IRGC Iran thề trả đũa 'nghiền nát' và bác bỏ thỏa thuận giải trừ quân bị của Hamas

Tuyên bố của IRGC: Trả đũa vẫn là 'không thể tránh khỏi'

Đánh dấu hai năm kể từ khi Ismail Haniyeo bị giết ở Tehran vào ngày 31 tháng 7 năm 2024, IRGC đã ra một tuyên bố khẳng định rằng một phản ứng 'nghiền nát và khắc nghiệt' đối với các vụ ám sát Haniyeh và Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei (bị giết hồi đầu năm 2026) vẫn đang được xem xét .

Lực lượng này cho biết việc trả thù 'sẽ không bị xóa khỏi ký ức lịch sử' và nhấn mạnh rằng 'âm mưu giải trừ quân bị Hamas sẽ không đi đến đâu và đã thất bại' . Tuyên bố mô tả nỗ lực giải trừ quân bị theo kế hoạch là 'sẽ thất bại', một sự bác bỏ trực tiếp đối với khuôn khổ do Hội đồng Hòa bình của Trump làm trung gian .

Ngôn ngữ này lặp lại các cảnh báo trước đó của IRGC được đưa ra trong lễ tang của Khamenei vào đầu tháng 7 năm 2026, khi lực lượng này cảnh báo 'mặt trận satan của kẻ thù' rằng bất kỳ 'tính toán sai lầm nào' sẽ vấp phải một 'đòn nghiền nát mang tính quyết định hơn bao giờ hết' và tuyên bố sẵn sàng chiến đấu toàn diện .

Hamas chọn một con đường khác

Trong một sự thay đổi ngoạn mục, Hamas đã công khai đồng ý với khuôn khổ theo từng giai đoạn của Hội đồng Hòa bình về việc giải trừ quân bị toàn diện, bao gồm nộp vũ khí, phá hủy đường hầm và chuyển giao quyền quản trị Gaza cho một chính quyền Palestine mới . Thỏa thuận yêu cầu lực lượng Israel rút khỏi Gaza theo một mốc thời gian nhất định, mặc dù Israel vẫn chưa chính thức đồng ý và vẫn còn những rào cản đáng kể . Hamas tuyên bố sẽ không thực hiện bất kỳ phần nào của thỏa thuận trừ khi Israel thực hiện các nghĩa vụ của mình .

Điều này thể hiện sự đảo ngược mạnh mẽ so với việc nhóm này từ lâu đã từ chối giải trừ quân bị. Gần đây nhất là vào tháng 3 năm 2026, Hamas đã bác bỏ các đề xuất giải trừ quân bị . Tuy nhiên, đến cuối tháng 7, một đại diện cấp cao của Hamas đã nói với BBC rằng tổ chức này đã đồng ý với sáng kiến này . Trump coi thỏa thuận này là một 'bước quan trọng để Gaza cuối cùng được quản lý bởi một chính phủ Palestine mới' .

Nỗ lực thất bại của Iran nhằm ngăn chặn thỏa thuận

Nhiều báo cáo chỉ ra rằng Iran đã chủ động cố gắng - nhưng thất bại - trong việc phá hoại thỏa thuận .

Các quan chức cấp cao của IRGC đã thúc giục các thành viên trong phái đoàn Hamas bác bỏ khuôn khổ giải trừ quân bị trong các cuộc đàm phán gần đây tại Tehran, có liên quan đến lễ tang của Khamenei . Một quan chức cấp cao của Mỹ xác nhận với các phóng viên rằng 'Iran đã cố gắng thuyết phục Hamas không chấp nhận đề xuất giải trừ quân bị của Hội đồng Hòa bình, nhưng cuối cùng đã thất bại' . Quan chức này nói thêm rằng Iran 'đã từ bỏ Hamas một thời gian trước đây' và 'không thể duy trì họ', cho thấy áp lực tài chính đã buộc Hamas phải ưu tiên sự sống còn của chính mình hơn các mục tiêu chiến lược của Tehran .

Axios, Reuters và các hãng tin khác đã xác nhận rằng nỗ lực vận động hành lang của Iran đã không thành công và Hamas đã tiến hành thỏa thuận bất chấp sự phản đối của Tehran . Tuyên bố của IRGC vào ngày 2 tháng 8 đã thừa nhận một cách hiệu quả sự thất bại trong việc gây ảnh hưởng đến Hamas, coi thỏa thuận là một 'âm mưu' đã 'phải chịu một thất bại chiến lược' .

Rạn nứt Iran-Hamas ngày càng rộng

Sự khác biệt là rất rõ rệt. IRGC vẫn cam kết với một lập trường quân sự đối đầu: họ bác bỏ bất kỳ sự thỏa hiệp nào với Mỹ hoặc Israel, coi việc trả thù cho các lãnh đạo đã hy sinh là bất khả thương lượng, và phản đối bất kỳ thỏa thuận nào tước bỏ khả năng vũ trang của Hamas . Ngược lại, Hamas đã chọn một con đường ngoại giao thực dụng - chấp nhận giải trừ quân bị, chuyển giao quyền quản trị và một lực lượng ổn định quốc tế để đổi lấy việc Israel rút quân và tái thiết .

Đây không phải là dấu hiệu căng thẳng đầu tiên. Ngay cả trước thỏa thuận giải trừ quân bị, Iran và Hamas thỉnh thoảng đã bất đồng về chiến lược. Nhưng sự phá vỡ hiện tại là nghiêm trọng nhất: thay vì phối hợp với Tehran, Hamas đã hành động theo những gì họ cho là lợi ích của chính mình, với một quan chức cấp cao của Mỹ lưu ý rằng 'các thành viên Hamas nhận ra rằng họ phải làm những gì tốt nhất cho mình' .

Bối cảnh rộng hơn

Rạn nứt này diễn ra trong bối cảnh có nhiều biến động bất thường. Ismail Haniyeh đã bị ám sát tại Tehran vào ngày 31 tháng 7 năm 2024 bởi một vật thể bay trong khi tham dự lễ nhậm chức của tổng thống Iran . Iran đổ lỗi cho Israel và đã nhiều lần hứa sẽ trả đũa kể từ đó . Việc giết hại Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei vào năm 2026 đã đẩy Iran vào một cuộc khủng hoảng lãnh đạo và một cuộc chiến tranh với Hoa Kỳ, cuối cùng đã lắng xuống thành một lệnh ngừng bắn bấp bênh vào tháng 4 năm 2026 . IRGC đã sử dụng giai đoạn kế nhiệm để tái khẳng định lập trường cứng rắn của mình, ngay cả khi đất nước phải đối mặt với áp lực to lớn .

Trong khi đó, ngay cả khi thỏa thuận giải trừ quân bị được công bố, các cuộc không kích của Israel vào Gaza vẫn tiếp diễn, nhấn mạnh sự mong manh của bất kỳ lệnh ngừng bắn nào và khó khăn to lớn trong việc thực hiện. Thỏa thuận yêu cầu sự đồng ý chính thức của Israel, điều này vẫn chưa được đưa ra, và Hamas đã đặt điều kiện tuân thủ của mình vào việc Israel rút quân .

Tương phản chính trong nháy mắt

Kết quả ròng là một rạn nứt đáng kể và công khai. Trong khi Hamas đã chọn một lối thoát ngoại giao liên quan đến giải trừ quân bị và chia sẻ quyền lực, IRGC của Iran đang tăng cường chương trình trả đũa quân sự, cô lập Tehran hơn nữa khỏi đồng minh quan trọng nhất của mình trong khu vực .