AI chip của NVIDIA và các công ty Mỹ khác không tham gia vào đợt bán tháo và nhìn chung đi ngang hoặc tăng nhẹ, vì lệnh cấm được coi là có thể chuyển hướng nhu cầu module quang sang các nhà cung cấp Mỹ/đồng minh .

Ngược lại, các đối thủ phần cứng AI châu Á như Samsung và SK Hynix chứng kiến mức giảm khiêm tốn hơn, trong khi các tên tuổi quang học Trung Quốc chịu thiệt hại nặng nề nhất .

Các nhà phân tích – bao gồm Jefferies – nói gì về khả năng xảy ra lệnh cấm?

Sự đồng thuận giữa các nhà phân tích là một lệnh cấm nghiêm ngặt và có thể thực thi là khó xảy ra.

Jefferies cho biết trong một báo cáo nghiên cứu rằng rủi ro lệnh cấm được đề xuất được thực thi vẫn ở mức thấp, đồng thời nói thêm rằng họ coi động thái này là một chiến thuật đàm phán tiềm năng trước thềm cuộc gặp dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào tháng 9 . Công ty môi giới này cũng chỉ ra các hạn chế xuất khẩu đất hiếm của Trung Quốc, vốn đã ảnh hưởng đến ngành công nghiệp quang học Mỹ, như một biện pháp đối phó của Trung Quốc .

MarketWatch, trích dẫn các nhà phân tích bao gồm cả Jefferies, đưa tin rằng lệnh cấm khó có thể được thực thi một cách rõ ràng do sự thống trị của Trung Quốc trong nguồn cung module quang toàn cầu .

Lập luận rộng hơn của các nhà phân tích bao gồm:

• Xác suất ban hành thấp: Các công ty Trung Quốc kiểm soát khoảng 2/3 nguồn cung toàn cầu; một lệnh cấm nghiêm ngặt sẽ tự làm hại các 'ông lớn' công nghệ Mỹ .
• Chuẩn bị trước chuỗi cung ứng: Các nhà sản xuất Trung Quốc đã chuyển sản xuất sang Thái Lan và các địa điểm khác ngoài Trung Quốc từ năm 2022, vì vậy các module thế hệ mới có thể được vận chuyển qua các nhà máy đó .
• Các lựa chọn đối phó: Các nhà cung cấp Trung Quốc có thể đẩy nhanh việc mở rộng nhà máy ở nước ngoài hoặc tìm kiếm các thỏa thuận cấp phép công nghệ/quan hệ đối tác với khách hàng không phải người Mỹ .
• Sự phản đối của các 'ông lớn' công nghệ Mỹ: Amazon, Microsoft, Google và Meta có các hợp đồng mua sắm đáng kể với các nhà sản xuất module Trung Quốc và sẽ vận động hành lang chống lại bất kỳ lệnh cấm nào làm gián đoạn việc xây dựng cơ sở hạ tầng AI .
• Tiền lệ lịch sử: Các biện pháp quản lý tương tự đã được thảo luận từ năm 2020, và thị phần của các công ty Trung Quốc chỉ tăng lên .

Counterpoint Research, trong khi cảnh báo về các điểm nghẽn nguồn cung, cũng lưu ý rằng các lựa chọn thay thế của phương Tây không thể hấp thụ khối lượng trong vòng một đến hai năm, khiến việc thực thi trở nên bất khả thi .

Raymond James xác định Coherent và Applied Optoelectronics là những bên hưởng lợi niêm yết tại Mỹ trực tiếp nhất từ bất kỳ hạn chế nào, nhưng ngay cả họ cũng thiếu năng lực để thay thế nguồn cung Trung Quốc ở quy mô lớn .

Kết luận

Tóm lại, đợt bán tháo ngày 5/8 là một phản ứng mạnh mẽ nhưng phần lớn là do tâm lý trước một đề xuất chính sách mà việc thực thi phải đối mặt với những rào cản thực tế rất lớn. Các nhà sản xuất Trung Quốc thống trị nguồn cung toàn cầu, đã đa dạng hóa sản xuất bên ngoài Trung Quốc và phục vụ các khách hàng 'ông lớn' công nghệ, những người sẽ kiên quyết chống lại bất kỳ sự gián đoạn nào. Các nhà phân tích tại Jefferies và khắp Phố Wall coi đề xuất này là nhiều tiếng ồn hơn là mối đe dọa ngắn hạn – một vị thế đàm phán hơn là một sự chắc chắn về mặt quy định .