Putin: 'Chống lại việc bắt giữ tàu Nga như chống cướp biển'

Putin phát biểu: "Chúng ta cần hành động một cách thận trọng, trong khuôn khổ luật pháp quốc tế về hàng hải, nhưng phải cương quyết, như cách chúng ta cần chống lại nạn cướp biển và bọn cướp biển." Ông chỉ thị rõ ràng cho Hải quân chuẩn bị sẵn sàng đối phó với các vụ bắt giữ tàu chở dầu và khí đốt, coi hành động của phương Tây là thách thức trực tiếp đến chủ quyền của Nga. Chỉ thị được đưa ra tại Bộ Tư lệnh Hải quân (Admiralty), nơi các chỉ huy của Hạm đội Thái Bình Dương, Phương Bắc, Biển Đen, Baltic và Caspian báo cáo tình hình.

Bối cảnh cuộc chiến trên biển với 'hạm đội bóng tối'

Sự leo thang của Putin là phản ứng trực tiếp trước việc phương Tây tăng cường hành động chống lại cái gọi là 'hạm đội bóng tối' của Nga - một đội tàu chở dầu cũ kỹ, bảo hiểm kém được sử dụng để lách các lệnh trừng phạt và áp giá trần đối với dầu khí xuất khẩu của Nga.

Liên minh châu Âu (EU) vừa phát triển một cơ chế pháp lý mới cho phép các nước thành viên tịch thu hàng hóa từ các tàu thuộc 'hạm đội bóng tối', như Euractiv đưa tin, cho phép giữ tàu và bán số dầu trên tàu, trực tiếp ảnh hưởng đến nguồn thu của Nga. Hải quân nhiều nước phương Tây, bao gồm Đan Mạch, Anh và các nước châu Âu khác, đã tăng cường kiểm tra, giam giữ và chuyển hướng các tàu chở dầu liên quan đến Nga ở Biển Baltic, eo biển Manche và Địa Trung Hải.

Vào tháng 3 năm 2026, Moscow đã công bố kế hoạch hộ tống bằng hải quân cho các tàu chở hàng Nga khi các nỗ lực của phương Tây gia tăng. Chỉ thị ngày 26 tháng 7 đã leo thang tư thế đó từ hộ tống sang khả năng can thiệp vũ trang.

Bối cảnh Ngày Hải quân năm nay cũng cho thấy sức mạnh hải quân bị hạn chế của Nga: cuộc duyệt binh hải quân truyền thống ở St. Petersburg đã bị hủy bỏ năm thứ hai liên tiếp do lo ngại các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine, và Putin xuất hiện trước một tấm áp phích in hình tàu ngầm khổng lồ thay vì một hạm đội thực tế.

Mở rộng quân đội và cơ sở hạ tầng động viên

Cũng trong khoảng thời gian từ ngày 26 đến 27 tháng 7, Putin đã ký sắc lệnh tăng biên chế chính thức của Lực lượng Vũ trang Nga thêm 25.000–27.000 quân nhân tại ngũ để thành lập các đơn vị xây dựng quân sự — về cơ bản là lực lượng lao động xây dựng các công sự, trung tâm hậu cần và trung tâm triển khai. Sắc lệnh có hiệu lực từ ngày 1 tháng 8 năm 2026, nâng tổng quân số chính thức của Nga lên khoảng 2,4 triệu người.

Một động thái liên quan khác diễn ra vào ngày 22 tháng 7, khi Duma Quốc gia (Hạ viện Nga) thông qua luật cho phép công dân có tiền án chưa được xóa được ký hợp đồng với Bộ Quốc phòng trong thời kỳ động viên. Tính đến thời điểm diễn ra sự kiện ngày 26 tháng 7, Putin vẫn chưa chính thức ký ban hành luật này, nhưng nó phù hợp với gói lập pháp về cơ sở hạ tầng động viên rộng lớn hơn.

Không có bằng chứng nào cho thấy Putin đã ký một đạo luật cụ thể về 'cơ sở hạ tầng động viên quân sự' hoặc 'trung tâm triển khai' vào đúng ngày 26 tháng 7. Sắc lệnh tăng quân số được báo cáo vào ngày 27 tháng 7 và dường như đã được ký vào khoảng ngày 26 tháng 7.

Những điểm chính

• Putin ra lệnh cho Hải quân coi việc phương Tây bắt giữ tàu thương mại Nga là hành vi cướp biển và phản ứng 'cương quyết', một sự leo thang đáng chú ý xuất phát từ cơ chế tịch thu hàng hóa của EU và làn sóng phong tỏa 'hạm đội bóng tối'.
• Cùng thời kỳ, ông ký sắc lệnh mở rộng quân đội thêm khoảng 27.000 quân để thành lập các đơn vị xây dựng chuyên trách cho cơ sở hạ tầng động viên, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 8.
• Việc hủy bỏ lễ duyệt binh Ngày Hải quân và sự hiện diện của tấm áp phích tàu ngầm in ảnh đã làm nổi bật khả năng triển khai hải quân hạn chế của Nga trong bối cảnh xung đột Ukraine.