SoftBank vay 1,75 tỷ USD mua lại mảng robot của ABB: Thương vụ 5,4 tỷ USD và tầm nhìn 'AI vật lý'

Lịch sử thương vụ

Vào tháng 4 năm 2025, ABB thông báo ý định tách mảng robot thành một công ty niêm yết riêng . Kế hoạch đó đã thay đổi hoàn toàn vào ngày 8 tháng 10 năm 2025, khi SoftBank và ABB ký một thỏa thuận chính thức với giá trị doanh nghiệp là 5,375 tỷ USD (~5,4 tỷ USD), và ABB từ bỏ kế hoạch niêm yết . Reuters và WSJ đều xác nhận thương vụ này trong cùng ngày .

Giao dịch dự kiến sẽ hoàn tất vào nửa cuối năm 2026, tùy thuộc vào sự chấp thuận theo quy định tại Liên minh châu Âu, Trung Quốc và Hoa Kỳ . Kể từ quý 4 năm 2025, ABV đã báo cáo mảng robot là hoạt động không liên tục .

Các chỉ số tài chính từ ABB

Mảng robot của ABB sản xuất robot nhà máy và thiết bị tự động hóa công nghiệp, sử dụng khoảng 7.000 nhân viên và tạo ra doanh thu 2,3 tỷ USD trong năm 2024, chiếm 7% tổng doanh thu của tập đoàn . ABB dự kiến thương vụ này sẽ tạo ra khoản lãi trên sổ sách trước thuế khoảng 2,4 tỷ USD và dòng tiền thuần khoảng 5,3 tỷ USD, số tiền này sẽ được sử dụng theo các nguyên tắc phân bổ vốn hiện tại để nâng cao giá trị cổ đông . Biên EBITDA hoạt động của mảng robot là 12,1% .

Tầm nhìn 'Physical AI' của Masayoshi Son

Giám đốc điều hành SoftBank, ông Masayoshi Son, đã mô tả thương vụ này như một biên giới mới của SoftBank. Tại thời điểm công bố thương vụ, ông Son tuyên bố: "Biên giới sắp tới của SoftBank là Physical AI" . Ông nói thêm: "Cùng với ABB Robotics, chúng tôi sẽ hợp nhất công nghệ và tài năng hàng đầu thế giới với tầm nhìn chung là kết hợp Trí tuệ siêu nhân tạo và robot — tạo ra một cuộc tiến hóa đột phá, thúc đẩy nhân loại tiến lên" .

Thương vụ này thể hiện chiến lược của SoftBank nhằm kết hợp các khoản đầu tư AI khổng lồ của mình (đặc biệt là thông qua OpenAI) với robot công nghiệp — mang lại cho AI một hình hài vật lý trong các nhà máy, hệ thống hậu cần và sản xuất . WSJ nhận định đây là khoản đầu tư quan trọng nhất của SoftBank trong một chuỗi các dự án robot trước đây, nay được khuếch đại bởi AI . Vào tháng 6 năm 2026, ông Son tiết lộ tại đại hội đồng cổ đông của SoftBank rằng "việc sản xuất hàng loạt robot đã bắt đầu tại một nhà máy nhất định và sẽ sớm được ra mắt chính thức" . Ông cũng tuyên bố SoftBank đặt mục tiêu trở thành "công ty robot số một vượt trội trên thế giới" .

Bối cảnh mở rộng vay nợ rộng lớn hơn

Thương vụ mua lại robot này là một phần của chiến lược đòn bẩy tài chính lớn hơn nhiều của SoftBank:

Khoản vay cầu 40 tỷ USD cho OpenAI. Vào ngày 27 tháng 2 năm 2026, SoftBank đã ký thỏa thuận đầu tư tiếp theo vào OpenAI. Vào ngày 27 tháng 3 năm 2026, SoftBank đã thực hiện thỏa thuận tài trợ cầu nối trị giá 40,0 tỷ USD để tài trợ cho các khoản đầu tư đó . Thỏa thuận này là một trong những khoản vay doanh nghiệp lớn nhất từ trước đến nay và đã bước vào giai đoạn "soft launch" vào tháng 4 năm 2026, với các ngân hàng bổ sung được mời tham gia với tư cách là nhà bảo lãnh phụ . SoftBank cũng đã mở lại các cuộc thảo luận về một khoản vay 10 tỷ USD riêng biệt được bảo đảm bằng cổ phần OpenAI của mình vào tháng 7 năm 2026 .

Khoản vay cầu 15 tỷ USD cho AI. Vào tháng 5 năm 2025, SoftBank đã chỉ định Mizuho, SMBC và JPMorgan làm nhà bảo lãnh chính cho khoản vay cầu 15 tỷ USD để tài trợ cho các khoản đầu tư AI, với 21 ngân hàng tham gia .

Các tuyên bố chưa được xác minh. Tuyên bố cụ thể rằng JPMorgan và Goldman Sachs đã kiếm được hơn 100 triệu đô la phí từ khoản vay cho OpenAI không được xác minh trực tiếp trong các kết quả tìm kiếm có sẵn. Khoản bán trái phiếu trị giá 3,6 tỷ USD và kế hoạch phát hành trái phiếu tổ chức trị giá 60 tỷ yên Nhật được đề cập trong câu hỏi gốc cũng không xuất hiện trong các kết quả tìm kiếm hàng đầu và sẽ cần các tìm kiếm bổ sung có mục tiêu để xác minh độc lập.

Ý nghĩa của thương vụ

Thương vụ robot ABB của SoftBank là một thương vụ mua lại trị giá 5,4 tỷ USD được tài trợ đầy đủ bằng khoản vay ngân hàng đa tiền tệ 1,75 tỷ USD, thúc đẩy bởi tầm nhìn 'Physical AI' của Masayoshi Son. Nó nằm trong một cấu trúc nợ lớn hơn nhiều bao gồm khoản vay cầu 40 tỷ USD cho OpenAI, khoản vay cầu AI 15 tỷ USD từ năm 2025 và mô hình của SoftBank là tận dụng danh mục đầu tư để tài trợ cho chiến lược AI toàn diện. Đối với ABB, việc bán này mang lại khoảng 5,3 tỷ USD tiền mặt ròng và cho phép họ tập trung vào các mảng kinh doanh cốt lõi là điện khí hóa và tự động hóa.