CuspAI gọi vốn 450 triệu USD Series B: Startup AI 'viết lại' ngành hóa học có gì đặc biệt?

Vào ngày 20 tháng 7 năm 2026, CuspAI, một startup AI có trụ sở tại Cambridge (Anh), đã công bố vòng gọi vốn Series B trị giá 450 triệu USD với mức định giá 2,6 tỷ USD — một trong những vòng gọi vốn lớn nhất từ trước đến nay cho một công ty AI châu Âu. Vòng gọi vốn do Kleiner Perkins và NEA đồng dẫn đầu, với sự tham gia của Bezos Expeditions (văn phòng đầu tư gia đình của Jeff Bezos), AMD Ventures, Quỹ Đầu tư AI của chính phủ Anh, Temasek (Singapore), Lux Capital và nhiều quỹ khác. Con số này đã tăng gấp 5 lần so với mức định giá 520 triệu USD chỉ 9 tháng trước đó .

Đồng thời, CuspAI cũng ra mắt AI Materials Foundry, một liên minh gồm 48 đối tác công nghiệp và nghiên cứu, tập trung vào việc đẩy nhanh quá trình khám phá các vật liệu do AI thiết kế, phục vụ cho ngành bán dẫn, năng lượng sạch và sản xuất tiên tiến . Dưới đây là câu chuyện chi tiết về thương vụ, công nghệ, và những thách thức phía trước.

Vòng gọi vốn: Từ hạt giống lên 2,6 tỷ USD trong 2 năm

CuspAI được thành lập vào năm 2024. Tháng 6 năm đó, công ty huy động được 30 triệu USD vòng hạt giống do Hoxton Ventures dẫn đầu . Đến tháng 9 năm 2025, họ kết thúc vòng Series A trị giá 100 triệu USD do NEA và Temasek đồng dẫn đầu, với mức định giá 520 triệu USD. Vòng này có sự tham gia của nhánh đầu tư mạo hiểm của Nvidia (NVentures), Samsung Ventures, và các nhà đầu tư thiên thần như đồng sáng lập OpenAI Durk Kingma và đồng sáng lập Hugging Face Thomas Wolf .

Vòng Series B trị giá 450 triệu USD mới được xác nhận vào ngày 20/7/2026, sau khi tờ Financial Times đưa tin từ tháng 6 rằng công ty đang đàm phán để huy động khoảng 400 triệu USD . Vòng gọi vốn cuối cùng lớn hơn so với báo cáo ban đầu và có sự góp mặt của các nhà đầu tư mới: AMD Ventures, Glade Brook Capital Partners, Lux Capital, cùng các quỹ đầu tư quốc gia từ Anh, Hà Lan (Invest-NL) và Singapore . Một số nguồn tin cũng ghi nhận con số khoảng 500 triệu USD , nhưng đa số các nguồn đều khẳng định mức 450 triệu USD.

AI Materials Foundry: Liên minh 48 'ông lớn' công nghệ

Cùng ngày công bố vòng gọi vốn, CuspAI đã ra mắt AI Materials Foundry. Đây là một liên minh toàn cầu có nhiệm vụ tổng hợp sức mạnh tính toán, dữ liệu vật liệu độc quyền, năng lực phòng thí nghiệm và chuyên môn sản xuất để đẩy nhanh quá trình thiết kế vật liệu .

Các thành viên sáng lập bao gồm Nvidia, Meta, Samsung, Hyundai Motor Group, Applied Materials, Lam Research, Tokyo Electron, ASMPT, 3M, Henkel, Hitachi, JSR, Merck, AMD và nhiều tên tuổi khác .

Cụ thể, Nvidia cung cấp cơ sở hạ tầng tính toán tăng tốc, trong khi Meta đóng góp các mô hình hóa học nguyên tử từ nhóm Nghiên cứu AI Cơ bản (FAIR) của họ . Các công ty thành viên khác đóng góp dữ liệu vật liệu độc quyền, năng lực phòng thí nghiệm và các yêu cầu sản xuất . Mục tiêu đã được công bố là rút ngắn quy trình khám phá vật liệu truyền thống kéo dài từ 10–20 năm xuống còn chu kỳ 6 tháng .

Hệ thống 'thiết kế ngược' MIRA hoạt động như thế nào?

Nền tảng cốt lõi của CuspAI có tên là MIRA, hoạt động theo một cơ chế hoàn toàn khác so với các phương pháp khám phá truyền thống .

Thay vì tổng hợp các hợp chất rồi sau đó mới kiểm tra tính chất của chúng, người dùng (các kỹ sư, nhà khoa học) sẽ chỉ định trước các đặc tính mong muốn — ví dụ như khả năng chịu nhiệt, độ dẫn điện, khả năng chọn lọc CO₂, khả năng chống ăn mòn... Sau đó, các mô hình AI tổng quát (generative AI) sẽ đề xuất các cấu trúc phân tử được tối ưu hóa cho các đặc tính đó. Một bước quan trọng là hệ thống cũng đồng thời đánh giá khả năng sản xuất, đảm bảo rằng các ứng viên được đề xuất có thể thực sự được tổng hợp trong thực tế .

Công ty mô tả MIRA như một “công cụ tìm kiếm cho thế giới vật liệu” (a search engine for the material world) . Nền tảng này sàng lọc các ứng viên trong không gian hóa học rộng lớn và gửi những ứng viên tốt nhất đến các đối tác trong liên minh để tổng hợp và kiểm nghiệm nhanh chóng . NEA, nhà đầu tư ở cả vòng Series A và B, mô tả phương pháp này là “thiết kế ngược — bắt đầu từ các đặc tính mục tiêu và làm việc ngược lại để đề xuất các ứng viên, sau đó đánh giá độ ổn định, hiệu suất và khả năng sản xuất thông qua các vòng phản hồi nhanh” .

Đội ngũ sáng lập

CuspAI được đồng sáng lập vào năm 2024 bởi hai người có chuyên môn bổ sung cho nhau :

• Tiến sĩ Chad Edwards — CEO. Một nhà hóa học có kinh nghiệm thương mại hóa công nghệ tại Google, BASF, và gần đây nhất là công ty điện toán lượng tử Quantinuum . Ông cũng từng là nhà đồng sáng lập thương mại của Cambridge Quantum Computing .
• Giáo sư Max Welling — Giám đốc AI. Một nhà nghiên cứu AI nổi tiếng thế giới, từng là nhà khoa học xuất sắc và phó chủ tịch tại Microsoft Research và Qualcomm, đồng thời là giáo sư tại Đại học Amsterdam . Welling là người tiên phong trong lĩnh vực mạng nơ-ron đồ thị (graph neural networks) và suy luận biến phân (variational inference).

Công ty có trụ sở chính tại Cambridge, Vương quốc Anh, với nguồn gốc từ Amsterdam, nơi Welling sinh sống và làm việc . Các thành viên hội đồng quản trị và cố vấn đáng chú ý bao gồm Geoffrey Hinton (“Cha đẻ của AI”), Yann LeCun và cựu CTO của ASML, Martin van den Brink .

So sánh đối thủ: CuspAI ở đâu trong cuộc đua?

CuspAI đang hoạt động trong một lĩnh vực đang phát triển nhanh chóng, cùng với các startup AI vật liệu được hậu thuẫn mạnh mẽ khác. Dưới đây là bảng so sánh dựa trên thông tin có sẵn :

Công ty	Tổng vốn huy động	Trọng tâm	Cách tiếp cận	Nhà đầu tư chính
CuspAI	~580 triệu USD (30 triệu seed + 100 triệu Series A + 450 triệu Series B)	Chất bán dẫn, năng lượng sạch, sản xuất tiên tiến	AI thiết kế ngược + mạng lưới phòng thí nghiệm của liên minh (AI Materials Foundry)	Kleiner Perkins, NEA, Bezos Expeditions, Temasek, Nvidia, AMD
Lila Sciences	~550 triệu USD, định giá ~1,3 tỷ USD	Khoa học vật liệu + khoa học sự sống + hóa học	Phòng thí nghiệm AI tự động ("AI Science Factories") hướng tới "siêu trí tuệ khoa học"	Flagship Pioneering, Nvidia, ADIA (Abu Dhabi)
Periodic Labs	~300–605 triệu USD (seed/Series A)	Chất siêu dẫn nhiệt độ cao	Nhà khoa học AI kết hợp với phòng thí nghiệm tự động, thí nghiệm khép kín	Sequoia, các quỹ khác (gần như ẩn danh cho đến cuối 2025)

Sự khác biệt chiến lược chính: CuspAI không xây dựng phòng thí nghiệm robot của riêng mình. Thay vào đó, họ thuê ngoài việc xác thực vật lý cho các đối tác trong liên minh. Điều này về mặt lý thuyết giúp họ mở rộng quy mô nhanh hơn và tận dụng chuyên môn sản xuất sẵn có, nhưng đồng nghĩa với việc họ phải giao quyền kiểm soát vòng lặp tổng hợp . Ngược lại, cả Lila Sciences và Periodic Labs đều vận hành các phòng thí nghiệm ướt tự động hoàn toàn — một cách tiếp cận tốn nhiều vốn hơn nhưng có khả năng mang lại các vòng phản hồi dự đoán–xác thực chặt chẽ hơn .

Thách thức: Kỳ vọng 6 tháng liệu có bền vững?

Khả năng tồn tại của AI Materials Foundry phụ thuộc vào việc liệu các chu kỳ “phát hiện-đến-xác thực” trong 6 tháng có thể được duy trì khi liên minh mở rộng lên 48+ đối tác hay không, mỗi bên lại có định dạng dữ liệu độc quyền, lợi ích sở hữu trí tuệ (IP) xung đột và các ràng buộc sản xuất khác nhau .

Lời hứa là nền tảng MIRA tập trung của CuspAI có thể điều phối các ứng viên phù hợp đến đúng đối tác một cách hiệu quả. Tuy nhiên, rủi ro đến từ chi phí điều phối, ma sát trong việc chia sẻ dữ liệu, và thực tế là việc tổng hợp và thử nghiệm — dù AI có thông minh đến đâu — vẫn là một quá trình chậm, tốn kém và nhiễu .

Nếu liên minh không thể chứng minh được các đột phá khép kín lặp đi lặp lại trong nhịp 6 tháng, thì mô hình này có nguy cơ trở thành một công cụ mô phỏng quy mô lớn thay vì một quy trình sản xuất vật liệu thực thụ . Nhiều nguồn tin lưu ý một điểm quan trọng: “Hiện tại, chưa có sáng kiến nào của CuspAI tạo ra được một vật liệu được thương mại hóa” . Đối với một công ty được định giá 2,6 tỷ USD, khoảng cách giữa lời hứa và bằng chứng sẽ là câu hỏi định hình tương lai khi AI Materials Foundry chuyển từ công bố sang thực thi.